Squalene là gì?
Squalene là một loại lipid tự nhiên mà các tế bào da ở các lớp ngoài của da sản xuất. Nó là một trong những chất béo nguồn gốc phổ biến nhất của tế bào da người và có trong bã nhờn của con người. Ngược lại, squalene là chất làm mềm tự nhiên, là chất tạo ra lớp màng bảo vệ da để khóa ẩm. Điều này giúp tạo ra một hàng rào bảo vệ da khỏe mạnh. Squalene giúp bảo vệ da khỏi những điều sau:
Quá trình sản xuất squalene của cơ thể bắt đầu chậm lại sau 30 tuổi. Sự suy giảm này có thể góp phần vào tình trạng khô da mà nhiều người gặp phải khi lớn tuổi. Cũng như xuất hiện tự nhiên trong cơ thể con người, squalene cũng có trong một số loại cá và dầu thực vật. Trước đây, người ta thu hoạch nó từ gan cá mập, nơi có hàm lượng chất này cao. Tuy nhiên, hiện nay các cá nhân thu được squalene từ các nguồn có đạo đức và bền vững hơn, chẳng hạn như:

Squalene và squalane
Squalene quá không ổn định để sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc da. Là một loại dầu không bão hòa, nó hư hỏng nhanh chóng và có thời hạn sử dụng ngắn. Các nhà sản xuất sử dụng quy trình hydro hóa squalene để tạo ra squalane - một loại dầu bão hòa, ổn định, có thời hạn sử dụng lâu dài và không cần chất bảo quản. Một người có thể thoa squalane nguyên chất, không pha loãng trực tiếp lên da hoặc tóc. Nó cũng là một thành phần phổ biến trong nhiều sản phẩm chăm sóc da. Squalane có các đặc tính sau:
Theo một đánh giá năm 2014, squalane là một chất làm mềm đặc biệt với khả năng thẩm thấu qua da người một cách rõ rệt. Chất này giúp cải thiện độ ẩm của da và sự hấp thụ của các thành phần hoạt tính khác mà không làm cho da nhờn. Squalane cũng làm đầy đặn và làm mịn da.
Squalane cho bệnh vẩy nến
Bệnh vẩy nến là một tình trạng da mãn tính gây ra các mảng da ngứa, đau với các vảy màu bạc. Bên cạnh cortisone tại chỗ, bác sĩ cũng có thể kê đơn thuốc làm mềm da cho bệnh vẩy nến. Chất làm mềm giúp niêm phong hàng rào bảo vệ da và bù nước cho các mảng khô, ngứa. Mặc dù squalane là một chất làm mềm, nhưng có rất ít nghiên cứu trực tiếp điều tra hiệu quả của nó như một phương pháp điều trị bệnh vẩy nến.
Tác dụng dưỡng ẩm của squalene
Squalene rất dưỡng ẩm, có thể giúp làm dịu bệnh vẩy nến. Một thử nghiệm lâm sàng năm 2016 đã nghiên cứu những lợi ích về da của một loại kem bôi có chứa sự kết hợp giữa squalene dầu ô liu và tế bào gốc hoa hồng. Thử nghiệm có sự tham gia của 76 nữ giới đã bị kích ứng da có chủ ý vì mục đích nghiên cứu. Những người tham gia đã bôi kem lên da của họ trong 6 ngày. Sau đó, các nhà nghiên cứu đánh giá lại làn da để xác định:
Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ giữa việc sử dụng kem squalene với việc giảm đáng kể lượng nước mất đi và tăng độ ẩm cho da. Kết quả của thử nghiệm này không đề cập đến bệnh vẩy nến, nhưng nó cho thấy rằng squalene dầu ô liu khôi phục tính toàn vẹn của hàng rào bảo vệ da và có thể là một phương pháp điều trị hiệu quả cho da bị kích ứng.
Rủi ro và biến chứng
Bôi bất kỳ loại kem dưỡng ẩm hoặc thuốc bôi nào lên da đều có thể gây ra tác dụng phụ. Do vậy nên sử dụng Squalane lên một vùng da nhỏ và đợi 24 giờ để kiểm tra các dấu hiệu kích ứng hoặc dị ứng. Mặc dù hiếm gặp, việc sử dụng squalane có thể dẫn đến:
Nếu một người gặp bất kỳ tác dụng phụ nào ở trên, họ nên ngừng sử dụng chất này. Họ cũng có thể trao đổi với bác sĩ để được tư vấn thêm về các phương pháp điều trị bệnh vẩy nến.
Điều gì cần tìm ở một sản phẩm squalane?
Có thể bạn muốn chọn các sản phẩm squalane:
Tóm lại, squalane là một loại dầu bão hòa có nguồn gốc từ squalene lipid tự nhiên. Cả squalane và squalene đều là chất làm mềm tạo lớp màng bảo vệ da giúp khóa ẩm. Mặc dù cortisones tại chỗ là phương pháp điều trị đầu tiên điển hình cho bệnh vẩy nến, thuốc làm mềm da là một phần kết hợp của phương pháp điều trị. Một người muốn thử squalane cho bệnh vẩy nến có thể muốn chọn các sản phẩm có nguồn gốc thực vật, hữu cơ và không chứa các thành phần gây kích ứng da. Điều quan trọng là phải thực hiện kiểm tra trước khi sử dụng sản phẩm lần đầu tiên. Nếu bị kích ứng, hãy ngừng sử dụng sản phẩm và liên hệ với bác sĩ để được tư vấn về các phương pháp điều trị vẩy nến thay thế.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Làm sao khắc phục tình trạng da mẩn đỏ, viêm da?
Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.
Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?
Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.
Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.
Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!
Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.
Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.
Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.