Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những sự thật thú vị về cảm giác đau - Phần 1

Khi bạn bị vấp ngón chân vào đâu đó hay đập đùi vào cạnh bàn, cảm giác đau là hiển nhiên. Thế nhưng đôi khi có những cơn đau đến một cách bất ngờ và không thể tìm ra nguyên nhân, ví dụ như đau đầu.

Tại sao một số người có khả năng chịu đau rất giỏi trong khi một số khác thì đã nhăn nhó ngay dù chỉ mới chạm nhẹ vào người? Và làm cách nào để xử trí những cơn đau không có nguyên nhân hay những cơn đau không có dấu hiệu chấm dứt? Dưới đây là những sự thật thú vị về cảm giác đau có thể bạn chưa biết.

Não của bạn có thể diễn giải cảm giác đau nhưng không thể thực sự cảm nhận được nó

Khi bạn bị bong gân mắt cá chân, các dây thần kinh sẽ truyền một tín hiệu tới não bộ để giúp nhận ra cảm giác đau. Tuy nhiên khi bệnh nhân được phẫu thuật não bộ - đây sẽ là một câu chuyện khác: các dây thần kinh trong não bộ vẫn sẽ gửi tín hiệu tương tự như đối với trường hợp bạn bị bong gân, tuy nhiên sẽ không có khu vực nào để xử lý tín hiệu này. Điều này giải thích tại sao những bệnh nhân thường bị đánh thức trong quá trình phẫu thuật; bác sỹ phẫu thuật có thể kích thích những khu vực trên não bộ để đảm bảo rằng toàn bộ quá trình đang diễn ra theo đúng kế hoạch mà không sợ rằng bệnh nhân sẽ bị đau.

Bạn có thể có ngưỡng chịu đau cao hoặc thấp

Có người phụ nữ nói rằng quá trình sinh tự nhiên chỉ gây “đau đớn một chút thôi”. Tuy nhiên một người khác lại đang vật lộn với cơn đau dù đã được gây tê. Mỗi người có cảm nhận khác nhau đối với cơn đau, và có rất nhiều yếu tố chi phối điều này như cấu trúc và sự thay đổi các chất hóa học trong não bộ, mức độ viêm trong cơ thể, và ấn tượng về cảm giác đau từ những lần trải nghiệm trước đây. Tất cả yếu tố này có thể chi phối cảm giác của bạn về cơn đau. Một vài người có thể móc một chiếc móc vào xương chày của họ và vẫn tỏ ra điềm tĩnh, trong khi một số khác lại quá nhạy cảm dù chỉ bị một chiếc kim nhỏ xuyên qua da.

Bạn có thể kiểm soát ngưỡng chịu đau thông qua ý nghĩ

Nghe thì có vẻ hơi vô lý nhưng ngày càng có nhiều bằng chứng chỉ ra rằng phương pháp thiền và liệu pháp hành vi nhận thức có thể giúp giảm nhẹ cơn đau của bạn. Nhiều người mắc chứng đau mãn tính có suy nghĩ quá tiêu cực đến nỗi điều này ngăn cản họ hồi phục. Ví dụ như bạn có thể cho rằng bạn sẽ dễ bị gẫy xương nếu như tập thể dục, thế nhưng trong thực tế vận động sẽ giúp xương của bạn chắc khỏe hơn.

Bạn có thể làm xao lãng bản thân để quên đi cảm giác đau

Não bộ của chúng ta thường gặp khó khăn khi phải xử lý nhiều hơn một cảm giác tại một thời điểm. Đó là lý do tại sao khi bạn bị muỗi đốt và sử dụng đá để chườm lên thì bạn sẽ chỉ nhận thấy cảm giác buốt lạnh nhiều hơn là ngứa. Do đó, khi bạn bị đau, việc tập trung vào một loại kích thích khác có thể giúp làm xao lãng tâm trí của bạn đối với cơn đau.

Những người có mái tóc đỏ dễ nhạy cảm hơn với cơn đau

Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Journal of the American Dental Association đã chỉ ra rằng những người có mái tóc đỏ thường rất sợ hãi mỗi khi phải đi khám nha sỹ. Một gien đặc hiệu quy định màu tóc đỏ rực rỡ của những người này cũng đồng thời khiến họ không đáp ứng với một số loại thuốc gây tê, do vậy họ cũng dễ bị đau đớn khi thực hiện những thủ thuật nha khoa. Một nghiên cứu khác cũng chứng minh rằng những người mang mái tóc đỏ thường cần phải sử dụng liều thuốc gây tê cao hơn mới có thể giảm được đau. Rất có thể rằng một yếu tố nào đó thuộc về di truyền khiến quá trình chuyển hóa thuốc giảm đau của những đối tượng này có sự khác biệt.

(... còn tiếp...)

Mời các bạn đón đọc tiếp phần 2 trong trang web của Viện y học ứng dụng Việt Nam: vienyhocungdung.vn

Thông tin thêm tham khảo trong bài viết: Liệu pháp giảm đau tự nhiên không dùng thuốc

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Prevention
Bình luận
Tin mới
  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

Xem thêm