Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 nguyên tắc để có một bữa ăn lành mạnh

Cuộc sống hiện đại khiến bạn gặp nhiều nguy cơ hơn từ các thực phẩm hàng ngày, các gian hàng trong siêu thị và những nguy hiểm từ những thực phẩm chế biến sẵn.

Nhưng tin tốt là nếu bạn làm theo 10 nguyên tắc dưới đây, bạn sẽ có thể có một bữa ăn lành mạnh cho sức khỏe. Đây có thể sẽ là lời chỉ dẫn thú vị cho bạn khi mua thực phẩm hoặc ăn uống. Nếu bạn tuân thủ được hoàn toàn chúng, bạn sẽ có thể ăn được những thực phẩm tươi, an toàn, tránh được nguy cơ của rất nhiều bệnh mạn tính nguy hại cho cơ thể. Hãy tuân thủ những nguyên tắc này để có thể khỏe mạnh hơn, giảm được cân và cảm thấy thoải mái hơn

1. Hạn chế tối đa dùng thực phẩm đóng hộp, đóng gói, chế biến sẵn

Đương nhiên cũng có một số sản phẩm đóng gói khá tuyệt như hoa artiso, hạt tiêu rang,… nhưng bạn nên thật tỉnh táo khi chọn sản phẩm. Hãy đọc nhãn trên bao bì sản phẩm và luôn chú ý đến 2 điều sau: danh sách thành phần và tỷ trọng dinh dưỡng của các thanh phần đó.

Nên thận trọng với những sản phẩm mà thực phẩm chính lại ở cuối danh sách và đường hay muối lại ở đầu danh sách. Thường thì danh sách đó được sắp xếp theo thứ tự giảm dần về khối lượng các thành phần trong sản phẩm và nguyên liệu đứng đầu bao giờ cũng là nhiều nhất.

Bạn cũng nên chú ý tới những thành phần không có trong danh sách, chúng không được viết vào nhãn có thể vì bao bì quá nhỏ, hoặc chúng được thêm vào trong khi ở kho hoặc được làm ở những nhà máy nhỏ. Nên cẩn thận với những đồ như vậy.

2. Nếu là đồ ăn đã được đóng gói, bạn chỉ nên dùng những đồ ăn có ít hơn 5 thành phần trong đó.

Nếu có trên 5, tốt nhất hãy vứt nó đi. Cũng nên cẩn thận với những đồ ăn có mác tốt cho sức khỏe như những loại đồ uống thể thao. Đã có nhiều gói khoai tây chiên kỹ với nhãn không chứa gluten, thực phẩm hữu cơ, không chứa nguyên liệu nhân tạo, không đường và chứa không quá 5 thành phần. Nghe có vẻ ổn phải không? Nhưng nên ghi nhớ rằng, cola hoàn toàn không chứa chất béo nhưng điều đó không thể khiến nó trở thành một loại đồ ăn có lợi cho sức khỏe.

3. Hạn chế đường tối đa

Nếu đường, dưới mọi cái tên như mật mía tự nhiên, mật ong, siro từ mía, và các loại mật khác, có trong nhãn thành phần thì nên tránh xa chúng. Một chai tương cà chua ketchuo có thể chứa tới 33 thìa cafe đường. Gạo trắng và bột mỳ là sản phẩm chứa nhiều tinh bột và sẽ chuyển hóa thành đường trong cơ thể. Nếu bạn mắc tiểu đường và béo bụng, bạn phải tránh xa các loại đường và tinh bột, kể cả trong các loại hạt nguyên cám.

4. Nên tránh xa những đồ ăn có hàm lượng fructose cao như siro bắp.

Đây là một loại chất lỏng siêu ngọt nhưng không cung cấp bất kỳ năng lượng nào cho cơ thể. Một số siro bắp hàm lượng fructose cao còn chứa thủy ngân là một sản phẩm phụ của quá trình sản xuất. Rất nhiều chất lỏng giàu calo như soda, nước ép, nước tăng lực, chứa rất nhiều sản phẩm phụ độc hại của quá trình chuyển hóa, và chúng thường có nhiều dấu hiệu của chất lượng kém và thực phẩm chế biến.

5. Tránh xa những thức ăn có chứa chữ “hydro hóa” trên nhãn

Đó là dấu hiệu cho thấy có chất béo tự do, dầu thực vật đã biến đổi qua một quá trình hóa học để chuyển thành những phân tử nhỏ hơn. Chúng giúp giữ thực phẩm đươc lâu hơn nhưng có thể gây ra bệnh tim, tiểu đường, ung thư. Thành phố New York và hầu hết châu Âu đều đã cấm chúng và bạn cũng nên vậy.

6. Tránh xa những loại dầu ăn đã tinh chế như ngô, đậu nành,… cũng nên tránh những thực phẩm chiên rán.

7. Tránh xa những nguyên liệu mà bạn không nhận ra, và chỉ được viết bằng tiếng Latinh.

8. Tránh xa những thực phẩm chứa chất bảo quản, chất phụ gia, chất tạo màu, phẩm màu, hương liệu tự nhiên, hoặc hương vị chứa MSG (monosodium glumate)

10. Tránh xa những thực phẩm có chất tạo ngọt nhân tạo, 

Aspartame, Splenda, sucralose, đường rượu, hoặc tất cả những chất tận cùng bằng đuôi “ol” như xylitol, sorbitol. Chúng làm bạn nhanh đói hơn, làm chậm quá trình chuyển hóa, tạo đầy hơi và dự trữ nhiều mỡ thừa ở bụng.

