Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Năm điều nên biết về HPV và ung thư vòm họng

Virus gây u nhú ở người (HPV) là một loại virus lây truyền qua đường tình dục phổ biến trên thế giới. Loại virus này là nguyên nhân gây ra ung thư cổ tử cung ở nữ giới và có liên quan đến một vài bệnh ung thư khác trong đó có ung thư vòm họng.

Năm điều nên biết về HPV và ung thư vòm họng

Virus gây u nhú ở người (HPV) là một loại virus lây truyền qua đường tình dục phổ biến trên thế giới. Loại virus này là nguyên nhân gây ra ung thư cổ tử cung ở nữ giới và có liên quan đến một vài bệnh ung thư khác trong đó có ung thư vòm  họng. Điều đáng báo động là tỷ lệ nam giới trẻ tuổi mắc bệnh ung thu vòm họng đang gia tăng một cách đáng kể. Trên thực tế, theo Viện nghiên cứu ung thư quốc gia của Mỹ  dự báo, tỷ lệ nam giới mắc ung thư vòm họng liên quan đến HPV sẽ vượt qua tỷ lệ phụ nữ bị ung thư cổ tử cung  vào năm 2050.

Thay đổi cách nhìn về ung thư vòm họng

Trước đây, các yếu tố nguy cơ cơ bản gây ra ung thư vòm họng là hút thuốc lá và nghiện rượu. Loại ung thư này cũng  chỉ xuất hiện ở độ tuổi từ 60-80 và rất khó điều trị, tỷ lệ tử vong cao khoảng 50-60% số ca mắc bệnh.

Nhưng giờ đây, dịch tễ học của ung thư vòm họng đã thay đổi. Tỷ lệ  ung thư vòm họng do HPV xảy ra ở độ tuổi trẻ hơn, thông thường là từ 40-70 tuổi. Những người mắc bệnh không hoặc rất ít có thói quen hút thuốc lá hoặc nghiện rượu. Yếu tố nguy cơ giờ đây lại là HPV. Nhưng tin tốt là những người mắc bệnh ung thư vòm họng liên quan đến HPV đều có thể chữa khỏi ( 80-90% các ca bệnh có thể sống hơn 5 năm).

  1. Nhiễm HPV rất phổ biến

Tỷ lệ nhiễm HPV ước tính khoảng 90% quần thể dân số Mỹ. Có khoảng 12.000 người Mỹ trong độ tuổi 15-24 tuổi bị nhiễm HPV và khoảng 26 triệu người Mỹ nhiễm HPV khoang miệng.

Có hơn 100 chủng HPV phần lớn trong số đó không gây ra bệnh ung thư, cũng không gây ra u nhú hoặc hoặc mụn cóc ở da. Những có một số chủng rất nguy hiểm và đáng chú ý đó là chủng HPV-16, HPV-18 đều có thể gây ra ung thư vòm họng.

Các nghiên cứu đều cho thấy mọi người bị nhiễm HPV thông qua quan hệ tình dục và nụ hôn kiểu Pháp nhất là khi người tình của bạn bị nhiễm HPV hoặc bạn là người có nhiều bạn tình sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm HPV.

  1. Nhiễm HPV mạn tính có liên quan đến ung thư vòm họng

Nhiễm HPV là một tình trạng rất phổ biến nhưng 90% các ca đều tự khỏi và chỉ có 10% các ca còn lại là chuyển thành mắc HPV mạn tính – nguy cơ cao phát triển thành ung thư vòm họng.

Triệu chứng của ung thư vòm họng bao gồm: sưng đỏ vùng miệng, xuất hiện khối u có thể nhìn hoặc sờ thấy qua da cổ, sưng phù amidan và nuốt vướng.

  1. Quan hệ tình dục dẫn tới nhiễm HPV dễ dàng hơn

Từ năm 1920, nước Mỹ được xếp vào nhóm có hoạt động tình dục cởi mở và tần suất nhiều nhất.Cùng với xu hướng nhiễm HPVở mức cao và gia tăng tỷ lệ ung thư cổ tử cung, thì tỷ lệ nhiễm ung thư vòm họng cũng bắt đầu ở mức cao. Nhờ có Pap test mà tỷ lệ mắc ung thư cổ tử cung đã giảm đi đáng kể. Xét nghiệm Pap test định kỳ có thể phát hiện sớm và ngăn ngừa kịp thời được ung thư cổ tử cung. Tuy nhiên tỷ lệ phụ nữ tử vong do ung thư cổ tử cung vẫn còn ở mức cao.

  1. HPV liên quan đến ung thư vòm họng ở nam giới đang tăng cao

Ung thư vòm họng có liên quan đến HPV đang ngày càng gia tăng ở nam giới; tỷ số nam/nữ mắc bệnh là 9:1. Chưa thể lý giải được tại sao lại xảy ra điều này, rất có thể là do nam giới sẽ bị phơi nhiễm với một lượng lớn vi rút trong quá trình quan hệ tình dục đường miệng với nữ giới.

Một khả năng khác cũng có thể xảy ra đó là tỷ lệ nhiễm virus của nam và nữ là như nhau nhưng đáp ứng miễn dịch của nam với loại virus này kém hơn nữ giới, do đó họ dễ dàng bị bệnh hơn

  1. Tiêm văc xin HPV giúp giảm tỷ lệ mắc ung thư

Năm 2006, Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã chấp thuận ba loại vắc xin phòng chống HPV được đem ra sử dụng, giúp chống HPV-16 và HPV-18. Loại vắc xin mới nhất là Gardasil 9 cũng giúp bảo vệ bạn khỏi 9 chủng virus HPV.

Theo khuyến cáo của Cơ quan Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) thì vắc xin nên được tiêm cho cả nam nữ trong độ tuổi từ 11 đến 12. Tiêm phòng được chia làm 3 mũi và mũi thứ 3 được tiêm vào lúc 13 tuổi nhưng có thể tiêm muộn hơn. Lý do tại sao lại tiêm vào độ tuổi này là do ở Mỹ độ tuổi quan hệ tình dục lần đầu rơi vào khoảng 13-14 tuổi và loại vắc xin này chỉ có công dụng bảo vệ hữu hiệu nhất với những người chưa quan hệ tình dục. Những vẫn có giới hạn cho độ tuổi tiêm phòng, theo CDC thì với nữ giới muộn nhất là 26 tuổi và nam giới là 21 tuổi.

Vì có tác dụng phòng chống được HPV nên vắc xin cũng có thể phòng ngừa được cả ung thư vòm họng. Với những người quá tuổi tiêm hoặc những người đã quan hệ tình dục thì biện pháp bảo vệ hữu hiệu nhất đó là chung thủy với 1 bạn tình, sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục cả khi quan hệ bằng đường miệng, đi khám sức khỏe thường xuyên.

Bình luận
Tin mới
  • 22/10/2026

    Xây dựng thói quen chăm sóc bản thân cho người bệnh Crohn

    Bệnh Crohn không chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu về thể chất như đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người bệnh. Xây dựng một thói quen chăm sóc bản thân phù hợp chính là cách để sống chung với bệnh nhẹ nhàng hơn.

  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

Xem thêm