Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Từng bước tập cho trẻ ăn tự lập

Các bé ở giai đoạn 8-9 tháng tuổi bắt đầu hào hứng khám phá các loại đồ ăn bằng tay, dù bé cũng cần có thời gian để học cách đưa đồ ăn lên miệng. Nghịch ngợm với các đồ ăn nhón tay là một trải nghiệm thú vị đối với bé yêu, vừa là bước quan trọng để rèn bé nếp ăn tự lập vừa giúp bé phát triển tốt kỹ năng vận động thô và kỹ năng phối hợp.

Từng bước tập cho trẻ ăn tự lập

baby-finger-food

Đồ ăn nhón tay và sử dụng thìa

Bất kỳ thực phẩm nào vừa miệng, có thể chia thành các mẩu để bé cầm và tự ăn đều gọi là đồ ăn nhón (finger food).

Các đồ ăn nhón tay ví dụ như một mẩu hoa quả mềm rất phù hợp cho bé phát triển kỹ năng bốc nhón. Thoạt đầu có thể những động tác còn vụng về, không thành thục,nhưng cha mẹ đừng quá lo lắng và hãy động viên để bé làm tốt hơn.

Hầu hết các bé dưới 18 tháng đều khá lóng ngóng khi chạm vào chiếc thìa. Vì thế, cha mẹ có thể đưa con một chiếc thìa để bé làm quen ngay từ sớm. Thông thường, bé sẽ có các dấu hiệu để báo cho cha mẹ biết bé đã sẵn sàng luyện tập với những chiếc thìa. Bé có thể với tay tóm lấy chiếc thìa mẹ đang xúc cho bé và đưa lên miệng.

Cha mẹ có thể bắt đầu cho bé thử nghiệm với đồ ăn nhón tay như thế nào

Để giúp bé tập làm quen với đồ ăn nhón tay, mẹ chỉ cần rải vài mẩu đồ ăn như mẩu khoai tây, cà rốt, bánh mì lên khay ăn hoặc trên một chiếc đĩa nhưa.

Đặt bé ngồi ăn trên một chiếc ghế ăn cao chứ không nên ngồi trên xe đẩy để tránh tình trạng bé bị sặc. Hãy tạo cho bé khái niệm ghế ăn là nơi bé dùng bữa.

High chair

Những loại đồ ăn nào là đồ ăn nhón tay lý tưởng nhất?

Finger food

Bé yêu có thể có khẩu vị đa dạng, nhưng bé vẫn chưa mọc nhiều răng. Vì thế, hãy bắt đầu với những loại đồ ăn mà con có thể nhai và dễ tan trong miệng. Khi bé lớn hơn, mẹ có thể đưa cho bé bất kỳ loại đồ ăn nào của người lớn.

Mẹ cần nhớ rằng trong giai đoạn này bé đang học cách cảm nhận màu sắc, độ mịn và mùi vị của thức ăn. Chính vì vậy, hãy cho bé trải nghiệm các món ăn đa dạng.

Đồ ăn cần được thiết kế để bé dễ cầm nắm nhưng cần hạn chế các loại gây hóc. Các loại rau cần được nấu chín mềm để bé dễ nhai, các loại đồ ăn cần được cắt thành mẩu nhỏ. Thậm chí, trong giai đoạn này, ngay cả một quả nho cũng có thể là nguyên nhân khiến bé bị sặc.

Sau đây là danh sách một số loại đồ ăn có thể cắt nhỏ làm Finger Food:

  • Mẩu bánh mì
  • Mẩu chuối hoặc các loại hoa quả được gọt vỏ như xoài, đào, lê, dưa hấu.
  • Mì ống dạng xoắn cắt thành sợi
  • Phô mai mềm
  • Trứng luộc cắt nhỏ
  • Một số loại rau được thái nhỏ như cà rốt, khoai tây, cà chua…
  • Lơ xanh, lơ trắng
  • Các loại thịt mềm như thịt gà, thịt bò….

Giải quyết bãi chiến trường

_58323096_weaningspl

“Bãi chiến trường” trong bữa ăn cũng là một phần trong quá trình học cách ăn tự lập của bé. Để không khí giờ ăn bớt căng thẳng, mẹ có thể:

  • Trải một tờ báo và một miếng vải ngay dưới khu vực ăn của bé.
  • Đeo yếm cho bé
  • Cắt đồ ăn thành dạng thanh sợi để bé dễ dàng cầm nắm

Dùng cốc

  • Bé có thể học cách uống bằng cốc từ giai đoạn sớm.
  • Trong thời gian cho con bú, đôi khi mẹ cũng cần ra ngoài và phải nhờ người khác con dùng sữa mẹ đã vắt ra. Trường hợp không muốn cho con dùng bình thì mẹ có thể dạy bé uống từ cốc.
  • Khi em bé đạt 6 tháng, mẹ có thể cho bé thử một số thức uống mới ví dụ nước. Trong khi có thể cho bé uống nước lọc từ bình thì việc dùng cốc lại phù hợp hơn với các loại đồ uống khác. Bé bú bình có thể bú quá nhiều sữa (hoặc các loại đồ uống khác), không còn chỗ cho các thực phẩm khác.
  • Về lâu dài, thường xuyên ti bình có thể khiến bé bị sâu răng, nhất là trong trường hợp bé đi ngủ trong khi miệng vẫn còn ti bình. Trong sữa có đường tự nhiên, sẽ phá hủy men răng của bé vào ban đêm. Nếu sử dụng cốc, tình trạng này sẽ được hạn chế.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Không dung nạp đường lactose trong sữa ở trẻ em

Lê Mai - Theo Bệnh viện Nhi TW
Bình luận
Tin mới
  • 31/08/2026

    3 loại đồ uống cần tránh khi dùng chung với thực phẩm chức năng dầu cá

    Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.

  • 30/08/2026

    Uống đủ nước mỗi ngày: Nhiều người đang mất nước mà không hề hay biết

    Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.

  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

  • 25/08/2026

    Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

    Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.

  • 24/08/2026

    Thức khuya thường xuyên làm hại sức khỏe như thế nào?

    Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.

Xem thêm