Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị ứng môi trường là gì?

Dị ứng với môi trường là một phản ứng miễn dịch đối với thứ gì đó trong môi trường xung quanh thường vô hại trong các hoàn cảnh khác. Các triệu chứng của dị ứng môi trường ở mỗi người khác nhau nhưng triệu chứng chung bao gồm hắt hơi, ho và mệt mỏi.

Dị ứng với môi trường hơi khác so với dị ứng thực phẩm vì chúng không phải là phản ứng với thứ bạn đã ăn. Thay vào đó, dị ứng môi trường là phản ứng với các tác nhân bạn tiếp xúc trong môi trường xung quanh hoặc hít phải trong các hoạt động hàng ngày của bạn.

Triệu chứng

Các triệu chứng của dị ứng môi trường có thể tương tự như cảm lạnh, nhưng chúng không phải do cùng một thứ gây ra. Virus gây ra cảm lạnh trong khi dị ứng là một phản ứng do phản ứng của hệ thống miễn dịch với một số chất trong môi trường xung quanh bạn.

Một số triệu chứng của dị ứng môi trường bao gồm:

  • hắt xì
  • sổ mũi
  • khó thở
  • ngứa
  • đau đầu
  • thở khò khè
  • sự mệt mỏi

Nếu bạn bị hen suyễn, các triệu chứng của bạn thậm chí sẽ rất nghiêm trọng và thậm chí đe dọa tính mạng. Nếu bạn bị dị ứng theo mùa, các triệu chứng của bạn có thể sẽ năng lên trong một khoảng thời gian cụ thể trong năm.

Các chất gây dị ứng môi trường thông thường

Chất gây dị ứng là bất cứ thứ gì khiến hệ thống miễn dịch của bạn kích hoạt phản ứng dị ứng. Xác định các chất gây dị ứng của bạn là bước đầu tiên quan trọng để đưa ra kế hoạch điều trị. Năm chất gây dị ứng môi trường phổ biến nhất bao gồm.

Mạt bụi

Mạt bụi là một trong những chất gây dị ứng trong nhà phổ biến nhất. Chúng là những con bọ cực nhỏ thường sống trong đồ đạc và nệm trong nhà bạn. Nếu bạn bị dị ứng với mạt bụi, các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng mùa xuân và mùa hè. Đó là bởi vì mạt bụi thích môi trường ấm và ẩm ướt.

Phấn hoa

Phấn hoa là một chất gây dị ứng phổ biến khác. Nếu bạn bị dị ứng với phấn hoa, các triệu chứng hắt hơi, chảy nước mắt hoặc ngứa cổ họng của bạn có thể tồi tệ hơn khi phấn hoa tăng lên vào mùa xuân và cuối mùa thu.

Lông thú cưng

Lông thú và nước bọt của thú cưng là những chất gây dị ứng phổ biến. Các triệu chứng của dị ứng vật nuôi có thể bao gồm:

  • hắt xì
  • ngứa
  • ho khan
  • mề đay

Nấm mốc

Bào tử nấm mốc có thể gây ra các phản ứng dị ứng từ nhẹ đến nặng nếu bạn bị dị ứng nấm mốc. Các triệu chứng của dị ứng nấm mốc có thể bao gồm:

  • ho khan
  • khó thở
  • hắt xì
  • ngứa ngáy

Nấm mốc phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt, vì vậy các triệu chứng của bạn có thể tồi tệ hơn trong những tháng có thời tiết ẩm ướt. Nấm mốc cũng thường thấy ở tầng hầm và phòng tắm.

Khói thuốc lá

Khói thuốc lá được phát hiện có thể gây kích ứng và làm trầm trọng thêm các triệu chứng dị ứng ở nhiều người. Tránh hút thuốc và tiếp xúc với khói thuốc, đặc biệt nếu bạn bị dị ứng.

Làm thế nào để chẩn đoán dị ứng môi trường?

