Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em

Nhiễm khuẩn huyết là một trong những bệnh lý nguy hiểm ở trẻ em, đa số các trường hợp nhiễm bệnh phải điều trị tích cực, nguy hiểm nhất là sốc nhiễm khuẩn.

Nhiễm khuẩn huyết là gì

Nhiễm khuẩn huyết là bệnh do vi khuẩn đi vào trong máu và gây ra nhiễm trùng nghiêm trọng tại các cơ quan như thận, phổi hay xương…Nhiễm trùng huyết có thể được điều trị bằng kháng sinh, đặc biệt khi được phát hiện sớm, song đây là căn bệnh có khả năng gây tử vong cao. Hiện nay nhờ có 2 loại vaccin – một trong hai loại mới ra đời – căn bệnh nhiễm trùng này ngày càng trở nên hiếm gặp hơn.

Tại sao trẻ dễ bị nhiễm khuẩn huyết

Mặc dù hiếm gặp nhưng đôi khi một chủng vi khuẩn nguy hiểm có thể xâm nhập dễ dàng vào máu trẻ. Những chủng vi khuẩn dễ gây nhiễm khuẩn huyết nhất bao gồm Haemophilus influenza và Streptococcus pneumonia (cũng gọi là pneumococcus). Tuy nhiên với những trẻ đã được tiêm vaccine phòng bệnh thì các vi khuẩn này sẽ ít có cơ hội gây bệnh hơn. Vaccin Hib gần đây được tiêm trong chương trình tiêm chủng mở rộng đã giải quyết các dịch bệnh ở trẻ em do vi khuẩn H. influenza gây ra. Ngoài ra một vaccine phòng viêm phổi mới là Prevnar đã được chứng minh trong một số nghiên cứu là có thể làm giảm nguy cơ nhiễm trùng do pneumococcus tới hơn 90%.

Những trẻ chưa được tiêm vaccine là những đối tượng có nguy cơ mắc nhiễm trùng máu cao nhất, đặc biệt là đối tượng từ 2 đến 36 tháng tuổi khi hệ miễn dịch vẫn chưa hoàn thiện. Ngoài ra một số trẻ em mắc các bệnh như thiếu máu hồng cầu hình lưỡi liềm hay nhiễm HIV cũng thuộc nhóm có nguy cơ cao.

Trẻ em dưới 2 tháng tuổi được bảo vệ khỏi những bệnh này nhờ kháng thể nhận từ người mẹ (Khi trẻ mới đẻ bị nhiễm trùng máu do vi khuẩn – thường là strep B – chúng bị nhiễm từ người mẹ khi sinh ra). Theo giáo sư Gary Overtus thuộc khoa nhi tại đại học New Mexico ở Albuquerque (Mỹ): “Nguy cơ này sẽ giảm dần khi trẻ lên 2 tuổi và gần như không còn khi trẻ được 3 tuổi do lúc này hệ miễn dịch của trẻ đã đủ mạnh để đối phó với các chứng bệnh nhiễm trùng.”

Trong một số trường hợp hiếm, trẻ có thể bị nhiễm khuẩn huyết do tụ cầu vàng Staphylococcus aureus và streptococcus nhóm A gây ra thường là xâm nhập vào cơ thể qua vết thương hở trên da, hay Neisseria meningitides xâm nhập qua đường hô hấp, hay salmonella qua đường ruột.

Làm sao để biết được nếu trẻ bị nhiễm khuẩn huyết

Rất khó để chẩn đoán liệu trẻ có bị nhiễm trùng huyết hay không. Một số trẻ trở nên quấy khóc nhiều hơn bình thường hay bị hôn mê, đôi khi trẻ chỉ xuất hiện triệu chứng duy nhất là sốt. Do vậy, hãy đưa trẻ đi bác sỹ ngay nếu con bạn dưới 3 tháng tuổi và có nhiệt độ trực tràng cao hơn 380C, hay cả khi trẻ không có bất kỳ triệu chứng nào khác. Nếu con bạn từ 3 – 12 tháng tuổi thì nên đưa trẻ đi khám nếu thân nhiệt cao hơn 38,90C. Trong trường hợp trẻ không bị sốt quá cao nhưng có dấu hiệu mệt mỏi lờ đờ thì vẫn phải đưa trẻ tới bác sỹ.