Nếu thực phẩm đến trực tiếp từ nông trại, không qua chế biến hóa học, chúng sẽ an toàn. Nếu chúng được lớn lên trên cây thì đó mới là những thứ bạn nên giữ lại.

Đó là 10 nguyên tắc đầu tiên cho một lối sống lành mạnh. Đó là một hướng dẫn đơn giản để có thể tránh xa rắc rối và mang tới cho bạn một thực đơn dễ áp dụng. Những lợi ích có thể mang lại là dinh dưỡng cân bằng, duy trì cân nặng khỏe mạnh và bảo vệ bạn khỏi những căn bệnh nguy hiểm.

Từng bữa ăn của bạn sẽ ảnh hưởng không chỉ tới sức khỏe của bản thân và gia đình, mà còn ảnh hưởng tới cách sản xuất thức ăn, tiêu thụ năng lượng, thay đổi khí hậu và suy thoái môi trường. Bạn có nhiều sức mạnh hơn bạn nghĩ đó. Hãy sử dụng chúng 1 cách hữu ích nhé.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Đường và chất làm ngọt

Ts.Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - The science of eating
Bình luận
Tin mới
  • 02/01/2026

    Uống rượu ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

    Rượu thường được sử dụng trong các dịp thư giãn, ăn mừng hay gắn kết xã hội. Tuy nhiên, đằng sau tính hợp pháp và sự chấp nhận rộng rãi, cần nhìn nhận rõ bản chất của rượu: một chất tác động thần kinh mạnh với ảnh hưởng đa dạng lên cơ thể con người. Dù trong nhiều trường hợp được sử dụng có kiểm soát, việc uống rượu vẫn tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe, từ những rối loạn tạm thời về chức năng đến các bệnh lý mạn tính nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.

  • 01/01/2026

    Rau cải xoong có tác dụng gì?

    Cải xoong là loại rau mùa đông, tuy nhiên, ít ai biết rằng loại rau này lại được mệnh danh là một 'siêu thực phẩm'. Vậy thực sự cải xoong có tác dụng gì?

  • 01/01/2026

    Viêm tủy xương và cách phòng chống trong thời tiết lạnh

    Viêm tủy xương là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính hoặc mạn tính ở xương, bao gồm tủy xương và các mô mềm xung quanh. Bệnh thường do các loại vi khuẩn như tụ cầu vàng hoặc liên cầu gây ra. Những vi khuẩn này xâm nhập vào xương thông qua đường máu, sau khi cơ thể bị một trong các tình trạng nhiễm khuẩn tại một vùng nào đó.

  • 31/12/2025

    4 loại đồ uống nên tránh khi bị đầy bụng

    Có một số loại đồ uống có thể làm tăng lượng khí trong dạ dày hoặc kích thích hệ tiêu hóa gây đầy bụng. Tìm hiểu một số loại đồ uống nên tránh hoặc hạn chế để tránh tình trạng đầy bụng trầm trọng hơn.

  • 30/12/2025

    Ăn gì cho đúng ở tuổi học đường?

    Thực phẩm học sinh sử dụng mỗi ngày không chỉ ảnh hưởng đến thể lực trước mắt mà còn quyết định nền tảng sức khỏe lâu dài. Việc phân biệt đúng – sai trong lựa chọn thực phẩm đang trở thành kỹ năng sống quan trọng với mỗi học sinh.

  • 30/12/2025

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân (Bàn chân rỗ)

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân là một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn ảnh hưởng đến da lòng bàn chân. Tình trạng này gây ra mùi hôi và ngứa ngáy khó chịu. Bạn có nguy cơ cao mắc bệnh này nếu chân đổ mồ hôi và thường xuyên đi giày không thoáng khí. Cùng tìm hiểu về bệnh này qua bài viết sau đây!

  • 29/12/2025

    Hà Nội ô nhiễm không khí: 6 loại thực phẩm giúp thanh lọc và bảo vệ phổi

    Những ngày gần đây, không khí tại Hà Nội và các tỉnh miền Bắc liên tục ở mức kém, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân. Bên cạnh các biện pháp che chắn bên ngoài, việc xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý là cách hiệu quả để tăng cường đề kháng cho phổi.

  • 29/12/2025

    Phục hồi sau khi bị cúm

    Ngay cả khi các triệu chứng cảm lạnh hoặc cúm đã thuyên giảm, cơ thể vẫn cần thêm thời gian để hồi phục hoàn toàn. Các chuyên gia khuyến nghị nên nghỉ ngơi đầy đủ, duy trì lượng nước cần thiết, từng bước quay lại thói quen sinh hoạt thường ngày và ưu tiên các thực phẩm, đồ uống bổ dưỡng, lành mạnh

Xem thêm