Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số nguyên tắc để không lây bệnh ở chốn đông người

Mùa xuân cũng là mùa cao điểm của các bệnh lây qua đường hô hấp như sởi, thủy đậu, cúm.

Do đặc trưng về cấu tạo và chức năng, đường hô hấp là cơ quan rất dễ bị tác động bởi các điều kiện bất lợi của môi trường như bụi bẩn, nóng ẩm, lạnh, hơi độc, các loại vi-rút, vi khuẩn, nấm, mốc… Đặc biệt, thời tiết ẩm ướt, ấm của những ngày đầu xuân năm mới chính là điều kiện thuận lợi để các loại vi-rút, vi khuẩn sinh sôi nảy nở và phát triển. Bên cạnh đó, các lễ hội trong dịp Tết với lượng người tham dự đông đúc càng tạo điều kiện cho việc lây lan bệnh trở nên dễ dàng hơn.

Để ngày Tết không bị mất vui vì những căn bệnh đáng ghét, hay quan trọng hơn là bảo vệ sức khỏe của chính bản thân mình, bạn nên lưu ý một số nguyên tắc phòng tránh lây bệnh ở những chỗ đông người sau đây:

1. Giữ ấm cơ thể

Những năm gần đây, do tác động của biến đổi khí hậu, nước ta thường phải hứng chịu những hình thái thời tiết bất thường, nóng, lạnh đột ngột. Điều này cũng là nguyên nhân khiến tỷ lệ mắc các bệnh về đường hô hấp gia tăng. Do đó, cần chú ý theo dõi tình hình thời tiết trước khi đi du xuân.

Nếu trời lạnh, nên mặc đủ ấm, quàng khăn, đội mũ, đeo gang tay, đi giầy để tránh bị cảm. Tránh đi đầu trần hoặc dầm mưa. Ngoài ra, nếu thời tiết không quá lạnh, vẫn nên mang theo khăn quàng mỏng hoặc áo khoác nhẹ đề phòng nhiệt độ thay đổi đột ngột hoặc xuống thấp khi trời tối.

Nếu trời lạnh, nên mặc đủ ấm, quàng khăn, đội mũ, đeo gang tay, đi giầy để tránh bị cảm

2. Rửa tay thường xuyên

Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng là phương pháp đơn giản, dễ thực hiện nhưng lại vô cùng hiệu quả trong việc phòng tránh các bệnh lây qua đường hô hấp. Đặc biệt, ở những nơi công cộng, đông người, nơi mà hàng ngày có đến hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người chạm vào các vật dụng như bàn, ghế, cốc, chén, tay nắm cửa…, việc rửa tay càng trở nên quan trọng.

Theo nghiên cứu, bàn tay (chủ yếu ở kẽ tay và móng tay) là nơi trú ngụ của 4,6 triệu mầm bệnh gồm sinh vật thường trú và vãng lai. Thông thường, vi khuẩn thường trú có độc tính thấp nhưng khi xâm nhập vào cơ thể qua các vết trầy xước, chúng lại có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Trong khi đó, các vi sinh vật vãng lai như vi-rút cúm, MERS-CoV, vi khuẩn đường tiêu hóa… lại có thể lây lan nhanh tạo thành dịch bệnh.

3. Đeo khẩu trang

Khẩu trang không chỉ giúp chống nắng, che bụi bẩn, mùi khói xe mà còn góp phần quan trọng trong việc ngăn chặn sự lây lan của các bệnh lây qua đường hô hấp. Đối với người mắc bệnh, khẩu trang làm giảm khả năng phát tán vi-rút gây bệnh vào không khí. Đối với người khỏe mạnh, khẩu trang giúp hạn chế sự xâm nhập của các vi-rút, vi khuẩn có hại vào đường hô hấp.

Tuy nhiên, cần lưu ý, hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại khẩu trang vải được bán tràn lan. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, khẩu trang vải thông thường đa phần chỉ có thể chống bụi, trừ khẩu trang than hoạt tính. Khi sử dụng khẩu trang vải, nên dùng loại có 2-3 lớp vải, phải thường xuyên giặt sạch, không nên đeo khẩu trang quá rộng hoặc quá chật. Đối với khẩu trang y tế, chỉ nên dùng một lần, dùng xong phải vứt vào sọt rác, không vứt bừa bãi.

