Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị ứng môi trường là gì?

Dị ứng với môi trường là một phản ứng miễn dịch đối với thứ gì đó trong môi trường xung quanh thường vô hại trong các hoàn cảnh khác. Các triệu chứng của dị ứng môi trường ở mỗi người khác nhau nhưng triệu chứng chung bao gồm hắt hơi, ho và mệt mỏi.

Dị ứng với môi trường hơi khác so với dị ứng thực phẩm vì chúng không phải là phản ứng với thứ bạn đã ăn. Thay vào đó, dị ứng môi trường là phản ứng với các tác nhân bạn tiếp xúc trong môi trường xung quanh hoặc hít phải trong các hoạt động hàng ngày của bạn.

Triệu chứng

Các triệu chứng của dị ứng môi trường có thể tương tự như cảm lạnh, nhưng chúng không phải do cùng một thứ gây ra. Virus gây ra cảm lạnh trong khi dị ứng là một phản ứng do phản ứng của hệ thống miễn dịch với một số chất trong môi trường xung quanh bạn.

Một số triệu chứng của dị ứng môi trường bao gồm:

  • hắt xì
  • sổ mũi
  • khó thở
  • ngứa
  • đau đầu
  • thở khò khè
  • sự mệt mỏi

Nếu bạn bị hen suyễn, các triệu chứng của bạn thậm chí sẽ rất nghiêm trọng và thậm chí đe dọa tính mạng. Nếu bạn bị dị ứng theo mùa, các triệu chứng của bạn có thể sẽ năng lên trong một khoảng thời gian cụ thể trong năm.

Các chất gây dị ứng môi trường thông thường

Chất gây dị ứng là bất cứ thứ gì khiến hệ thống miễn dịch của bạn kích hoạt phản ứng dị ứng. Xác định các chất gây dị ứng của bạn là bước đầu tiên quan trọng để đưa ra kế hoạch điều trị. Năm chất gây dị ứng môi trường phổ biến nhất bao gồm.

Mạt bụi

Mạt bụi là một trong những chất gây dị ứng trong nhà phổ biến nhất. Chúng là những con bọ cực nhỏ thường sống trong đồ đạc và nệm trong nhà bạn. Nếu bạn bị dị ứng với mạt bụi, các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng mùa xuân và mùa hè. Đó là bởi vì mạt bụi thích môi trường ấm và ẩm ướt.

Phấn hoa

Phấn hoa là một chất gây dị ứng phổ biến khác. Nếu bạn bị dị ứng với phấn hoa, các triệu chứng hắt hơi, chảy nước mắt hoặc ngứa cổ họng của bạn có thể tồi tệ hơn khi phấn hoa tăng lên vào mùa xuân và cuối mùa thu.

Lông thú cưng

Lông thú và nước bọt của thú cưng là những chất gây dị ứng phổ biến. Các triệu chứng của dị ứng vật nuôi có thể bao gồm:

  • hắt xì
  • ngứa
  • ho khan
  • mề đay

Nấm mốc

Bào tử nấm mốc có thể gây ra các phản ứng dị ứng từ nhẹ đến nặng nếu bạn bị dị ứng nấm mốc. Các triệu chứng của dị ứng nấm mốc có thể bao gồm:

  • ho khan
  • khó thở
  • hắt xì
  • ngứa ngáy

Nấm mốc phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt, vì vậy các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng có thời tiết ẩm ướt. Nấm mốc cũng thường thấy ở tầng hầm và phòng tắm.

Khói thuốc lá

Khói thuốc lá được phát hiện có thể gây kích ứng và làm trầm trọng thêm các triệu chứng dị ứng ở nhiều người. Tránh hút thuốc và tiếp xúc với khói thuốc, đặc biệt nếu bạn bị dị ứng.

Làm thế nào để chẩn đoán dị ứng môi trường?

Nếu bạn nghĩ rằng bạn bị dị ứng với môi trường, hãy đến gặp bác sĩ chuyên khoa dị ứng. Họ sẽ hỏi bạn các câu hỏi về các triệu chứng cũng như tiền sử bệnh tật và gia đình của bạn. Sử dụng thông tin này cùng với kết quả từ xét nghiệm dị ứng, họ có thể xác định các chất gây dị ứng cụ thể có thể gây ra các triệu chứng của bạn.