Nếu bạn nghĩ rằng bạn bị dị ứng với môi trường, hãy đến gặp bác sĩ chuyên khoa dị ứng. Họ sẽ hỏi bạn các câu hỏi về các triệu chứng cũng như tiền sử bệnh tật và gia đình của bạn. Sử dụng thông tin này cùng với kết quả từ xét nghiệm dị ứng, họ có thể xác định các chất gây dị ứng cụ thể có thể gây ra các triệu chứng của bạn.

Các xét nghiệm dị ứng có thể bao gồm:

  • Test lẩy da
  • Xét nghiệm máu
  • Chế độ ăn kiêng loại trừ, nếu bác sĩ nghi ngờ bạn có chất gây dị ứng thực phẩm

Các xét nghiệm dị ứng xác định các chất gây dị ứng cụ thể gây ra các triệu chứng của bạn. Khi bác sĩ đã xác định được chất gây dị ứng của bạn, họ có thể đề xuất các loại thuốc và lựa chọn điều trị.

Các biện pháp khắc phục tại nhà và phòng ngừa

Ngăn ngừa tiếp xúc với chất gây dị ứng có thể là một trong những cách hiệu quả nhất để kiểm soát các triệu chứng của bạn và tạo ra một ngôi nhà không gây dị ứng. Bạn cũng có thể kiểm soát hoặc giảm các triệu chứng của mình bằng các biện pháp khắc phục tại nhà.

1. Sử dụng bộ lọc không khí

Bộ lọc không khí trong nhà có thể cải thiện chất lượng không khí trong nhà bằng cách giữ lại các chất gây dị ứng và ô nhiễm trước khi chúng xâm nhập vào nhà bạn.  Những người bị dị ứng với mạt bụi cũng ghi nhận sự cải thiện các triệu chứng, điều này cho thấy bộ lọc không khí đã cải thiện chất lượng cuộc sống trong quá trình nghiên cứu.

2. Chống dị ứng giường của bạn

Vỏ gối và vỏ nệm chống dị ứng cũng có thể được sử dụng để ngăn tiếp xúc với mạt bụi. Thói quen vệ sinh siêng năng bao gồm giặt ga trải giường và hút bụi hàng tuần cũng có thể giảm tiếp xúc với các chất gây dị ứng. Đảm bảo rằng bạn giặt ga giường giường bằng nước nóng để loại bỏ tất cả các chất gây dị ứng. Hút bụi đệm trong khi giặt đồ cũng có thể giúp giảm mạt bụi và nếu bạn nuôi thú cưng, hãy cạo lông cho chúng

3. Đóng cửa sổ của bạn

Đóng cửa sổ của bạn có thể giúp giảm số lượng các chất gây dị ứng môi trường trong nhà của bạn, đặc biệt là vào những ngày có nhiều phấn hoa. Phần của ngôi nhà mà bạn nên thường xuyên mở cửa sổ, nếu có, là trong phòng tắm. Mở cửa sổ hoặc bật lỗ thông hơi trong phòng tắm sau khi tắm xong để giúp thoát ẩm và ngăn nấm mốc phát triển.

4. Không cho thú cưng vào phòng ngủ

Nếu bạn có nuôi thú cưng, hãy để chúng ra khỏi phòng ngủ của bạn. Vì bạn dành một thời gian dài trong phòng ngủ để ngủ, nên có ít chất gây dị ứng hơn có thể làm giảm các triệu chứng. Nó cũng có thể cải thiện giấc ngủ của bạn. Ngoài ra, hãy tắm cho thú cưng thường xuyên để giảm lượng lông tơ. Nếu thú cưng của bạn đi ra ngoài, tắm thường xuyên cũng có thể làm giảm nguy cơ chúng mang theo các chất gây dị ứng như phấn hoa.

