Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thái độ cực đoan và sự phức tạp trong giải quyết vấn đề nhận thức

Bộ não là chìa khóa giải quyết câu hỏi tại sao một người lại hành xử theo cách như vậy và nắm giữ manh mối cho những hệ tư tưởng mà người đó chọn để sống. Phong cách hành xử - hay thái độ trước một sự vật, hiện tượng phản ánh tư tưởng và nhận thức của một người. Mối quan hệ này hai chiều này đôi khi gặp phải những trục trặc – và một trong số đó là khi cảm xúc chi phối thái độ cực đoan, nó có thể mang tới những vướng mắc về nhận thức.

Nghiên cứu về thái độ cực đoan

Nghiên cứu từ Đại học Cambridge đã chỉ ra rằng những người có thái độ cực đoan hoạt động kém hiệu quả trong việc giải quyết các nhiệm vụ tinh thần phức tạp. Theo nghiên cứu, những thái độ hay hành vi quá khích đã thu hút sự chú ý của toàn thế giới, và các nhà khoa học bắt đầu đánh giá chúng từ năm 2001. Ví dụ điển hình là vụ tấn công 11/9 của nhóm Hồi giáo cực đoan al-Qaeda đã giết chết 2.977 người và gây chấn động toàn thế giới. Kể từ đó, các chuyên gia như nhà tâm lý học đã quan tâm đến việc tìm hiểu các quan điểm cực đoan ra đời như thế nào và hoạt động ra sao. Các nhà nghiên cứu của Đại học Cambridge đã tìm cách đánh giá xem liệu sự khác biệt về cách nhận thức hoặc xử lý thông tin của một cá nhân có thể tạo ra các quan điểm tư tưởng thế giới, chẳng hạn như niềm tin chính trị, dân tộc và giáo điều, vượt ra ngoài tuổi tác, chủng tộc và giới tính của bản thân một cá thể.

Những người có thái độ cực đoan cho rằng thế giới chỉ có màu đen và trắng

Một nghiên cứu trên 330 người trong độ tuổi từ 22 đến 63 tuổi tại Hoa Kỳ đã đánh giá thái độ của các đối tượng nghiên cứu sau khi trải qua 37 nhiệm vụ tâm lý thần kinh22 khảo sát tính cách trong hai tuần. Tất cả các nhiệm vụ được thiết kế để ngẫu nhiên, chẳng hạn như ghi nhớ các hình dạng trực quan. Sau đó, bằng cách sử dụng mô hình tính toán các nhà nghiên cứu có thể trích xuất thông tin từ dữ liệu về nhận thức và học tập của những người tham gia cũng như khả năng giải quyết các nhiệm vụ nhận thức phức tạp của họ.

Theo kết quả tổng thể của nghiên cứu cho thấy, thế giới quan hệ tư tưởng phản ánh quá trình ra quyết định về mặt nhận thức. Trong đó, phát hiện quan trọng của nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người có thái độ cực đoan có xu hướng nghĩ về thế giới chỉ có hai thái cực đen và trắng, và cảm thấy khó khăn khi giải quyết các nhiệm vụ nhận thức phức tạp cần đòi hỏi các bước chuẩn bị và thực hiện phức tạp. Các nhà khoa học cho rằng bản thân sự tư duy hoặc nhận thức não bộ đã đấu tranh để xử lý và lập kế hoạch cho các chuỗi hành động phức tạp có thể bị thu hút nhiều hơn bởi các hệ tư tưởng cực đoan hoặc các hệ tư tưởng độc đoán có mục đích đơn giản hóa chu trình vận hành của thế giới.

Ngoài ra, các nhà nghiên cứu cũng chỉ thêm rằng những người cực đoan trong thái độ có xu hướng kém trong việc điều tiết cảm xúc của họ, dẫn đến việc bốc đồng trong những trải nghiệm về cảm xúc. Điều này giải thích vì sao có những cá nhân đặc biệt có thể sẵn sàng xuất hiện và thực hiện các hành vi bạo lực đối với những người khác. Trong các bài thí nghiệm, khi những người này được yêu cầu xác định xem các dấu chấm của một câu văn chẳng hạn đang di chuyển sang bên trái hay phải, họ chỉ mất nhiều thời gian hơn để xử lý thông tin đó và để đi đến quyết định xác định.

Khi những người tham gia được yêu cầu trả lời nhanh nhất và chính xác nhất có thể, những người theo hướng bảo thủ về quan điểm cho thấy họ sử dụng chiến lược một cách chậm hơn nhưng ổn định, trong khi những người nghiêng về tự do quan điểm lại thực hiện bằng một chiến lược nhanh hơn nhưng lại không ổn định, dễ tức giận và ít chính xác hơn. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng phát hiện này cho thấy các cá nhân bảo thủ về mặt quan điểm có cách đối xử với các kích thích tâm lý một cách thận trọng, dù những kích thích này ở cấp độ tâm lý thần kinh rất cơ bản.

