Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vì sao cơn bão cytokine có thể gây tử vong ở bệnh nhân COVID-19?

Một trong những bí ẩn lớn của COVID-19 là tại sao bệnh nhẹ ở đa số người mắc nhưng lại có thể gây tử vong cho một số bệnh nhân? Nguyên nhân là do Hội chứng giải phóng cytokine (CRS), còn được gọi là cơn bão cytokine. Đây là hội chứng viêm toàn thân cấp tính, hoặc phản ứng miễn dịch quá mức, đặc trưng bởi sốt và rối loạn chức năng đa cơ quan...

Một lượng lớn dữ liệu cho thấy CRS xảy ra ở nhiều bệnh nhân mắc COVID-19 nặng có thể là nguyên nhân dẫn đến tử vong.

Cơn bão cytokine được biết là xảy ra trong các bệnh tự miễn như viêm khớp vị thành niên, một số loại điều trị ung thư và có thể được kích hoạt bởi nhiễm trùng, như cúm. Một nghiên cứu trên những bệnh nhân tử vong vì cúm H1N1, cho thấy 81% có dấu hiệu của cơn bão cytokine.

Cơn bão Cytokine đã làm gì với các tế bào?

TS. Mukesh Kumar, nhà virus học và miễn dịch học, Đại học bang Georgia ở Atlanta, đã nghiên cứu cách cơ thể phản ứng với nhiễm trùng. Ông cho hay, khi lây nhiễm vào tế bào, virus tự sao chép rất nhanh. Khi đó, các tế bào bắt đầu gửi tín hiệu SOS. Tế bào nào cảm nhận sự khác lạ sẽ có phản ứng tức thời là tự giết mình (một cơ chế bảo vệ để nó lây lan sang các tế bào khác). Một số loại cytokine kích hoạt tế bào chết. Khi cơ thể có nhiều tế bào làm điều này cùng một lúc, rất nhiều mô có thể chết. Trong COVID-19, mô đó chủ yếu nằm trong phổi. Khi các mô bị phá vỡ, các túi khí nhỏ bé bị rò rỉ và chứa đầy chất lỏng, gây viêm phổi và làm thiếu oxy máu. Khi phổi bị tổn thương nặng sẽ dẫn đến hội chứng suy hô hấp. Sau đó các cơ quan khác bắt đầu bị ảnh hưởng.

Cơn bão Cytokine có thể khiến người mắc COVID-19 tử vong.

TS. Kumar thấy rằng, lượng cytokine được sản xuất bởi các tế bào để đáp ứng với nhiễm SARS-CoV-2 cao hơn khoảng 50 lần so với khi đáp ứng với nhiễm virus Zika hoặc West Nile.

Làm sao ngăn chặn “cơn bão” này?

Hàng chục nghiên cứu đang được tiến hành thử nghiệm Actemra, thuốc điều trị viêm khớp dạng thấp và các loại thuốc khác để xem liệu chúng có thể kiềm chế cơ thể phản ứng quá mức đối với virus hay không. Một loại thuốc viêm khớp khác, auranofin, cũng được nghiên cứu và kết quả cho thấy nó có thể loại bỏ virus khỏi các tế bào bị nhiễm bệnh.

Tuy nhiên, những loại thuốc này thường đắt tiền. Actemra có thể có giá hàng ngàn đô la cho mỗi liều. Mặc dù thuốc được sử dụng rộng rãi cho những người mắc các bệnh tự miễn, nhưng các bác sĩ thận trọng hơn trong việc sử dụng cho những người bị nhiễm trùng vì nó làm giảm các chức năng miễn dịch có thể cần thiết để chống lại virus.

Các nhà nghiên cứu cảnh báo, các loại thuốc này là thử nghiệm và chưa chắc chắn liệu thuốc có hoạt động theo cách chúng ta nghĩ hay không.

Các chuyên gia đang tìm hiểu cách có thể ngăn chặn cơn bão cytokine.

BS. Max Konig, Chuyên gia thấp khớp tại Đại học Johns Hopkins, đã tìm hiểu về các cơn bão cytokine ở bệnh nhân COVID-19. Ông cho hay, khá nhiều bệnh nhân nhập viện vì COVID-19 có cytokine cao. Khi cytokine tăng quá cao, catecholamine (nội tiết tố căng thẳng nhất thời, giúp cơ thể thích ứng với stress cấp tính và mạn tính) cũng tăng vọt. Thay vì chặn cơn bão cytokine, BS. Konig cho rằng có thể chống lại cơn bão bằng cách chặn catecholamine. Về lý thuyết, phương pháp này có thể ngăn ngừa thiệt hại nhiều hơn vì các cytokine không có cơ hội phá hủy mô.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: SARS-CoV-2 tác động đến cơ thể như thế nào? (Phần 3)

Hà Nam ((Theo webmd.com, 17/4/2020)) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm