Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 nguyên tắc để có một bữa ăn lành mạnh

Cuộc sống hiện đại khiến bạn gặp nhiều nguy cơ hơn từ các thực phẩm hàng ngày, các gian hàng trong siêu thị và những nguy hiểm từ những thực phẩm chế biến sẵn.

Nhưng tin tốt là nếu bạn làm theo 10 nguyên tắc dưới đây, bạn sẽ có thể có một bữa ăn lành mạnh cho sức khỏe. Đây có thể sẽ là lời chỉ dẫn thú vị cho bạn khi mua thực phẩm hoặc ăn uống. Nếu bạn tuân thủ được hoàn toàn chúng, bạn sẽ có thể ăn được những thực phẩm tươi, an toàn, tránh được nguy cơ của rất nhiều bệnh mạn tính nguy hại cho cơ thể. Hãy tuân thủ những nguyên tắc này để có thể khỏe mạnh hơn, giảm được cân và cảm thấy thoải mái hơn

1. Hạn chế tối đa dùng thực phẩm đóng hộp, đóng gói, chế biến sẵn

Đương nhiên cũng có một số sản phẩm đóng gói khá tuyệt như hoa artiso, hạt tiêu rang,… nhưng bạn nên thật tỉnh táo khi chọn sản phẩm. Hãy đọc nhãn trên bao bì sản phẩm và luôn chú ý đến 2 điều sau: danh sách thành phần và tỷ trọng dinh dưỡng của các thanh phần đó.

Nên thận trọng với những sản phẩm mà thực phẩm chính lại ở cuối danh sách và đường hay muối lại ở đầu danh sách. Thường thì danh sách đó được sắp xếp theo thứ tự giảm dần về khối lượng các thành phần trong sản phẩm và nguyên liệu đứng đầu bao giờ cũng là nhiều nhất.

Bạn cũng nên chú ý tới những thành phần không có trong danh sách, chúng không được viết vào nhãn có thể vì bao bì quá nhỏ, hoặc chúng được thêm vào trong khi ở kho hoặc được làm ở những nhà máy nhỏ. Nên cẩn thận với những đồ như vậy.

2. Nếu là đồ ăn đã được đóng gói, bạn chỉ nên dùng những đồ ăn có ít hơn 5 thành phần trong đó.

Nếu có trên 5, tốt nhất hãy vứt nó đi. Cũng nên cẩn thận với những đồ ăn có mác tốt cho sức khỏe như những loại đồ uống thể thao. Đã có nhiều gói khoai tây chiên kỹ với nhãn không chứa gluten, thực phẩm hữu cơ, không chứa nguyên liệu nhân tạo, không đường và chứa không quá 5 thành phần. Nghe có vẻ ổn phải không? Nhưng nên ghi nhớ rằng, cola hoàn toàn không chứa chất béo nhưng điều đó không thể khiến nó trở thành một loại đồ ăn có lợi cho sức khỏe.

3. Hạn chế đường tối đa

Nếu đường, dưới mọi cái tên như mật mía tự nhiên, mật ong, siro từ mía, và các loại mật khác, có trong nhãn thành phần thì nên tránh xa chúng. Một chai tương cà chua ketchuo có thể chứa tới 33 thìa cafe đường. Gạo trắng và bột mỳ là sản phẩm chứa nhiều tinh bột và sẽ chuyển hóa thành đường trong cơ thể. Nếu bạn mắc tiểu đường và béo bụng, bạn phải tránh xa các loại đường và tinh bột, kể cả trong các loại hạt nguyên cám.

4. Nên tránh xa những đồ ăn có hàm lượng fructose cao như siro bắp.

Đây là một loại chất lỏng siêu ngọt nhưng không cung cấp bất kỳ năng lượng nào cho cơ thể. Một số siro bắp hàm lượng fructose cao còn chứa thủy ngân là một sản phẩm phụ của quá trình sản xuất. Rất nhiều chất lỏng giàu calo như soda, nước ép, nước tăng lực, chứa rất nhiều sản phẩm phụ độc hại của quá trình chuyển hóa, và chúng thường có nhiều dấu hiệu của chất lượng kém và thực phẩm chế biến.