Xác định và hỗ trợ những người nhạy cảm với sự cấp tiến

Trong kết quả nghiên cứu, các nhà khoa học cho rằng những phát hiện sẽ giúp xác định những cá nhân dễ bị cực đoan hóa trong tư tưởng, từ đó có thể đưa ra các biện để hỗ trợ họ tránh khỏi khả năng bị ảnh hưởng quá dễ dàng. Theo các chuyên gia, nhân khẩu học của một cá nhân chỉ giải thích được 8% sự sai lệch chung, không giải thích toàn bộ lý do tại sao một người có thái độ hoặc quan điểm cực đoan. Tuy nhiên, việc kết hợp các đánh giá về nhận thức và tính cách sẽ giúp các chuyên gia tăng khả năng giải thích sự khác biệt của các quan điểm tư tưởng này lên khoảng 30% - 40%.

Tham khảo thêm thông tin tại: Một số rối loạn tâm lý thường gặp ở người cao tuổi

Bình luận
Tin mới
  • 10/07/2026

    Khoai lang – món ăn dưỡng tỳ vị: 5 lợi ích khi dùng vào bữa sáng

    Khoai lang là thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất, thường được nhiều người lựa chọn cho bữa sáng. Tuy nhiên, ăn khoai lang mỗi ngày có tốt không và ai nên hạn chế loại thực phẩm này?

  • 10/07/2026

    9 giải pháp thay thế Melatonin giúp bạn ngủ ngon hơn một cách tự nhiên

    Melatonin là một loại hormone điều chỉnh chu kỳ ngủ - thức của cơ thể và thường được sử dụng dưới dạng thực phẩm chức năng để hỗ trợ giấc ngủ. Tuy nhiên, vì melatonin có thể không phù hợp với tất cả mọi người, một số người có thể tìm đến các phương pháp thay thế khác như thực phẩm chức năng và các bài thuốc thảo dược.

  • 09/07/2026

    5 tác hại khi bỏ ăn cơm trắng, cắt giảm hoàn toàn tinh bột

    Bỏ ăn cơm trắng, hoàn toàn không ăn tinh bột để giảm cân cấp tốc là sai lầm tai hại khiến cơ thể suy kiệt. Dưới đây là 5 hệ lụy nguy hiểm khi đột ngột cắt bỏ nguồn năng lượng này.

  • 09/07/2026

    Nguyên nhân gây ho sau khi chạy bộ và cách phòng tránh

    Chạy bộ có thể dẫn đến ho do lượng không khí hít vào tăng lên và các chất gây kích ứng tiềm ẩn, như không khí lạnh hoặc khô. Hiểu rõ các nguyên nhân, chẳng hạn như co thắt phế quản do vận động hoặc dị ứng, có thể giúp bạn thực hiện các bước để ngăn ngừa tình trạng này.

  • 08/07/2026

    3 nguyên tắc uống nước giúp cơ thể không mất nước ngày nắng nóng

    Những ngày nắng nóng, do thời tiết oi bức và lượng mồ hôi tiết ra nhiều, nếu không có thói quen uống nước thường xuyên, cơ thể dễ mất nước, gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

  • 08/07/2026

    Báo động đỏ về mùa dị ứng kéo dài do Trái đất nóng lên

    Không còn gói gọn trong những tháng chuyển mùa ngắn ngủi, mùa dị ứng phấn hoa đang có những diễn biến bất thường khi bắt đầu sớm hơn và kéo dài hơn đáng kể trên phạm vi toàn cầu. Những nghiên cứu mới nhất đã gióng lên hồi chuông cảnh báo: sự gia tăng nồng độ CO2 và nhiệt độ trái đất không chỉ làm thay đổi hệ sinh thái mà còn trực tiếp làm cho thực vật sản sinh ra lượng phấn hoa dày đặc với độc lực mạnh hơn.

  • 07/07/2026

    Lá sung có tác dụng gì đối với sức khỏe?

    Lá sung được sử dụng từ lâu trong dân gian dưới dạng thực phẩm, nước sắc hoặc nguyên liệu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Một số nghiên cứu hiện đại cho thấy lá sung chứa nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học có lợi cho sức khỏe.

  • 07/07/2026

    Thực đơn dinh dưỡng lành mạnh cho các "cú đêm" mê thể thao

    Những giải đấu thể thao cuồng nhiệt diễn ra vào khung giờ muộn luôn có sức hút mãnh liệt, dễ dàng biến người hâm mộ thành những "cú đêm" thực thụ. Tuy nhiên, việc thức khuya liên tục để theo dõi các trận đấu không chỉ làm đảo lộn nghiêm trọng nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể mà còn vô tình kích thích những cơn đói bụng xuất hiện vào ban đêm.

Xem thêm