5. Dùng probiotic

Các nhà nghiên cứu cho rằng có thể có mối liên quan giữa vi khuẩn đường ruột và bệnh dị ứng, bao gồm cả dị ứng theo mùa. Trong một nghiên cứu, những người tham gia dùng probiotic đã báo cáo các triệu chứng dị ứng theo mùa được cải thiện so với những người dùng giả dược. Tuy nhiên, những cải tiến được thấy có thể chỉ dành riêng cho một bộ men vi sinh thay vì tất cả các loại men vi sinh.

6. Dùng nước muối

Xịt mũi nước muối gần đây đã được phát hiện là một cách hiệu quả để kiểm soát các triệu chứng của dị ứng mạt bụi.

7. Thêm tinh dầu

Có thể dùng tinh dầu để hỗ trợ các phương pháp điều trị thông thường. Dầu hoa oải hương, cây trà và bạch đàn là những chất chống viêm và có thể giúp giảm tắc nghẽn và ngứa hoặc sưng mắt.

8. Thực hành tốt vệ sinh

Tắm sau khi ở ngoài trời có thể giúp loại bỏ các chất gây dị ứng khỏi cơ thể của bạn. Bạn cũng nên giặt quần áo của mình nếu bạn đang xúc đất trong sân hoặc cào lá. Điều đó có thể giúp ngăn chặn việc mang theo bào tử nấm mốc và phấn hoa vào nhà của bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tìm hiểu về chứng dị ứng rượu và đồ uống có cồn

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

  • 28/03/2026

    7 điều có thể xảy ra với cơ thể người không ăn rau và trái cây

    Có một số người không thích ăn rau và trái cây. Mặc dù sức khỏe có thể vẫn bình thường nhưng về lâu dài thói quen ăn uống này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 28/03/2026

    Vì sao flavonoids quan trọng đối với cơ thể?

    Flavonoids là một nhóm hợp chất thực vật (phytonutrients) được tìm thấy rộng rãi trong trái cây, rau củ, trà và rượu vang đỏ. Chúng đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sức khỏe.

  • 28/03/2026

    Gia vị: Nên bảo quản ở đâu và khi nào nên vứt bỏ?

    Các kệ siêu thị ngày nay tràn ngập đủ loại gia vị giúp món ăn của bạn thêm bắt mắt và đậm đà. Mỗi loại gia vị có thời gian và cách bảo quản khác nhau. Bạn nên nắm được những quy tắc đó nếu không muốn những lọ gia vị của mình bị lãng phí phải bỏ đi. Hướng dẫn dưới đây sẽ giúp bạn biết nên bảo quản những loại gia vị quen thuộc (và cả những loại bạn muốn thử) ở đâu, cũng như thời gian sử dụng an toàn của chúng.

  • 27/03/2026

    Dinh dưỡng cân bằng giúp da đẹp, dáng xinh

    Trong hành trình chinh phục vẻ đẹp toàn diện, chúng ta thường mải mê tìm kiếm những dòng mỹ phẩm đắt tiền hay những bài tập cường độ cao để có da đẹp, dáng xinh mà quên mất rằng gốc rễ của một làn da rạng rỡ và một vóc dáng thanh mảnh nằm chính ở sự cân bằng năng lượng từ bên trong.

  • 27/03/2026

    VIAM clinic đồng hành cùng phát triển toàn diện cho trẻ em Việt

    Sau 8 năm hoạt động, VIAM Clinic – đơn vị trực thuộc Viện Y học Ứng dụng Việt Nam – đã triển khai các hoạt động thăm khám và tư vấn dinh dưỡng cho trẻ em theo hướng chuyên sâu và cá thể hóa.

  • 27/03/2026

    Bí quyết giảm tiểu đêm nhiều lần, giúp ngủ ngon suốt đêm

    Tiểu nhiều lần vào ban đêm là tình trạng khá phổ biến. Người mắc chứng tiểu đêm thường xuyên phải thức giấc giữa đêm để đi tiểu, khiến giấc ngủ bị gián đoạn. Về lâu dài, điều này có thể gây uể oải, mệt mỏi, ảnh hưởng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.

Xem thêm