5. Tránh xa những thức ăn có chứa chữ “hydro hóa” trên nhãn

Đó là dấu hiệu cho thấy có chất béo tự do, dầu thực vật đã biến đổi qua một quá trình hóa học để chuyển thành những phân tử nhỏ hơn. Chúng giúp giữ thực phẩm đươc lâu hơn nhưng có thể gây ra bệnh tim, tiểu đường, ung thư. Thành phố New York và hầu hết châu Âu đều đã cấm chúng và bạn cũng nên vậy.

6. Tránh xa những loại dầu ăn đã tinh chế như ngô, đậu nành,… cũng nên tránh những thực phẩm chiên rán.

7. Tránh xa những nguyên liệu mà bạn không nhận ra, và chỉ được viết bằng tiếng Latinh.

8. Tránh xa những thực phẩm chứa chất bảo quản, chất phụ gia, chất tạo màu, phẩm màu, hương liệu tự nhiên, hoặc hương vị chứa MSG (monosodium glumate)

10. Tránh xa những thực phẩm có chất tạo ngọt nhân tạo, 

Aspartame, Splenda, sucralose, đường rượu, hoặc tất cả những chất tận cùng bằng đuôi “ol” như xylitol, sorbitol. Chúng làm bạn nhanh đói hơn, làm chậm quá trình chuyển hóa, tạo đầy hơi và dự trữ nhiều mỡ thừa ở bụng.

Nếu thực phẩm đến trực tiếp từ nông trại, không qua chế biến hóa học, chúng sẽ an toàn. Nếu chúng được lớn lên trên cây thì đó mới là những thứ bạn nên giữ lại.

Đó là 10 nguyên tắc đầu tiên cho một lối sống lành mạnh. Đó là một hướng dẫn đơn giản để có thể tránh xa rắc rối và mang tới cho bạn một thực đơn dễ áp dụng. Những lợi ích có thể mang lại là dinh dưỡng cân bằng, duy trì cân nặng khỏe mạnh và bảo vệ bạn khỏi những căn bệnh nguy hiểm.

Từng bữa ăn của bạn sẽ ảnh hưởng không chỉ tới sức khỏe của bản thân và gia đình, mà còn ảnh hưởng tới cách sản xuất thức ăn, tiêu thụ năng lượng, thay đổi khí hậu và suy thoái môi trường. Bạn có nhiều sức mạnh hơn bạn nghĩ đó. Hãy sử dụng chúng 1 cách hữu ích nhé.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Đường và chất làm ngọt

Ts.Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - The science of eating
Bình luận
Tin mới
  • 08/06/2026

    6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

    Lá tía tô mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng phù hợp sử dụng. Một số đối tượng nếu dùng không đúng cách có thể gặp tác dụng không mong muốn, cần thận trọng khi đưa vào chế độ ăn.

  • 08/06/2026

    Ung thư đại trực tràng có gây đầy hơi và tăng cân không?

    Thông thường, khi nhắc đến ung thư, người ta thường nghĩ ngay đến tình trạng sụt cân nhanh chóng. Tuy nhiên, đối với ung thư đại trực tràng, thực tế lại có thể gây ra những biểu hiện ngược lại như đầy hơi và tăng cân.

  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

  • 07/06/2026

    Ăn nhiều nhãn, vải thiều có gây mụn nhọt, hại cho da không?

    Nhiều người cho rằng ăn nhiều nhãn, vải dễ gây 'nóng trong', nổi mụn hay nhiệt miệng. Thực tế, điều này có liên quan đến hàm lượng đường cao và cách cơ thể phản ứng với chế độ ăn, đặc biệt khi tiêu thụ quá mức.

  • 07/06/2026

    Bệnh hắc lào – Bệnh da liễu nguy hiểm

    Hắc lào là bệnh nhiễm trùng da do vi nấm nhóm Dermatophytes gây ra, biểu hiện bằng các mảng đỏ, ngứa, có vảy, hình vòng hoặc tròn như đồng tiền, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt (bẹn, kẽ chân, mông) và có thể lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp, đồ dùng cá nhân, động vật hoặc đất bẩn, phát triển mạnh trong thời tiết nóng ẩm

  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

  • 06/06/2026

    Bí quyết ngăn ngừa mất cơ ở tuổi già

    Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.

  • 05/06/2026

    3 lợi ích bất ngờ khi tăng số bước đi bộ mỗi ngày trong 3 tháng

    Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.

Xem thêm