Các xét nghiệm dị ứng có thể bao gồm:

  • Test lẩy da
  • Xét nghiệm máu
  • Chế độ ăn kiêng loại trừ, nếu bác sĩ nghi ngờ bạn có chất gây dị ứng thực phẩm

Các xét nghiệm dị ứng xác định các chất gây dị ứng cụ thể gây ra các triệu chứng của bạn. Khi bác sĩ đã xác định được chất gây dị ứng của bạn, họ có thể đề xuất các loại thuốc và lựa chọn điều trị.

Các biện pháp khắc phục tại nhà và phòng ngừa

Ngăn ngừa tiếp xúc với chất gây dị ứng có thể là một trong những cách hiệu quả nhất để kiểm soát các triệu chứng của bạn và tạo ra một ngôi nhà không gây dị ứng. Bạn cũng có thể kiểm soát hoặc giảm các triệu chứng của mình bằng các biện pháp khắc phục tại nhà.

1. Sử dụng bộ lọc không khí

Bộ lọc không khí trong nhà có thể cải thiện chất lượng không khí trong nhà bằng cách giữ lại các chất gây dị ứng và ô nhiễm trước khi chúng xâm nhập vào nhà bạn.  Những người bị dị ứng với mạt bụi cũng ghi nhận sự cải thiện các triệu chứng, điều này cho thấy bộ lọc không khí đã cải thiện chất lượng cuộc sống trong quá trình nghiên cứu.

2. Chống dị ứng giường của bạn

Vỏ gối và vỏ nệm chống dị ứng cũng có thể được sử dụng để ngăn tiếp xúc với mạt bụi. Thói quen vệ sinh siêng năng bao gồm giặt ga trải giường và hút bụi hàng tuần cũng có thể giảm tiếp xúc với các chất gây dị ứng. Đảm bảo rằng bạn giặt ga giường giường bằng nước nóng để loại bỏ tất cả các chất gây dị ứng. Hút bụi đệm trong khi giặt đồ cũng có thể giúp giảm mạt bụi và nếu bạn nuôi thú cưng, hãy cạo lông cho chúng

3. Đóng cửa sổ của bạn

Đóng cửa sổ của bạn có thể giúp giảm số lượng các chất gây dị ứng môi trường trong nhà của bạn, đặc biệt là vào những ngày có nhiều phấn hoa. Phần của ngôi nhà mà bạn nên thường xuyên mở cửa sổ, nếu có, là trong phòng tắm. Mở cửa sổ hoặc bật lỗ thông hơi trong phòng tắm sau khi tắm xong để giúp thoát ẩm và ngăn nấm mốc phát triển.

4. Không cho thú cưng vào phòng ngủ

Nếu bạn có nuôi thú cưng, hãy để chúng ra khỏi phòng ngủ của bạn. Vì bạn dành một thời gian dài trong phòng ngủ để ngủ, nên có ít chất gây dị ứng hơn có thể làm giảm các triệu chứng. Nó cũng có thể cải thiện giấc ngủ của bạn. Ngoài ra, hãy tắm cho thú cưng thường xuyên để giảm lượng lông tơ. Nếu thú cưng của bạn đi ra ngoài, tắm thường xuyên cũng có thể làm giảm nguy cơ chúng mang theo các chất gây dị ứng như phấn hoa.

5. Dùng probiotic

Các nhà nghiên cứu cho rằng có thể có mối liên quan giữa vi khuẩn đường ruột và bệnh dị ứng, bao gồm cả dị ứng theo mùa. Trong một nghiên cứu, những người tham gia dùng probiotic đã báo cáo các triệu chứng dị ứng theo mùa được cải thiện so với những người dùng giả dược. Tuy nhiên, những cải tiến được thấy có thể chỉ dành riêng cho một bộ men vi sinh thay vì tất cả các loại men vi sinh.

6. Dùng nước muối

Xịt mũi nước muối gần đây đã được phát hiện là một cách hiệu quả để kiểm soát các triệu chứng của dị ứng mạt bụi.

7. Thêm tinh dầu

Có thể dùng tinh dầu để hỗ trợ các phương pháp điều trị thông thường. Dầu hoa oải hương, cây trà và bạch đàn là những chất chống viêm và có thể giúp giảm tắc nghẽn và ngứa hoặc sưng mắt.

