Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chứng đầu nhỏ và virus Zika

Tháng 10 năm 2015, Brazil chứng kiến sự gia tăng đột biến các ca trẻ sơ sinh bị chứng đầu nhỏ có liên quan đến virus Zika. Các nhà chức trách ước tính có hơn 1000 ca như vậy xuất hiện ở phía Đông bắc Brazil năm 2016 nhưng chỉ khoảng 80 ca được thông báo. Các nhà nghiên cứu cho rằng có thể virus Zika không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra hội chứng đầu nhỏ.

Chứng đầu nhỏ và virus Zika

Tháng 10 năm 2015, Brazil chứng kiến sự gia tăng bất thường của các ca chứng đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh - một chứng bệnh với biểu hiện kích thước đầu của trẻ nhỏ hơn rất nhiều so với bình thường.

Sự gia tăng của các ca bệnh này có liên quan đến virus Zika được truyền qua muỗi với những triệu chứng nhiễm virus nhẹ hoặc cứ 1 trong 4 người nhiễm virus không xuất hiện bất cứ triệu chứng nào.

Trung tâm Kiểm soát  và phòng chống dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) cho biết, trong 250 phụ nữ mang thai được xác nhận là nhiễm virus Zika năm 2016 chỉ có 24 trường hợp ghi nhận có con bị dị tật bẩm sinh liên quan đến virus Zika.

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đã  ghi nhận việc này vào năm 2016, nhưng Brazil lại báo cáo rằng mối liên quan giữa nhiễm virus Zika và chứng chứng đầu nhỏ cũng như hội chứng Guillain-Barré vẫn chưa được chứng minh một cách rõ ràng.

Hơn thế nữa, trên thực tế,  nếu như virus Zika gây ra chứng chứng đầu nhỏ ở Brazil thì năm 2016 sẽ chính là năm bùng phát của dịch này đặc biệt là trong mùa muỗi phát triển như tháng 12, 1 và tháng 2. Tuy nhiên một chuyên gia của WHO cho biết: họ đã ghi nhận được nhiều ca nhiễm virus Zika năm 2016 nhưng không có trường hợp nào được báo cáo là bị chứng chứng đầu nhỏ.

Trước khi virus Zika lan rộng ra khắp Brazil, tỷ lệ các ca chứng đầu nhỏ không hề cao, do đó chúng ta cần phải nghĩ  rằng chưa chắc là chỉ có mỗi virus Zika mới gây ra  chứng đầu nhỏ.

Các nhà chức trách ước tính rằng năm 2016  sẽ có 1.000 ca chứng đầu nhỏ xảy ra ở đông bắc Brazil nhưng chỉ có 80 ca được  báo cáo. Điều này có thể được giải thích bằng 3 giả thuyết sau:
  1. Có thể năm 2016 chúng ta nhiễm một loại virus khác

Các nhà khoa học cho rằng, việc bùng phát dịch virus Zika năm 2015 khiến con người xuất hiện quá trình miễn dịch năm 2016. Như vậy có khả năng sự gia tăng các ca bệnh Guillan-Barre không hoàn toàn do virus Zika mà là do một loại arbovirus được truyền qua muỗi Aedes aegypti, ví dụ như virus chikungunya được biết đến như là nguyên nhân gây ra bệnh Guillan-Barre. Theo giả thuyết này, cả virus Zika và chikungunya có thể dẫn đến bệnh Guillan-Barre, nhưng chỉ có Zika mới được cho là có liên quan đến chứng đầu nhỏ. Nếu đúng như vậy thì điều gì đã xảy ra với virus Zika vào năm 2016.

Có thể những trường hợp đó đã bị chẩn đoán sai, nghĩa là không có nhiều trường hợp nhiễm Zika vào năm 2016. Tuy nhiên nhiều chuyên gia không đồng tình với giả thuyết này.

Bác sỹ Albert Ko- một chuyên gia dịch tễ học của Trường Y tế công cộng thuộc Đại học Yale cho biết chẩn đoán sai có thểxảy ra nhưng nó không phải là lời giải thích thỏa đáng cho toàn bộ câu chuyện diễn ra ở đây.

  1. Có thể virus Zika không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra chứng đầu nhỏ

Nhiều nhà khoa học cho rằng nhiễm virus Zika trong suốt quá trình mang bầu là điều kiện cần cho việc phát triển chứng đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh. Nói cách khác sự hiện diện của những yếu tố khác còn chưa được biết đến mới là điều kiện đủ cho bệnh Guillain-Barre. Vậy những nguyên nhân chưa được biết đến ở đây có thể là gì? một câu hỏi đã được đưa ra trước đó, bởi khi những ca chứng đầu nhỏ đầu tiên xuất hiện và chúng được thông báo là có liên quan đến virus Zika, các chuyên gia y tế cho rằng có thể sẽ xuất hiện làn sóng dị tật não bẩm sinh ở Brazil, nhưng điều đó lại không hề xảy ra.

Thay vào đó gần 90% các ca chứng đầu nhỏ năm 2015 ở brazil đều xảy ra ở phía đông bắc. Đa số các phụ nữ sinh con ở đây đều nghèo và sống trong những thành phố nhỏ hoặc sống trong những khu ở chuột ở những thành phố lớn.

