Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị ứng môi trường là gì?

Dị ứng với môi trường là một phản ứng miễn dịch đối với thứ gì đó trong môi trường xung quanh thường vô hại trong các hoàn cảnh khác. Các triệu chứng của dị ứng môi trường ở mỗi người khác nhau nhưng triệu chứng chung bao gồm hắt hơi, ho và mệt mỏi.

Dị ứng với môi trường hơi khác so với dị ứng thực phẩm vì chúng không phải là phản ứng với thứ bạn đã ăn. Thay vào đó, dị ứng môi trường là phản ứng với các tác nhân bạn tiếp xúc trong môi trường xung quanh hoặc hít phải trong các hoạt động hàng ngày của bạn.

Triệu chứng

Các triệu chứng của dị ứng môi trường có thể tương tự như cảm lạnh, nhưng chúng không phải do cùng một thứ gây ra. Virus gây ra cảm lạnh trong khi dị ứng là một phản ứng do phản ứng của hệ thống miễn dịch với một số chất trong môi trường xung quanh bạn.

Một số triệu chứng của dị ứng môi trường bao gồm:

  • hắt xì
  • sổ mũi
  • khó thở
  • ngứa
  • đau đầu
  • thở khò khè
  • sự mệt mỏi

Nếu bạn bị hen suyễn, các triệu chứng của bạn thậm chí sẽ rất nghiêm trọng và thậm chí đe dọa tính mạng. Nếu bạn bị dị ứng theo mùa, các triệu chứng của bạn có thể sẽ năng lên trong một khoảng thời gian cụ thể trong năm.

Các chất gây dị ứng môi trường thông thường

Chất gây dị ứng là bất cứ thứ gì khiến hệ thống miễn dịch của bạn kích hoạt phản ứng dị ứng. Xác định các chất gây dị ứng của bạn là bước đầu tiên quan trọng để đưa ra kế hoạch điều trị. Năm chất gây dị ứng môi trường phổ biến nhất bao gồm.

Mạt bụi

Mạt bụi là một trong những chất gây dị ứng trong nhà phổ biến nhất. Chúng là những con bọ cực nhỏ thường sống trong đồ đạc và nệm trong nhà bạn. Nếu bạn bị dị ứng với mạt bụi, các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng mùa xuân và mùa hè. Đó là bởi vì mạt bụi thích môi trường ấm và ẩm ướt.

Phấn hoa

Phấn hoa là một chất gây dị ứng phổ biến khác. Nếu bạn bị dị ứng với phấn hoa, các triệu chứng hắt hơi, chảy nước mắt hoặc ngứa cổ họng của bạn có thể tồi tệ hơn khi phấn hoa tăng lên vào mùa xuân và cuối mùa thu.

Lông thú cưng

Lông thú và nước bọt của thú cưng là những chất gây dị ứng phổ biến. Các triệu chứng của dị ứng vật nuôi có thể bao gồm:

  • hắt xì
  • ngứa
  • ho khan
  • mề đay

Nấm mốc

Bào tử nấm mốc có thể gây ra các phản ứng dị ứng từ nhẹ đến nặng nếu bạn bị dị ứng nấm mốc. Các triệu chứng của dị ứng nấm mốc có thể bao gồm:

  • ho khan
  • khó thở
  • hắt xì
  • ngứa ngáy

Nấm mốc phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt, vì vậy các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng có thời tiết ẩm ướt. Nấm mốc cũng thường thấy ở tầng hầm và phòng tắm.

Khói thuốc lá

Khói thuốc lá được phát hiện có thể gây kích ứng và làm trầm trọng thêm các triệu chứng dị ứng ở nhiều người. Tránh hút thuốc và tiếp xúc với khói thuốc, đặc biệt nếu bạn bị dị ứng.

Làm thế nào để chẩn đoán dị ứng môi trường?

Nếu bạn nghĩ rằng bạn bị dị ứng với môi trường, hãy đến gặp bác sĩ chuyên khoa dị ứng. Họ sẽ hỏi bạn các câu hỏi về các triệu chứng cũng như tiền sử bệnh tật và gia đình của bạn. Sử dụng thông tin này cùng với kết quả từ xét nghiệm dị ứng, họ có thể xác định các chất gây dị ứng cụ thể có thể gây ra các triệu chứng của bạn.

