Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về việc sử dụng squalane để điều trị bệnh vẩy nến

Squalane là một loại dầu bão hòa có nguồn gốc từ squalene lipid tự nhiên. Ngược lại, squalene (với chữ “e”) có trong các lớp ngoài của tế bào da. Chúng ta hãy tìm hiểu về sự khác biệt và tác dụng của chúng nhé !

Squalene là gì?

Squalene là một loại lipid tự nhiên mà các tế bào da ở các lớp ngoài của da sản xuất. Nó là một trong những chất béo nguồn gốc phổ biến nhất của tế bào da người và có trong bã nhờn của con người. Ngược lại, squalene là chất làm mềm tự nhiên, là chất tạo ra lớp màng bảo vệ da để khóa ẩm. Điều này giúp tạo ra một hàng rào bảo vệ da khỏe mạnh. Squalene giúp bảo vệ da khỏi những điều sau:

  • chất ô nhiễm
  • bức xạ UV
  • chất gây ung thư

Quá trình sản xuất squalene của cơ thể bắt đầu chậm lại sau 30 tuổi. Sự suy giảm này có thể góp phần vào tình trạng khô da mà nhiều người gặp phải khi lớn tuổi. Cũng như xuất hiện tự nhiên trong cơ thể con người, squalene cũng có trong một số loại cá và dầu thực vật. Trước đây, người ta thu hoạch nó từ gan cá mập, nơi có hàm lượng chất này cao. Tuy nhiên, hiện nay các cá nhân thu được squalene từ các nguồn có đạo đức và bền vững hơn, chẳng hạn như:

  • dầu ô liu
  • đường mía
  • hạt rau dền

Squalene và squalane

Squalene quá không ổn định để sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc da. Là một loại dầu không bão hòa, nó hư hỏng nhanh chóng và có thời hạn sử dụng ngắn. Các nhà sản xuất sử dụng quy trình hydro hóa squalene để tạo ra squalane - một loại dầu bão hòa, ổn định, có thời hạn sử dụng lâu dài và không cần chất bảo quản. Một người có thể thoa squalane nguyên chất, không pha loãng trực tiếp lên da hoặc tóc. Nó cũng là một thành phần phổ biến trong nhiều sản phẩm chăm sóc da. Squalane có các đặc tính sau:

  • không mùi
  • không màu
  • vô vị
  • chống kích ứng
  • không độc hại
  • kháng khuẩn
  • rất ổn định

Theo một đánh giá năm 2014, squalane là một chất làm mềm đặc biệt với khả năng thẩm thấu qua da người một cách rõ rệt. Chất này giúp cải thiện độ ẩm của da và sự hấp thụ của các thành phần hoạt tính khác mà không làm cho da nhờn. Squalane cũng làm đầy đặn và làm mịn da.

Squalane cho bệnh vẩy nến

Bệnh vẩy nến là một tình trạng da mãn tính gây ra các mảng da ngứa, đau với các vảy màu bạc. Bên cạnh cortisone tại chỗ, bác sĩ cũng có thể kê đơn thuốc làm mềm da cho bệnh vẩy nến. Chất làm mềm giúp niêm phong hàng rào bảo vệ da và bù nước cho các mảng khô, ngứa. Mặc dù squalane là một chất làm mềm, nhưng có rất ít nghiên cứu trực tiếp điều tra hiệu quả của nó như một phương pháp điều trị bệnh vẩy nến.

Tác dụng dưỡng ẩm của squalene

Squalene rất dưỡng ẩm, có thể giúp làm dịu bệnh vẩy nến. Một thử nghiệm lâm sàng năm 2016 đã nghiên cứu những lợi ích về da của một loại kem bôi có chứa sự kết hợp giữa squalene dầu ô liu và tế bào gốc hoa hồng. Thử nghiệm có sự tham gia của 76 nữ giới đã bị kích ứng da có chủ ý vì mục đích nghiên cứu. Những người tham gia đã bôi kem lên da của họ trong 6 ngày. Sau đó, các nhà nghiên cứu đánh giá lại làn da để xác định:

  • mức độ hydrat hóa
  • mất nước
  • đỏ
  • đàn hồi

Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ giữa việc sử dụng kem squalene với việc giảm đáng kể lượng nước mất đi và tăng độ ẩm cho da. Kết quả của thử nghiệm này không đề cập đến bệnh vẩy nến, nhưng nó cho thấy rằng squalene dầu ô liu khôi phục tính toàn vẹn của hàng rào bảo vệ da và có thể là một phương pháp điều trị hiệu quả cho da bị kích ứng.

Rủi ro và biến chứng

Bôi bất kỳ loại kem dưỡng ẩm hoặc thuốc bôi nào lên da đều có thể gây ra tác dụng phụ. Do vậy nên sử dụng Squalane lên một vùng da nhỏ và đợi 24 giờ để kiểm tra các dấu hiệu kích ứng hoặc dị ứng. Mặc dù hiếm gặp, việc sử dụng squalane có thể dẫn đến:

  • ngứa
  • kích thích
  • đỏ
  • sưng tấy

Nếu một người gặp bất kỳ tác dụng phụ nào ở trên, họ nên ngừng sử dụng chất này. Họ cũng có thể trao đổi với bác sĩ để được tư vấn thêm về các phương pháp điều trị bệnh vẩy nến.

Điều gì cần tìm ở một sản phẩm squalane?

Có thể bạn muốn chọn các sản phẩm squalane:

  • Nguồn gốc thực vật: Squalane chiết xuất từ ​​cá mập hiện nay rất hiếm, nhưng vẫn nên kiểm tra nhãn sản phẩm để đảm bảo sản phẩm có nguồn gốc 100% từ thực vật. Squalane có nguồn gốc thực vật vừa không gây độc hại vừa bền vững
  • Fairtrade: Squalane nên lấy từ cây trồng trong các trang trại Fairtrade
  • Hữu cơ: Squalane có nguồn gốc từ thực vật không có thuốc trừ sâu
  • Không chứa các thành phần gây kích ứng da: Các sản phẩm Squalane phải không chứa các chất gây kích ứng da tiềm ẩn, chẳng hạn như hương liệu, thuốc nhuộm, parabens, chất bảo quản
  • Khuyến nghị sử dụng cho vùng da mà người đó muốn điều trị: Một số sản phẩm squalane dành cho cơ thể có thể không thích hợp để sử dụng cho da mặt

Tóm lại, squalane là một loại dầu bão hòa có nguồn gốc từ squalene lipid tự nhiên. Cả squalane và squalene đều là chất làm mềm tạo lớp màng bảo vệ da giúp khóa ẩm. Mặc dù cortisones tại chỗ là phương pháp điều trị đầu tiên điển hình cho bệnh vẩy nến, thuốc làm mềm da là một phần kết hợp của phương pháp điều trị. Một người muốn thử squalane cho bệnh vẩy nến có thể muốn chọn các sản phẩm có nguồn gốc thực vật, hữu cơ và không chứa các thành phần gây kích ứng da. Điều quan trọng là phải thực hiện kiểm tra trước khi sử dụng sản phẩm lần đầu tiên. Nếu bị kích ứng, hãy ngừng sử dụng sản phẩm và liên hệ với bác sĩ để được tư vấn về các phương pháp điều trị vẩy nến thay thế.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Làm sao khắc phục tình trạng da mẩn đỏ, viêm da?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Medical News Today) -
Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

Xem thêm