Nhiễm trùng máu qua những vết cắt, nhọt hay những tổn thương trên da khác thường xuất hiện các triệu chứng báo hiệu như sốt, đau và tấy đỏ nghiêm trọng quanh vết thương. Nếu bạn lưu ý thấy bất cứ dấu hiệu nào hay đưa trẻ tới bệnh viện ngay. Loại nhiễm khuẩn huyết này có thể dẫn đến các biến chứng nặng trên xương và khớp.

Chẩn đoán và điều trị nhiễm khuẩn huyết

Khi trẻ bị sốt các bác sỹ sẽ kiểm tra để tìm ra nguyên nhân. Trẻ có thể bị những nhiễm trùng tại phổi, họng và tai mà bạn không hề nhận ra. Nếu bác sỹ không thấy bất kỳ dấu hiệu nào kể trên, họ sẽ nghiêng nhiều về khả năng trẻ bị nhiễm trùng huyết.

Mặc dù hầu hết trẻ bị sốt là do virus, trẻ có thể sẽ phải tiến hành thủ thuật chọc tủy sống thắt lưng (để chẩn đoán bệnh viêm màng não mủ), lấy mẫu máu (để chẩn đoán nhiễm trùng huyết) và lấy mẫu nước tiểu qua ống thông  vô khuẩn (để chẩn đoán nhiễm trùng tiết niệu). Tất cả những thủ thuật trên đều có tính chất xâm lấn và có thể gây đau, tuy nhiên do nhiễm trùng huyết là căn bệnh rất nguy hiểm cho trẻ em nên các bác sỹ sẽ vẫn chỉ định làm những xét nghiệm này. Theo giáo sư Overturs, chỉ 2 – 3% trẻ em bị sốt đơn thuần là thực sự bị mắc nhiễm trùng huyết. Tuy nhiên trong trường hợp trẻ còn quá nhỏ thì việc tìm ra nguyên nhân sớm là điều hết sức cần thiết.

Kết quả xét nghiệm máu thường có trong vòng 24 giờ. Khi chờ đợi kết quả, con bạn sẽ được kê đơn kháng sinh. Bác sỹ sẽ quyết định xem liệu trẻ phải ở lại bệnh viện để truyền kháng sinh qua tĩnh mạch, tiêm kháng sinh hay dùng kháng sinh đường uống tại nhà và quay lại bệnh viện khám lại. Theo Overturs, khoảng một nửa trẻ bị nghi ngờ nhiễm khuẩn huyết sẽ phải nhập viện. Khi các bác sỹ xác nhận chẩn đoán của mình là đúng thì trẻ sẽ tiếp tục được cho sử dụng kháng sinh. Điều đặc biệt quan trọng là trẻ cần phải được sử dụng đủ liều kháng sinh để phòng tránh vi khuẩn kháng thuốc và tái phát bệnh.

Cách phòng bệnh nhiễm khuẩn huyết cho trẻ

Nên cho trẻ đi tiêm phòng đầy đủ và đúng lịch, nhất là tiêm phòng Hib trong mũi tiêm 5 trong 1 hặc 6 trong 1.

Nếu trẻ bị các vết thương hở ngoài da thì nên giữ sạch vùng da đó, không cho trẻ dùng tay chạm vào vết thương và theo dõi các dấu hiệu nhiễm trùng ở trẻ.

Phát hiện sớm các dấu hiệu nhiễm trùng để điều trị là biện pháp tốt nhất đối với căn bệnh này. 

Bình luận
Tin mới
  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

Xem thêm