Các xét nghiệm dị ứng có thể bao gồm:

  • Test lẩy da
  • Xét nghiệm máu
  • Chế độ ăn kiêng loại trừ, nếu bác sĩ nghi ngờ bạn có chất gây dị ứng thực phẩm

Các xét nghiệm dị ứng xác định các chất gây dị ứng cụ thể gây ra các triệu chứng của bạn. Khi bác sĩ đã xác định được chất gây dị ứng của bạn, họ có thể đề xuất các loại thuốc và lựa chọn điều trị.

Các biện pháp khắc phục tại nhà và phòng ngừa

Ngăn ngừa tiếp xúc với chất gây dị ứng có thể là một trong những cách hiệu quả nhất để kiểm soát các triệu chứng của bạn và tạo ra một ngôi nhà không gây dị ứng. Bạn cũng có thể kiểm soát hoặc giảm các triệu chứng của mình bằng các biện pháp khắc phục tại nhà.

1. Sử dụng bộ lọc không khí

Bộ lọc không khí trong nhà có thể cải thiện chất lượng không khí trong nhà bằng cách giữ lại các chất gây dị ứng và ô nhiễm trước khi chúng xâm nhập vào nhà bạn.  Những người bị dị ứng với mạt bụi cũng ghi nhận sự cải thiện các triệu chứng, điều này cho thấy bộ lọc không khí đã cải thiện chất lượng cuộc sống trong quá trình nghiên cứu.

2. Chống dị ứng giường của bạn

Vỏ gối và vỏ nệm chống dị ứng cũng có thể được sử dụng để ngăn tiếp xúc với mạt bụi. Thói quen vệ sinh siêng năng bao gồm giặt ga trải giường và hút bụi hàng tuần cũng có thể giảm tiếp xúc với các chất gây dị ứng. Đảm bảo rằng bạn giặt ga giường giường bằng nước nóng để loại bỏ tất cả các chất gây dị ứng. Hút bụi đệm trong khi giặt đồ cũng có thể giúp giảm mạt bụi và nếu bạn nuôi thú cưng, hãy cạo lông cho chúng

3. Đóng cửa sổ của bạn

Đóng cửa sổ của bạn có thể giúp giảm số lượng các chất gây dị ứng môi trường trong nhà của bạn, đặc biệt là vào những ngày có nhiều phấn hoa. Phần của ngôi nhà mà bạn nên thường xuyên mở cửa sổ, nếu có, là trong phòng tắm. Mở cửa sổ hoặc bật lỗ thông hơi trong phòng tắm sau khi tắm xong để giúp thoát ẩm và ngăn nấm mốc phát triển.

4. Không cho thú cưng vào phòng ngủ

Nếu bạn có nuôi thú cưng, hãy để chúng ra khỏi phòng ngủ của bạn. Vì bạn dành một thời gian dài trong phòng ngủ để ngủ, nên có ít chất gây dị ứng hơn có thể làm giảm các triệu chứng. Nó cũng có thể cải thiện giấc ngủ của bạn. Ngoài ra, hãy tắm cho thú cưng thường xuyên để giảm lượng lông tơ. Nếu thú cưng của bạn đi ra ngoài, tắm thường xuyên cũng có thể làm giảm nguy cơ chúng mang theo các chất gây dị ứng như phấn hoa.

5. Dùng probiotic

Các nhà nghiên cứu cho rằng có thể có mối liên quan giữa vi khuẩn đường ruột và bệnh dị ứng, bao gồm cả dị ứng theo mùa. Trong một nghiên cứu, những người tham gia dùng probiotic đã báo cáo các triệu chứng dị ứng theo mùa được cải thiện so với những người dùng giả dược. Tuy nhiên, những cải tiến được thấy có thể chỉ dành riêng cho một bộ men vi sinh thay vì tất cả các loại men vi sinh.

6. Dùng nước muối

Xịt mũi nước muối gần đây đã được phát hiện là một cách hiệu quả để kiểm soát các triệu chứng của dị ứng mạt bụi.

7. Thêm tinh dầu

Có thể dùng tinh dầu để hỗ trợ các phương pháp điều trị thông thường. Dầu hoa oải hương, cây trà và bạch đàn là những chất chống viêm và có thể giúp giảm tắc nghẽn và ngứa hoặc sưng mắt.

