Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vì sao cơn bão cytokine có thể gây tử vong ở bệnh nhân COVID-19?

Một trong những bí ẩn lớn của COVID-19 là tại sao bệnh nhẹ ở đa số người mắc nhưng lại có thể gây tử vong cho một số bệnh nhân? Nguyên nhân là do Hội chứng giải phóng cytokine (CRS), còn được gọi là cơn bão cytokine. Đây là hội chứng viêm toàn thân cấp tính, hoặc phản ứng miễn dịch quá mức, đặc trưng bởi sốt và rối loạn chức năng đa cơ quan...

Một lượng lớn dữ liệu cho thấy CRS xảy ra ở nhiều bệnh nhân mắc COVID-19 nặng có thể là nguyên nhân dẫn đến tử vong.

Cơn bão cytokine được biết là xảy ra trong các bệnh tự miễn như viêm khớp vị thành niên, một số loại điều trị ung thư và có thể được kích hoạt bởi nhiễm trùng, như cúm. Một nghiên cứu trên những bệnh nhân tử vong vì cúm H1N1, cho thấy 81% có dấu hiệu của cơn bão cytokine.

Cơn bão Cytokine đã làm gì với các tế bào?

TS. Mukesh Kumar, nhà virus học và miễn dịch học, Đại học bang Georgia ở Atlanta, đã nghiên cứu cách cơ thể phản ứng với nhiễm trùng. Ông cho hay, khi lây nhiễm vào tế bào, virus tự sao chép rất nhanh. Khi đó, các tế bào bắt đầu gửi tín hiệu SOS. Tế bào nào cảm nhận sự khác lạ sẽ có phản ứng tức thời là tự giết mình (một cơ chế bảo vệ để nó lây lan sang các tế bào khác). Một số loại cytokine kích hoạt tế bào chết. Khi cơ thể có nhiều tế bào làm điều này cùng một lúc, rất nhiều mô có thể chết. Trong COVID-19, mô đó chủ yếu nằm trong phổi. Khi các mô bị phá vỡ, các túi khí nhỏ bé bị rò rỉ và chứa đầy chất lỏng, gây viêm phổi và làm thiếu oxy máu. Khi phổi bị tổn thương nặng sẽ dẫn đến hội chứng suy hô hấp. Sau đó các cơ quan khác bắt đầu bị ảnh hưởng.

Cơn bão Cytokine có thể khiến người mắc COVID-19 tử vong.

TS. Kumar thấy rằng, lượng cytokine được sản xuất bởi các tế bào để đáp ứng với nhiễm SARS-CoV-2 cao hơn khoảng 50 lần so với khi đáp ứng với nhiễm virus Zika hoặc West Nile.

Làm sao ngăn chặn “cơn bão” này?

Hàng chục nghiên cứu đang được tiến hành thử nghiệm Actemra, thuốc điều trị viêm khớp dạng thấp và các loại thuốc khác để xem liệu chúng có thể kiềm chế cơ thể phản ứng quá mức đối với virus hay không. Một loại thuốc viêm khớp khác, auranofin, cũng được nghiên cứu và kết quả cho thấy nó có thể loại bỏ virus khỏi các tế bào bị nhiễm bệnh.

Tuy nhiên, những loại thuốc này thường đắt tiền. Actemra có thể có giá hàng ngàn đô la cho mỗi liều. Mặc dù thuốc được sử dụng rộng rãi cho những người mắc các bệnh tự miễn, nhưng các bác sĩ thận trọng hơn trong việc sử dụng cho những người bị nhiễm trùng vì nó làm giảm các chức năng miễn dịch có thể cần thiết để chống lại virus.

Các nhà nghiên cứu cảnh báo, các loại thuốc này là thử nghiệm và chưa chắc chắn liệu thuốc có hoạt động theo cách chúng ta nghĩ hay không.

Các chuyên gia đang tìm hiểu cách có thể ngăn chặn cơn bão cytokine.

BS. Max Konig, Chuyên gia thấp khớp tại Đại học Johns Hopkins, đã tìm hiểu về các cơn bão cytokine ở bệnh nhân COVID-19. Ông cho hay, khá nhiều bệnh nhân nhập viện vì COVID-19 có cytokine cao. Khi cytokine tăng quá cao, catecholamine (nội tiết tố căng thẳng nhất thời, giúp cơ thể thích ứng với stress cấp tính và mạn tính) cũng tăng vọt. Thay vì chặn cơn bão cytokine, BS. Konig cho rằng có thể chống lại cơn bão bằng cách chặn catecholamine. Về lý thuyết, phương pháp này có thể ngăn ngừa thiệt hại nhiều hơn vì các cytokine không có cơ hội phá hủy mô.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: SARS-CoV-2 tác động đến cơ thể như thế nào? (Phần 3)

Hà Nam ((Theo webmd.com, 17/4/2020)) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm