Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chế độ ăn Ketogenic kiểm soát bệnh đái tháo đường

Đối với người bệnh đái tháo đường, chế độ ăn là một trong những chìa khoá quyết định sự thành bại của việc điều trị căn bệnh này. Chế độ ăn “Ketogenic” là một lựa chọn mới rất đáng quan tâm cho người bệnh.

Chế độ ăn ketogenic là gì?

Chế độ ăn ketogenic là một chế độ ăn uống hạn chế tinh bột (carbohydrate) với số lượng rất thấp (thường dưới 50 gram) và tăng lượng chất béo chưa bão hoà và đạm, nhằm tạo ra trạng thái chuyển hóa năng lượng mới từ chất béo (trái ngược với năng lượng lấy từ tinh bột).

Chế độ ăn ketogenic đã được sử dụng từ những năm 1920 trong điều trị các rối loạn sức khỏe như bệnh động kinh.

Hiện nay, chế độ ăn ketogenic đang được sử dụng cho một loạt các rối loạn sức khỏe, bao gồm u nguyên bào thần kinh đệm (glioblastoma), mất trí nhớ, quản lý cân nặng, đái tháo đường, ung thư, thậm chí cả mụn trứng cá.

Ngoài ra, một số vận động viên đã biết và sử dụng chế độ ăn ketogenic hoặc các phiên bản biến thể của chế độ ăn này để tăng hiệu suất tập luyện và giảm mỡ.

Thông thường, chế độ ăn ketogenic tiêu thụ 25-50 gam carbohydrate mỗi ngày. Những người theo chế độ ăn ketogenic tiêu thụ 60-70 % lượng calo từ chất béo, 20-30 % từ đạm (protein), và không quá 5-10 % từ tinh bột (carbohydrate).

Cụ thể đối với một người theo chế độ ăn uống 1800 calo mỗi ngày, họ sẽ cần tiêu thụ 140 gram chất béo, 90 gram protein và 45 gram carbohydrate mỗi ngày.

Các nghiên cứu về chế độ ăn ketogenic

Trong một nghiên cứu, đánh giá 262 bệnh nhân trong 10 tuần, bệnh nhân thực hiện theo chế độ ăn ketogenic bao gồm 3-5 phần rau, protein vừa phải và ăn chất béo cho đến khi thấy vừa đủ (với trọng tâm là chất béo), tất cả những người tham gia đã có thể loại bỏ ít nhất một loại thuốc đái tháo đường, mức HbA1C giảm, và đã giảm 20% chất béo trung tính (các chất béo có hại làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch).

Những người tham gia được giáo dục dinh dưỡng và được theo dõi chặt chẽ bởi chuyên gia sức khỏe. Ngoài ra, họ được theo dõi hàng ngày về lượng đường trong máu để có thể điều chỉnh thuốc.

Một phân tích của 13 nghiên cứu cho thấy những người ăn theo chế độ ăn ketogenic rất ít calo (ít hơn 50 gram mỗi ngày) giảm trọng lượng cơ thể và huyết áp tâm trương so với những người ăn chế độ ăn ít chất béo bao gồm ít hơn 30% lượng calo từ chất béo. Ngoài ra, những người theo chế độ ăn ketogenic đã tăng mức cholesterol tốt HDL.

Một nghiên cứu phân tích khác bao gồm tổng cộng 09 nghiên cứu với 734 bệnh nhân đái tháo đường, chế độ ăn carbohydrate thấp có ảnh hưởng đáng kể đến giảm nồng độ HbA1c và làm giảm đáng kể nồng độ triglyceride.

Các thực phẩm thường có trong chế độ ăn ketogenic.

Lời khuyên khi áp dụng chế độ ăn ketogenic

Nếu bạn bắt đầu chế độ ăn ketogenic thì tốt nhất là không nên áp dụng mạnh tay ngay. Chuyên gia dinh dưỡng Sarah Currie, Hoa Kỳ khuyên rằng: “Nếu ai đó quen với việc ăn 200 gram carbohydrate mỗi ngày và đột nhiên giảm xuống 50 gram hoặc thấp hơn, họ sẽ cảm thấy có nhiều vấn đề phát sinh và sẽ không bền bỉ lâu dài để sử dụng chất béo làm nhiên liệu.

Việc giảm carbohydrate mạnh có thể có tác dụng đối với một số người, nhưng có thể nguy hiểm cho người đang sống với bệnh đái tháo đường, đặc biệt nếu họ không quản lý chặt chẽ đường máu và thuốc đang dùng của họ.

Các chuyên gia dinh dưỡng và các nhà giáo dục đái tháo đường đồng ý rằng loại chất béo bạn chọn sẽ rất quan trọng đối với sức khỏe và tuổi thọ.

Vì một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng chế độ ăn carbohydrate thấp trong chế độ ăn ketogenic có thể làm tăng cholesterol xấu LDL.

Điều quan trọng là phải hạn chế lượng chất béo bão hòa từ sản phẩm thịt chế biến, pho mát béo, bơ, kem. Tốt nhất là chọn chất béo chưa bão hòa, chẳng hạn như dầu, quả hạch, hạt, bơ.

Chế độ ăn ketogenic kết hợp một lượng lớn protein, có thể gây hại cho thận và có thể không thích hợp cho những bệnh nhân đái tháo đường có bệnh thận đi kèm.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ ăn cho người bị đột quỵ.

Theo Sức Khỏe & Đời Sống
Bình luận
Tin mới
  • 12/10/2026

    Cách giúp đậu dễ ​​tiêu hóa hơn

    Mọi người thường tránh ăn đậu vì chúng được biết là gây đầy hơi và chướng bụng. Điều này xảy ra vì đậu chứa một loại đường phức tạp gọi là galacto-oligosaccharide (GOS), một dạng carbohydrate mà các enzyme tiêu hóa của con người không thể phân giải hoàn toàn. Thay vào đó, GOS được vi khuẩn trong ruột già lên men, và sinh ra sản phẩm phụ là khí, gây đầy hơi. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng đầy hơi do đậu gây ra, nhưng việc kết hợp đậu với một số loại thực phẩm cụ thể có thể cải thiện tiêu hóa.

  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

Xem thêm