Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hội chứng Raynaud

Nếu bạn có các biểu hiện của hội chứng Raynaud thì bạn không chỉ cần chú ý giữ ấm trong mùa đông mà khi lấy sử dụng đồ lạnh vào mùa hè này cũng phải hết sức lưu ý.

Hội chứng Raynaud xảy khi cơ thể không cung cấp đủ máu tới bàn tay và bàn chân khiến bạn có cảm giác lạnh và tê bì. Hầu hết các trường hợp, triệu chứng này chỉ kéo dài trong thời gian ngắn khi cơ thể phản ứng quá mức với nhiệt độ lạnh.

Đối với hầu hết các trường hợp, Raynaud gây phiền toái hơn là khuyết tật.

Nguyên nhân

Hội chứng Raynaud phần lớn không rõ nguyên nhân, gọi là hội chứng Raynaud tiên phát.

Raynaud thường là một triệu chứng của bệnh khác, ví dụ như lupus ban đỏ hệ thống, xơ cứng bì, viêm khớp dạng thấp hoặc xơ vữa động mạch. Nó cũng có thể gây ra bởi một số loại thuốc, hút thuốc lá trong nhiều năm… (đôi khi còn được gọi là hội chứng Raynaud thứ phát).

Một số yếu tố có thể làm khởi phát các triệu chứng, đặc biệt là khi tiếp xúc với lạnh. Thông thường, lạnh sẽ làm các mạch máu dưới da co lại và giãn các mạch máu bên trong cơ thể để giữ ấm. Nhưng với những người bị Raynaud, cơ thể hạn chế lưu lượng máu đến da nhiều hơn mức cần thiết. Các yếu tố khác cũng làm khởi phát Raynaud như căng thẳng, những yếu tố ảnh hưởng đến dòng chảy của máu, chẳng hạn như cà phê, thuốc lá và một số loại thuốc.

Triệu chứng

Trong hội chứng Raynaud, cơ thể hạn chế lượng máu đến bàn tay và bàn chân khiến cho chúng bị lạnh, tê bì và chuyển sang màu trắng hoặc xanh. Khi tái tưới máu trở lại và các ngón tay, ngón chân ấm lên, chúng có thể trở lại màu đỏ và bắt đầu hoạt động mạnh, gây đau. Một số trường hợp hiếm gặp, Raynaud có thể gặp ở mũi hoặc tai.

Các triệu chứng thường chỉ kéo dài trong vài phút, đôi khi có thể kéo dài hơn một giờ.

Chẩn đoán

Để chẩn đoán Raynaud, bác sĩ cần hỏi bệnh cũng như thăm khám cho bạn. Bạn sẽ cần mô tả quá trình và diễn biến từ khi triệu chứng xuất hiện. Nếu bạn có thể chụp lại ảnh khu vực cơ thể bị ảnh hưởng lúc đó thì nó hết sức hữu ích cho việc chẩn đoán.

Không có xét nghiệm nào có thể chỉ ra bạn bị Raynaud. Nhưng bác sĩ có thể chỉ định cho bạn làm xét nghiệm máu hoặc một số xét nghiệm khác để đánh giá những bệnh lí có thể là nguyên nhân gây ra hội chứng này.

Điều trị

Nếu bạn bị hội chứng Raynaud gây ra bởi những bệnh lí khác, bác sĩ sẽ cần điều trị nguyên nhân để làm giảm triệu chứng của bạn.

Không có phương pháp nào có thể điều trị khỏi hội chứng Raynaud tiên phát. Nhưng bạn có thể kiểm soát nó bằng cách tránh các yếu tố gây khởi phát bệnh:

Giữ ấm cơ thể

  • Không hút thuốc
  • Tránh sử dụng Cafein và một số thuốc như thuốc điều trị cảm lạnh có chứa pseudoephedrine và các thuốc chẹn beta. (không tự ý dừng thuốc mà không có chỉ định của bác sĩ)
  • Giảm căng thẳng

Nếu bạn không kiểm soát được các triệu chứng, bác sĩ có thể cho bạn dùng thuốc chẹn kênh canxi, nhằm làm tăng lượng máu đến bàn tay, bàn chân và giảm triệu chứng.

Một số phương pháp điều trị sử dụng các sản phẩm bổ sung có thể mang lại nhiều hứa hẹn nhưng chúng không hiệu quả đối với tất cả các trường hợp. Vì vậy, hãy nói với bác sĩ trước khi có ý định sử dụng bất kì sản phẩm nào.

Những mẹo để giữ ấm

Bạn có thể giữ ấm bàn tay, bàn chân bằng cách:

  • Đi găng tay khi ra ngoài trời lạnh
  • Sử dụng găng tay khi bạn lấy thứ gì đó từ tủ lạnh hoặc tủ đá
  • Khi bạn uống chai nước lạnh, bạn cũng cần sử dụng găng tay hoặc khăn để phủ bên ngoài chai, tránh cầm trực tiếp
  • Sử dụng tất len hoặc sợi tổng hợp hơn là chất liệu cotton
  • Sử dụng bột để hấp thụ độ ẩm ở lòng bàn chân
  • Xoay cánh tay thành một vòng tròn hai bên cơ thể để tăng lưu lượng máu đến các ngón tay
  • Khi bàn tay hoặc bàn chân của bạn bị lạnh, bạn có thể ngâm nước ấm để tăng lưu lượng máu (chú ý không sử dụng nước nóng)

Giữ ấm toàn cơ thể

  • Mặc nhiều lớp quần áo ấm
  • Đội mũ: bạn mất nhiệt từ đầu nhiều hơn bất kì bộ phận nào trên cơ thể
  • Không mặc quần áo quá chật: quần áo bó sát có thể làm giảm hoặc cắt đứt sự lưu thông máu
  • Tránh ẩm ướt: chọn những loại quần áo, giày dép thoáng khí, không thấm nước
  • Nên ăn uống những đồ nóng để duy trì nhiệt độ bên trong cơ thể
  • Hãy thử ăn một bữa nóng hổi trước khi đi ra ngoài trời lạnh, nó sẽ khiến bạn càm thấy ấm hơn
Bình luận
Tin mới
  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

Xem thêm