Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những rủi ro khi sinh mổ?

Bạn từng mổ lấy thai trước đây: không hẳn 100% những bà mẹ đã mổ lấy thai có khuynh hướng chọn cách này.

Một ngày, tôi chỉ cho con cái sẹo trên bụng, cái sẹo mổ cách đây mấy năm. Và câu chuyện bắt đầu... 'Ngày không xưa lắm, con nằm trong bụng mẹ. Một hôm, con chòi đạp đòi gặp mẹ, thế là bác sĩ rạch bụng mẹ, ẵm con ra, rồi may bụng mẹ lại'. Đến tận bây giờ tôi còn chưa hết 'ăn năn' vì ánh mắt ngạc nhiên của con, hình như nó sợ. Nó hỏi 'rồi mẹ có đau không?'.

Câu hỏi của con trẻ chỉ vậy thôi, nhưng các thắc mắc của người lớn lại không dừng lại ở đấy, vì thế tôi muốn kể một câu chuyện hoàn chỉnh hơn về vết sẹo mổ lấy thai.

Vì sao phải sinh mổ?

Có một số những lý do bất khả kháng khiến phải mổ lấy thai:

Khi đang chuyển dạ, tự nhiên giảm dần và ngưng chuyển dạ. Theo một nghiên cứu của Mỹ, có khoảng 1/3 bà mẹ mổ lấy thai vì nguyên nhân này. Chuyển dạ là quá trình co thắt tử cung, cổ tử cung mở ra và bé được sinh ra ngả âm đạo. Cơn co chuyển dạ tự nhiên giảm, thưa dần, hay cổ tử cung không 'chịu' mở, bác sĩ đành phải mổ chứ không thể để như vậy.

Tim thai bất thường khi đang trong chuyển dạ. Điều này có nghĩa là chuyển dạ quá stress với con, chọn cách khác để chào đời thôi!

Vấn đề của dây rốn: dây rốn quá ngắn, quấn quanh cổ nhiều vòng, mỗi lần co thắt tử cung là bị chèn ép làm bé thiếu ôxy.

Khi không có những biến chứng nguy hiểm, hãy tránh một ca sinh mổ không cần thiết.

Trong nhiều trường hợp khác, việc mổ lấy thai được sắp xếp trước. Chẳng hạn:

Bạn từng mổ lấy thai trước đây: không hẳn 100% những bà mẹ đã mổ lấy thai có khuynh hướng chọn cách này. Về mặt chuyên môn, nếu nguyên nhân phải mổ cho lần trước không tồn tại và không có vấn đề gì khác, bạn vẫn có khả năng sinh ngả âm đạo cho lần mang thai tiếp theo.

Bạn có hơn 1 bé trong bụng: đặc biệt là bé anh (hay bé chị) không chịu quay đầu mà đưa mông hay chân xuống dưới. Khả năng mổ lấy thai càng nhiều nếu hơn nếu song thai sau điều trị hiếm muộn.

Em bé quá to (nguyên nhân này chắc dễ hiểu nhất).

Em bé ngôi mông (còn gọi ngôi ngược), ngôi ngang, mổ lấy thai sẽ an toàn hơn.

Vấn đề từ bánh nhau: nhau tiền đạo - vị trí bánh nhau nằm chắn ngay đường ra của thai.

Mẹ mắc bệnh lý không thể sinh ngả âm đạo: ví dụ như Herpes sinh dục ngay lúc chuyển dạ, khung chậu mẹ quá hẹp...

Bạn yêu cầu: Tôi không ủng hộ, cũng không phản bác hoàn toàn nguyên do này. Chỉ cần có đủ thông tin, có đủ kiến thức cơ bản, bạn sẽ có khả năng quyết định nguyện vọng của mình trong cuộc vượt cạn.

Điều gì xảy ra trong suốt cuộc mổ lấy thai?

Bác sĩ gây mê sẽ sử dụng thuốc làm bạn không thấy đau, hoặc một vài trường hợp sẽ làm cho bạn ngủ mê luôn. Hiện nay, phổ biến nhất là gây tê tủy sống, bạn vẫn biết, vẫn tỉnh khi bác sĩ mổ, nhưng không thấy đau. Bạn vẫn có thể nghe tiếng khóc chào đời của con trẻ.

Nhân viên y tế sẽ vệ sinh vùng bụng thật sạch với dung dịch diệt khuẩn. Họ đặt một cái ống nhỏ vào vùng kín để dẫn nước tiểu ra ngoài.

Cuộc mổ bắt đầu. Việc của bạn là nằm chờ ít phút, báo với bác sĩ các dấu hiệu khó chịu nếu có. Một số nơi còn cho chồng hay người thân vào để cổ vũ tinh thần. Tuy nhiên, cần khuyến khích người chứng kiến cuộc mổ tìm hiểu thông tin để tránh sang chấn tinh thần.

