Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vắc xin phòng ngừa Rotavirus (RV)

Rotavirus là loại virus hình khối cầu, có khả năng gây tử vong này gây ra tình trạng viêm dạ dày ruột cấp tính nghiêm trọng với tiêu chảy và nôn mửa, chủ yếu ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. May mắn thay, có hai loại vắc xin rotavirus có thể bảo vệ trẻ em khỏi căn bệnh này.


Nhiễm trùng Rotavirus là vấn đề lớn như thế nào?

Trước khi có vắc xin rotavirus, nhiễm rotavirus là nguyên nhân gây ra 200.000 lượt cấp cứu, 55.000 ca nhập viện và 60 đến 65 ca tử vong mỗi năm tại Hoa Kỳ. Trên toàn thế giới, đây là nguyên nhân hàng đầu gây tiêu chảy nặng ở trẻ nhỏ, dẫn đến 2 triệu ca nhập viện và hơn 500.000 ca tử vong ở trẻ em từ 5 tuổi trở xuống mỗi năm. Trẻ lớn hơn và người lớn cũng có thể bị nhiễm virus, nhưng bệnh thường nhẹ hơn.

Bệnh do Rotavirus rất dễ lây lan. Vi khuẩn có trong phân của người bị nhiễm bệnh và có thể tồn tại trong thời gian dài trên các bề mặt bị ô nhiễm, bao gồm cả tay của mọi người. Trẻ em bị nhiễm bệnh bằng cách chạm vào thứ gì đó bị ô nhiễm và sau đó đưa tay vào miệng. Sự lây lan của rotavirus là một vấn đề đặc biệt ở các bệnh viện và trong các cơ sở chăm sóc, nơi nó có thể dễ dàng lây lan từ trẻ này sang trẻ khác. Nó cũng dễ dàng lây lan bởi những người chăm sóc, đặc biệt là khi họ thay tã mà không rửa tay sau đó.

Đọc thêm tại bài viết: Tiêu chảy do rotavirus

Các triệu chứng của nhiễm rotavirus, có thể kéo dài tới tám ngày, bao gồm sốt, buồn nôn, nôn, đau bụng và tiêu chảy thường xuyên, phân lỏng. Nếu đủ nghiêm trọng, tiêu chảy có thể gây mất nước và chính tình trạng mất nước này là nguyên nhân gây ra các ca nhập viện và tử vong liên quan đến căn bệnh này.

Vắc xin phòng ngừa Rotavirus được sử dụng như thế nào?

Có hai nhãn hiệu vắc xin ngừa rotavirus đó là RotaTeq (RV5) và Rotarix (RV1). Cả hai loại vắc xin đều được uống, không phải tiêm. Sự khác biệt duy nhất là số liều cần tiêm.

Với RotaTeq, cần tiêm ba liều. Nên uống vào độ tuổi 2 tháng, 4 tháng và 6 tháng. Rotarix chỉ cần uống hai liều vào lúc 2 tháng và 4 tháng.

Vắc xin này có thể được sử dụng cùng lúc với các loại vắc xin khác và Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ khuyến cáo nên đưa vắc xin phòng ngừa rotavirus vào danh sách tiêm chủng thường quy cho trẻ sơ sinh.

Vắc xin phòng ngừa Rotavirus có hiệu quả như thế nào?

Các nghiên cứu về vắc xin rotavirus đã chỉ ra rằng nó có thể ngăn ngừa khoảng 74% các ca nhiễm rotavirus. Quan trọng hơn, nó có thể ngăn ngừa khoảng 98% các ca nhiễm nặng và 96% các ca nhập viện do rotavirus. Tại một bệnh viện ở Massachusetts, trong vòng hai năm, số người mắc rotavirus đã giảm từ 65 xuống còn 3 ca.

Vắc xin phòng ngừa Rotavirus có an toàn không?

Trước khi được chấp thuận, vắc xin rotavirus đã được thử nghiệm trên hơn 70.000 trẻ em và được chứng minh là an toàn. Tuy nhiên, một loại vắc xin trước đó, có tên là RotaShield, đã bị loại khỏi thị trường sau khi được sử dụng trong hai năm, vì nó được phát hiện làm tăng nhẹ nguy cơ lồng ru (tình trạng ruột non gấp lại bên trong một phần khác của ruột, gây tắc ruột).

Vắc xin RotaTeq và Rotarix hiện đang sử dụng dường như không làm tăng nguy cơ này và được coi là an toàn.

Có trẻ em nào không nên tiêm vắc xin phòng ngừa Rotavirus không?

Bất kỳ trẻ nào đã có phản ứng dị ứng nghiêm trọng với liều vắc xin rotavirus trước đó không nên tiêm thêm bất kỳ liều vắc xin nào nữa. Nếu con bạn bị bệnh vừa hoặc nặng vào thời điểm tiêm vắc xin được lên lịch, hãy đợi cho đến khi bé hồi phục trước khi tiêm vắc xin. Ngoài ra, Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ khuyến cáo bạn nên hỏi ý kiến ​​bác sĩ xem hệ thống miễn dịch của bé có bị suy yếu không. Những điều có thể gây tổn hại đến hệ thống miễn dịch bao gồm:

  • Tiếp xúc với HIV/AIDS hoặc bất kỳ bệnh nào khác liên quan đến hệ thống miễn dịch
  • Điều trị bằng steroid dài hạn
  • Ung thư hoặc điều trị ung thư bằng tia X hoặc thuốc

Tham khảo thêm bài viết: 6 loại vaccin quan trọng nên chú ý

Tác dụng phụ của vắc xin phòng ngừa Rotavirus là gì?
Với bất kỳ loại vắc xin nào cũng có khả năng xảy ra phản ứng dị ứng nghiêm trọng. Các dấu hiệu của phản ứng dị ứng có thể bao gồm:

  • Khó thở
  • Thở khò khè
  • Nổi mề đay
  • Xanh xao
  • Tim đập nhanh

Tuy nhiên, với vắc xin phòng ngừa rotavirus, nguy cơ xảy ra phản ứng nghiêm trọng là cực kỳ nhỏ.

Hầu hết trẻ em được tiêm vắc xin không gặp vấn đề gì cả. Tuy nhiên, có một khả năng nhỏ là con bạn có thể có những tác dụng tạm thời, nhẹ sau khi tiêm vắc xin bao gồm:

  • Quấy khóc
  • Tiêu chảy
  • Nôn mửa
Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm