Tế bào gốc là gì?
Cơ thể chúng ta có rất nhiều loại tế bào khác nhau như tế bào gan, tế bào da, tế bào lách… nhưng tất cả các loại tế bào đó đều được tạo ra từ một dòng tế bào chung mà khoa học gọi là tế bào gốc hay tế bào mầm.
Bản thân tế bào gốc cũng có nhiều loại khác nhau như tế bào gốc toàn năng, tế bào gốc vạn năng, tế bào gốc đa năng và tế bào gốc đơn năng. Trong đó, tế bào gốc toàn năng có khả năng tạo thành một cơ thể hoàn chỉnh; tế bào gốc vạn năng thì chỉ hình thành nên các loại tế bào hình thành các cơ quan của cơ thể mà không thể tạo nên một cơ thể hoàn chỉnh; tế bào gốc đa năng hình thành nên các tế bào hình thành một cơ quan nào đó ví dụ tế bào đa năng sinh máu thì sinh hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu; tế bào gốc đơn năng chỉ có khả năng sinh một loại tế bào duy nhất.
Tế bào gốc phôi
Người ta cũng có thể phân tế bào gốc theo nguồn gốc phân lập như tế bào gốc phôi và tế bào mầm phôi, tế bào gốc thai nhi, tế bào gốc ở người trưởng thành.
Liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc
Nhờ khả năng phân chia để tạo các tế bào mới mà y học đã sử dụng liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc để sửa chữa hay tạo mới các phần cơ thể bị hư hỏng. Và quả thật liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc đã tạo nên các kết quả tốt trong điều trị các bệnh như sa sút trí tuệ, thoái hóa hệ thần kinh trung ương, chấn thương tủy sống… Một trong những liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc hiệu quả nhất và được áp dụng rộng rãi nhất trên toàn thế giới là ghép tủy xương điều trị ung thư máu. Liệu pháp tế bào gốc cũng được áp dụng khá thành công trong điều trị các bệnh lý về nhãn khoa như bệnh lý giác mạc, tổn thương tế bào cảm nhận ánh sáng… Đặc biệt, liệu pháp tế bào gốc còn có thể hỗ trợ, tăng cường hệ miễn dịch ở những bệnh nhân HIV/AIDS.
Cấy ghép tủy là một ứng dụng tế bào gốc hiệu quả và phổ biến nhất
Những thực nghiệm điều trị các bệnh lý về tim mạch như nhồi máu cơ tim, suy tim… bằng tế bào gốc trên động vật và trên người cũng bước đầu cho thấy tính hiệu quả. Các nhà khoa học cũng đang nghiên cứu việc sử dụng liệu pháp tế bào gốc để tái tạo các tế bào beta tiết insulin nhằm điều trị chứng đái tháo đường.
Liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc liệu có toàn năng?
Mặc dù, hiện nay liệu pháp điều trị bằng tế bào gốc đã cho thấy hiệu quả của nó trong điều trị một số bệnh lý nhưng vẫn còn quá sớm để chúng ta kết luận đây là một liệu pháp toàn năng trong điều trị tất cả các chứng bệnh. Những trở ngại về mặt khoa học kỹ thuật, xã hội, luật pháp, tâm linh, tôn giáo… vẫn đang được đặt ra cho các nhà khoa học giải quyết trong chặng đường tìm ra giá trị đích thực của tế bào gốc trong y khoa.
Các nghiên cứu mới trong sử dụng tế bào gốc chỉ mới dừng lại ở thí nghiệm trên động vật
Bên cạnh đó, những ứng dụng mới của liệu pháp tế bào gốc vẫn chỉ mới dừng lại ở thử nghiệm trên động vật, và chưa đủ cơ sở chắc chắn là sẽ hiệu quả hoàn toàn trên cơ thể con người. Tuy nhiên, chúng ta vẫn có quyền hy vọng về một giải pháp y khoa có thể điều trị mọi chứng bệnh mà khoa học hiện vẫn phải bó tay.
Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.
Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.
Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.
Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.
Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.
Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.
Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.
Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.