Tùy tình trạng mỗi bệnh nhân, bác sĩ sẽ chọn cách phẫu thuật an toàn. Phần lớn sẽ rạch ngang bụng dưới (sẹo nằm ngay nếp bụng dưới của bạn) và rạch ngang một đoạn trên tử cung. Sau đó lấy em bé ra ngoài và đóng lại theo đúng trật tự của tạo hóa.

Sẽ có những rủi ro gì khi sinh mổ?

Nhiễm khuẩn: do nhiều nguyên nhân khác nhau. Không thường gặp vì đa phần bác sĩ đã cho thuốc kháng sinh dự phòng; chảy máu nhiều; tổn thương các cơ quan bên cạnh tử cung như bàng quang, tỷ lệ không nhiều; dị ứng với thuốc: vì sinh mổ dùng nhiều thuốc hơn sinh thường nên nguy cơ dị ứng thuốc nhiều hơn; thời gian nằm viện lâu hơn sinh thường.

Hồi phục sau mổ

Mẹ sẽ được gặp bé vài giờ sau mổ, khi tình trạng ổn định; bé vẫn có thể bú mẹ bình thường; đôi khi phải sử dụng thuốc giảm đau thêm sau khi thuốc tê hết tác dụng. Vài giờ sau mổ, bác sĩ rút ống dẫn nước tiểu. Nhân viên y tế sẽ hỗ trợ bạn xoay trở, ngồi dậy và tập đứng, đi. Sẽ đau, nhưng hãy cố gắng vận động trong vòng 24 giờ sau mổ.

Sau khi về nhà: bạn sẽ thấy đau nhẹ vết mổ, đặc biệt khi cho con bú. Ra huyết ở âm đạo giảm dần. Nếu thấy đau bụng nhiều, sốt, đau mỏi hai chân, ra huyết nhiều, vết mổ hở, sưng đau... bạn cần đến bệnh viện ngay.

Không dễ để một đứa trẻ hiểu được tại sao phải rạch bụng, làm mẹ đau đớn. Chuyện quan trọng nhất tôi muốn nhắn gửi, đó là nhiều người thích chọn giờ mổ lấy con. Ai cũng muốn con mình được may mắn, hạnh phúc trọn đời.

Nhưng hãy đặt sự an toàn của con lên hàng đầu trước đã. Không hiếm những đứa trẻ được cha mẹ chọn cho giờ chào đời khi thế gian đang ngáy ngủ, bác sĩ thì mệt phờ mệt phạc, bao nguy hiểm chực chờ. Rồi khi con chưa đủ ngày đủ tháng, sinh ra ốm đau, làm sao mà thành vĩ nhân cho được.

Vậy đó, sinh thường hay sinh mổ hãy tùy tình trạng mà thảo luận, bàn bạc và xin tư vấn của bác sĩ. Đừng quá cực đoan điều gì, bạn nhé!

BS. Lê Kiều My - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

  • 14/10/2026

    5 loại thực phẩm bổ sung có thể cải thiện hiệu suất tập luyện

    Một số thực phẩm chức năng có thể cải thiện sức bền hoặc hiệu suất thể thao. Tuy nhiên, một số loại thực phẩm chức năng có thể hứa hẹn kết quả quá mức hoặc đi kèm với rủi ro.

  • 14/10/2026

    U dây thần kinh thính giác

    U dây thần kinh thính giác là một loại u thần kinh ngoại biên hiếm gặp, u này thường lành tính nhưng có thể gây ra mất thính lực, ù tai và các vấn đề về thăng bằng. Cùng tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng của bệnh u dây thần kinh thính giác qua bài viết sau đây!

  • 13/10/2026

    Bí quyết phòng ngừa đột quỵ ở người cao tuổi khi trời lạnh

    Khi thời tiết chuyển lạnh và nhiệt độ giảm sâu, nguy cơ đột quỵ ở người cao tuổi tăng cao đáng kể, trở thành mối lo ngại hàng đầu của nhiều gia đình. Tình trạng này không chỉ đe dọa trực tiếp đến tính mạng mà còn dễ để lại những di chứng nặng nề nếu không được xử trí kịp thời. Nhằm giúp mọi người chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ những thông tin khoa học về nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết sớm và các biện pháp phòng ngừa đột quỵ hiệu quả trong mùa đông.

  • 13/10/2026

    Nguy cơ khi hiến tế bào gốc từ máu và tủy xương bạn cần biết

    Hiến tặng tế bào gốc tủy xương đòi hỏi phải đồng ý cho phép lấy tế bào gốc từ máu hoặc tủy xương của bạn để truyền cho người khác. Quá trình này được gọi là cấy ghép tế bào gốc, cấy ghép tủy xương hoặc cấy ghép tế bào gốc tạo máu. Cùng tìm hiểu về quy trình và những nguy cơ bạn có thể gặp phải khi hiến tế bào gốc qua bài viết sau!

Xem thêm