8. Thực hành tốt vệ sinh

Tắm sau khi ở ngoài trời có thể giúp loại bỏ các chất gây dị ứng khỏi cơ thể của bạn. Bạn cũng nên giặt quần áo của mình nếu bạn đang xúc đất trong sân hoặc cào lá. Điều đó có thể giúp ngăn chặn việc mang theo bào tử nấm mốc và phấn hoa vào nhà của bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tìm hiểu về chứng dị ứng rượu và đồ uống có cồn

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 16/06/2026

    Phân biệt chàm da và nấm da

    Nếu trên da của bạn xuất hiện các triệu chứng như phát ban ngứa hoặc lở loét, bác sĩ có thể xác định đó là bệnh chàm hoặc nhiễm nấm. Hai tình trạng này có thể gây ra các triệu chứng tương tự nhau nhưng việc điều trị lại khác nhau, do đó việc phân biệt được chúng là rất quan trọng. Cùng tìm hiểu cách phân biệt chàm da và nhiễm nấm, cũng như cách điều trị tại nhà của hai tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 15/06/2026

    4 thực phẩm màu tím giúp cơ thể tái tạo collagen

    Bạn có biết điều gì tạo nên sắc tím rực rỡ của các loại rau quả? Đó chính là chất chống oxy hóa anthocyanin. Anthocyanin và vitamin C giúp kích thích sản sinh collagen trong cơ thể.

  • 15/06/2026

    Thức đêm xem thể thao: Những hệ lụy từ việc thiếu ngủ và đảo lộn nhịp sinh học

    Việc theo dõi các trận cầu đỉnh cao vào khung giờ rạng sáng từ lâu đã trở thành thói quen cố hữu của người hâm mộ bóng đá Việt Nam. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học, việc ép cơ thể duy trì trạng thái kích thích thần kinh và vận động quá giờ sinh học tiềm ẩn nhiều hệ lụy nghiêm trọng đối với hệ tim mạch, chuyển hóa và suy giảm chức năng nhận thức.

  • 14/06/2026

    3 nhóm người cần hạn chế ăn ổi và 3 sai lầm cần tránh

    Quả ổi giàu vitamin C giúp tăng hệ miễn dịch, đẹp da, giữ dáng. Tuy nhiên, việc ăn ổi sai cách hoặc dùng sai đối tượng sẽ gây ra nhiều mối nguy hại cho sức khỏe.

  • 14/06/2026

    Những sàng lọc kiểm tra sức khỏe quan trọng khi bước sang tuổi 50

    Bước sang tuổi 50, cơ thể con người bắt đầu bước vào một giai đoạn chuyển đổi sinh học quan trọng, nơi những thay đổi âm thầm bên trong có thể quyết định chất lượng sống của những năm sau đó. Các chuyên gia cho rằng, thay vì lo lắng về quá trình lão hóa, việc chủ động thực hiện các cột mốc kiểm tra sức khỏe định kỳ chính là tấm khiên vững chắc nhất để bảo vệ bản thân.

  • 13/06/2026

    Cẩm nang chuẩn bị hành trình du lịch hè an toàn cho cả gia đình

    Mùa hè là khoảng thời gian lý tưởng để các gia đình cùng nhau tổ chức những chuyến đi chơi, gắn kết tình cảm và giải tỏa căng thẳng sau những ngày làm việc, học tập vất vả. Tuy nhiên, thời tiết nắng nóng gay gắt cùng sự thay đổi về môi trường sinh hoạt lại dễ gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, đặc biệt là với trẻ em, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi. Để chuyến đi trọn vẹn và hạn chế tối đa rủi ro, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin hữu ích giúp bạn chủ động chuẩn bị một hành trình du lịch hè an toàn cho cả nhà.

  • 13/06/2026

    Cho trẻ ăn mỡ lợn như thế nào là phù hợp?

    Thực tế hiện nay có nhiều phụ huynh lo ngại ăn mỡ lợn sẽ gây béo phì hoặc các bệnh tim mạch cho trẻ. Tuy nhiên mỡ lợn không hề xấu mà còn cần cho sự phát triển của trẻ nếu được sử dụng đúng cách.

  • 13/06/2026

    3 chiến lược giúp hạ huyết áp

    Huyết áp cao (tăng huyết áp) ảnh hưởng đến hàng triệu người trưởng thành ở Hoa Kỳ và làm tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ và các bệnh lý khác.

Xem thêm