Cần lưu ý, hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại khẩu trang vải được bán tràn lan

4. Hạn chế tiếp xúc với người bệnh

Nên hạn chế tiếp xúc trực tiếp với những người đang mắc các bệnh về đường hô hấp. Bởi vi-rút, vi khuẩn của các bệnh này ngoài khả năng lây lan qua đường không khí và còn có thể lây qua đường giọt bắn. Khi người bệnh ho, hắt hơi, những giọt li ti sẽ bắn ra ngoài không khí với tốc độ khá nhanh, lơ lửng trong không khí hoặc bám vào đồ vật xung quanh, văng vào mắt, mũi người lành và lây lan bệnh. Do vậy, không nên đứng quá gần người bệnh, khoảng cách an toàn là 1,5m trở lên và nên đứng vuông góc, không nên đứng đối diện, mặt đối mặt.

5. Tiêm phòng

Nên đi tiêm phòng đối với những bệnh lây qua đường hô hấp đã có vắc-xin. Riêng đối với vắc-xin phòng cúm, nên tiêm lại hàng năm bởi thời gian miễn dịch chỉ kéo dài trung bình 1 năm và vi-rút cúm cũng thay đổi liên tục. Thời điểm tiêm phòng cúm thích hợp nhất là tháng 10, 11 hàng năm (trước mùa cúm). Sau 2 tuần tiêm, vắc-xin bắt đầu có hiệu quả bảo vệ với tỉ lệ đạt 96-97%.

Hà Vân - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 14/04/2026

    6 thói quen hằng ngày giúp 'đốt mỡ' thừa hiệu quả

    Duy trì các thói quen lành mạnh mỗi ngày như ăn đủ protein, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn và kiểm soát căng thẳng giúp điều hòa chuyển hóa, tăng hiệu quả sử dụng năng lượng và hỗ trợ giảm mỡ bền vững.

  • 14/04/2026

    Khó ngủ, mất ngủ nên ăn uống thế nào?

    Khó ngủ, mất ngủ hoặc ngủ không sâu giấc thường liên quan đến thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hàng ngày. Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể giúp cơ thể điều chỉnh nhịp sinh học, cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.

  • 13/04/2026

    Lý do nên bỏ muối vào nước luộc trứng

    Nhiều người nghĩ là cho chút muối khi luộc trứng giúp dễ bóc vỏ hơn. Thực tế, nhúm muối nhỏ là một mẹo khoa học giúp luộc trứng hoàn hảo hơn cả.

  • 13/04/2026

    Bố mẹ nên làm gì để giúp con ôn thi học kỳ tiểu học hiệu quả

    Mỗi khi mùa thi học kỳ đến gần, không khí trong nhiều gia đình lại trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Với các bạn nhỏ tiểu học, lứa tuổi còn ham vui, dễ xao nhãng và chưa có kỹ năng tập trung kéo dài, kỳ thi không chỉ là thử thách với con mà còn là một cuộc chiến tâm lý đối với cả bố mẹ. Hiểu được những nỗi lo đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin để việc ôn thi học kỳ trở nên nhẹ nhàng hơn. Thay vì áp lực điểm số, sự đồng hành đúng cách của phụ huynh sẽ giúp trẻ vừa nắm vững kiến thức, vừa hình thành được thói quen tự học bền vững.

  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

  • 11/04/2026

    Mối liên quan giữa giấc ngủ và tăng trưởng ở trẻ từ 5 – 8 tuổi

    Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.

  • 11/04/2026

    6 loại thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều

    Mọi người thường nghe nhiều về canxi nhưng ít chú ý đến magie - khoáng chất liên quan đến hàng trăm phản ứng sinh hóa trong cơ thể như ổn định nhịp tim, thư giãn cơ bắp, củng cố hệ thần kinh, kiểm soát đường huyết. Tham khảo một số thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều.

Xem thêm