Theo các nhà khoa học, họ đã loại trừ khả năng thuốc trừ sâu cũng là một yếu tố tham gia vào việc phát triển chứng chứng đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh. Nhưng vẫn còn rất nhiều yếu tố ảnh hưởng như việc thiếu vệ sinh, thiếu Vitamin A, thiếu kẽm trên diện rộng dẫn đến tình trạng sức khỏe kém ở trẻ sơ sinh trong khu vực này

Tuy nhiên những người khác lại cho rằng sốt dengue (sốt xuất huyết)cũng do muỗi Aedes lây truyền có thể liên quan.

  1. Nỗi sợ virus Zika gây bệnh khiến các phụ nữ muốn sinh con ít hơn

Đây cũng có thể là một giả thuyết có thể xảy ra, do những lo ngại về virus Zikanên nhiều phụ nữ không muốn mang thaihoặc đi phá thai. Nhưng việc này chỉ có thể làm giảm một số lượng rất nhỏ chứ không nhiều như những gì người ta thống kê được.

Một nghiên cứu trên chuột  cho thấy 80% những  con chuột tiếp xúc với kháng thể chống virus dengue trước sau đó lại tiếp xúc với virus Zika  sẽ tử vong trong khi nếu không tiếp xúc thì chỉ là 10%.  Nghĩa là nhiễm virus dengue trước khi nhiễm virus Zika sẽ khiến tình trạng bệnh trở lên nghiêm trọng hơn.  Đặc biệt việc thiếu hụt vitamin A và kẽm cũng có liên quan đến nguy cơ cao mắc bệnh nhiễm trùng cũng như có vai trò trong việc cấu tạo , tham gia vào chức năng của não bộ. Trung tâm kiểm soát và phòng chống dịch bệnh Hoa Kỳ  đã đưa suy dinh dưỡng và nhiễm hóa chất độc hại là hai trong 3 yếu tố  nguy cơ gây ra bệnh chứng đầu nhỏ. Yếu tố thứ ba là nhiễm khuẩn khi mang thai bao gồm rubela, cytomega virus, toxoplas và nhiều virus, vi khuẩn khác.

 Thông tin thêm về virus Zika tại bài viết: 10 điều cần biết về virus Zika

Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Mercola
Bình luận
Tin mới
  • 28/06/2022

    Quan hệ trong ngày “đèn đỏ” có thể mang thai?

    Quan hệ ngày “đèn đỏ” có được không, quan hệ lúc hành kinh hay đến tháng quan hệ có dính bầu không… là những thắc mắc khá phổ biến. Hãy cùng tìm hiểu câu trả lời qua bài viết dưới đây bạn nhé!

  • 28/06/2022

    Viêm họng mạn tính có lây sang viêm xoang?

    Viêm họng và viêm xoang có mối quan hệ như thế nào, phải làm gì nếu tình trạng xảy ra liên tiếp, nhất là thời điểm nắng nóng hiện nay khiến cho bệnh viêm nhiễm hầu họng gia tăng.

  • 28/06/2022

    Điểm mặt các bệnh lý tiềm ẩn khi bị đau bụng dưới ở nữ giới

    Đối với đa số nữ giới, vấn đề đau bụng, nhất là đau âm ỉ vùng dưới được coi là chuyện bình thường, dễ dàng bỏ qua. Chính sự chủ quan này gây nguy hiểm đến sức khỏe, cuộc sống hằng ngày thậm chí còn liên quan đến thiên chức làm mẹ ở nữ giới.

  • 28/06/2022

    Vì sao cần tái khám khi điều trị viêm phổi ở trẻ em?

    Viêm phổi là căn bệnh hay gặp ở trẻ nhỏ và là nguyên nhân chủ yếu khiến trẻ phải nhập viện. Sau khi trẻ được điều trị, các bác sĩ dặn tái khám theo lịch. Tuy nhiên, rất nhiều cha mẹ đã không thực hiện lịch hẹn này.

  • 28/06/2022

    Ung thư vú di căn đến đâu và các dấu hiệu nhận biết mắc bệnh

    Khi ung thư vú di căn có nghĩa là bệnh đã tiến triển đến giai đoạn nặng hơn so với ung thư tại chỗ. Vậy, ung thư vú có thể di căn đến những bộ phận nào, bài viết dưới đây giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về vấn đề này.

  • 28/06/2022

    Bí quyết tăng sức đề kháng cho trẻ để phòng bệnh mùa nóng

    Mùa hè nóng bức là điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn, virus gây bệnh phát triển. Thời tiết nắng nóng, ăn uống kém cộng với hệ miễn dịch của trẻ còn yếu, nên nguy cơ mắc bệnh sẽ cao hơn. Vậy, bí quyết nào để tăng sức đề kháng cho trẻ thời điểm này, giúp cơ thể trẻ chống lại tác nhân gây bệnh?

  • 28/06/2022

    Mẹo chăm sóc da và tóc khi đi bơi trong mùa Hè

    Nước bể bơi có thể chứa một số hóa chất gây kích ứng ngoài da. Một số lưu ý sau giúp bạn bảo vệ làn da và mái tóc khi thường xuyên đi bơi trong mùa Hè.

  • 28/06/2022

    Thực hư về các loại thực phẩm bổ sung trong thể thao

    Bạn muốn tối ưu hóa và hỗ trợ khả năng tập luyện thể thao của mình bằng các loại thực phẩm bổ sung, nhưng không phải tất cả các loại thực phẩm bổ sung hiện nay đều đem lại lợi ích như mong muốn. Một số loại thực phẩm bổ sung nếu sử dụng với liều cao còn có thể gây nguy hiểm. Dưới đây là một số loại thực phẩm bổ sung phổ biến trong thể thao và tác dụng thật sự của chúng.

Xem thêm