8. Thực hành tốt vệ sinh

Tắm sau khi ở ngoài trời có thể giúp loại bỏ các chất gây dị ứng khỏi cơ thể của bạn. Bạn cũng nên giặt quần áo của mình nếu bạn đang xúc đất trong sân hoặc cào lá. Điều đó có thể giúp ngăn chặn việc mang theo bào tử nấm mốc và phấn hoa vào nhà của bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tìm hiểu về chứng dị ứng rượu và đồ uống có cồn

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 07/01/2026

    Bộ Y tế: 2 đối tượng được tăng mức hưởng khám chữa bệnh BHYT lên 100% từ năm 2026

    Bộ Y tế cho biết, Nghị quyết số 261/2025/QH15 quy định: "Người tham gia BHYT thuộc hộ gia đình cận nghèo, người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội được áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT..." Bộ Y tế ngày 6/1 đã có văn bản hoả tốc gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam (Bộ Tài chính); Các Sở Y tế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong toàn quốc về việc chuyển đổi mã quyền lợi đối tượng tham gia BHYT theo Nghị quyết số 261/2025/QH15.

  • 07/01/2026

    Thu hồi sữa Nestlé ở nước ngoài, Cục An toàn thực phẩm vào cuộc kiểm soát tại Việt Nam

    Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết tập đoàn thực phẩm Nestlé thông báo thu hồi mang tính phòng ngừa một số lô sữa bột dành cho trẻ sơ sinh mang nhãn hiệu Beba và Alfamino được bán tại Đức, do phát hiện khả năng tồn tại Cereulid, một độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra có thể gây hại cho trẻ nhỏ...

  • 07/01/2026

    Cách uống nước đậu đen rang giảm cân an toàn và hiệu quả

    Nước đậu đen rang là một thức uống có lợi cho sức khỏe và hỗ trợ tốt cho việc giảm cân. Để đạt được hiệu quả tối ưu và giảm cân an toàn cần hiểu rõ về liều lượng, cách chế biến và thành phần dinh dưỡng.

  • 07/01/2026

    Những lợi ích bất ngờ của mùa đông với sức khỏe

    Khi những cơn gió mùa đông bắc tràn về, mang theo cái se lạnh đặc trưng của miền Bắc Việt Nam, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt, những căn bệnh giao mùa và cảm giác uể oải. Chúng ta thường gắn mùa đông với hình ảnh của những chiếc lò sưởi ấm cúng, ly ca cao nóng hổi và những buổi tối cuộn mình trong chăn ấm đọc sách. Tuy nhiên, trái với suy nghĩ thông thường, mùa đông không chỉ là mùa của sự nghỉ ngơi mà còn là một giai đoạn mang lại nhiều lợi ích đáng kinh ngạc cho sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Mùa đông là thời điểm để cơ thể chúng ta có cơ hội "ngủ đông" theo một cách riêng, làm chậm lại nhịp sống hối hả và tự phục hồi. Đây cũng là mùa của lễ hội, của những khoảnh khắc sum vầy ấm áp. Thay vì chỉ nhìn vào những mặt tiêu cực, hãy cùng khám phá những lý do tại sao chúng ta nên yêu mến và tận hưởng mùa đông.

  • 06/01/2026

    7 lợi ích sức khỏe của thực phẩm bổ sung vitamin A

    Vitamin A là loại vitamin tan trong chất béo, một trong những chất dinh dưỡng thiết yếu, nghĩa là cơ thể bạn không thể tự tổng hợp đủ mà phải bổ sung từ chế độ ăn uống.

  • 06/01/2026

    Những mối nguy hại tới sức khoẻ từ nhà vệ sinh công cộng

    Chắc hẳn ai trong chúng ta cũng đã từng phải sử dụng nhà vệ sinh công cộng, tuy nhiên, đa số nhà vệ sinh công cộng trông không được sạch sẽ lắm, liệu bạn có can đảm ngồi lên bệ ngồi ở những nhà vệ sinh này không? Còn nếu trông nó khá sạch sẽ, bạn có thể vẫn sẽ lo lắng rằng việc ngồi lên bệ ngồi có thể khiến bạn bị mắc những vấn đề về sức khoẻ. Những lo lắng này của bạn hoàn toàn là có căn cứ, cùng tìmg hiểu qua bài viết sau đây!

  • 05/01/2026

    Bộ Y tế quy định mới nhất những bệnh truyền nhiễm, đối tượng phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm bắt buộc

    Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương vừa ký ban hành Thông tư số 52/2025/TT-BYT quy định danh mục bệnh truyền nhiễm, đối tượng và phạm vi phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm y tế bắt buộc.

  • 05/01/2026

    6 loại trà hỗ trợ giảm cân và giảm mỡ bụng

    Uống trà không phải là giải pháp giảm cân nhanh chóng nhưng nếu biết chọn loại trà và sử dụng đúng cách có thể hỗ trợ giảm cân, giảm mỡ bụng theo thời gian.

Xem thêm