Phụ nữ phá thai cần được tư vấn nội dung cần thiết

Khi đã mang thai, một số trường hợp quyết định chấm dứt thai kỳ bằng biện pháp phá thai. Tuy nhiên trước khi phá thai, phụ nữ phải được nhân viên y tế tư vấn những nội dung cần thiết nhằm bảo đảm việc thực hiện biện pháp an toàn và hiệu quả.

Tư vấn cho phụ nữ mang thai cần phá thai là giúp người phụ nữ tự quyết định việc phá thai và cùng với nhân viên y tế lựa chọn phương pháp phá thai phủ hợp trên cơ sở biết rõ các thông tin về các phương pháp phá thai, quy trình phá thai, các tai biến và nguy cơ có thể gặp, cách tự chăm sóc sau thủ thuật phá thai và các biện pháp tránh thai cần thiết được áp dụng ngay sau khi thực hiện thủ thuật phá thai.

Kiến thức và kỹ năng tư vấn

Nhân viên y tế tư vấn phải có kiến thức về nhu cầu và quyền của phụ nữ; hiểu biết chính sách, pháp luật của nhà nước về sức khỏe sinh sản và các chuẩn mực xã hội.

Đồng thời phải có kiến thức chung về các phương pháp phá thai, chỉ định, chống chỉ định, quy trình thực hiện, tai biến và cách chăm sóc sau phá thai; kiến thức chung về các biện pháp tránh thai, các bệnh nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục.

Trước khi phá thai, người mang thai ngoài ý muốn cần được tư vấn và hướng dẫn những nội dung cần thiết

Địa điểm và quy trình tư vấn

Địa điểm cần bảo đảm sự riêng tư, kín đáo, thoải mái, yên tĩnh, không bị gián đoạn hoặc bị làm ồn bởi cuộc nói chuyện khác.

Quy trình tư vấn phải được thực hiện khi thăm khám như giải thích về quá trình và mục đích thăm khám; các xét nghiệm cần làm, các thủ tục hành chính; hỏi tiền sử sản phụ khoa; hỏi về trường hợp bạo hành gặp phải; hỏi về các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Sau đó tư vấn về quyết định phá thai để đưa ra lựa chọn một trong hai tình huống là tiếp tục mang thai và sinh con hoặc phá thai.

Nếu quyết định cuối cùng là phá thai, cần tư vấn về các phương pháp phá thai sẵn có tại cơ sở y tế, giúp phụ nữ tự lựa chọn phương pháp phá thai thích hợp và thực hiện các thủ tục hành chính cần thiết theo quy định của pháp luật.

Đối với phá thai bằng thủ thuật: tư vấn về quá trình thực hiện thủ thuật như: thời gian cần thiết, phương pháp giảm đau, cảm giác đau mà phụ nữ phải trải qua, các bước thủ thuật, giới thiệu bác sĩ thực hiện thủ thuật, cung cấp thông tin về tác dụng phụ và tai biến có thể gặp, ký cam kết tự nguyện phá thai.

Tư vấn về các biện pháp tránh thai sau thủ thuật như: có khả năng có thai lại sớm, do đó cần áp dụng một biện pháp tránh thai ngay; giới thiệu các biện pháp tránh thai, giúp phụ nữ lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp và hướng dẫn cách sử dụng đúng; giới thiệu các địa điểm có thể cung cấp các biện pháp tránh thai.

Tư vấn về chăm sóc và theo dõi sau thủ thuật như:dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, kiêng cử giao hợp cho tới khi hết ra máu thường sau 1 tuần, hướng dẫn cách tự chăm sóc sau thủ thuật về chế độ vệ sinh, dinh dưỡng và chế độ sinh hoạt, tự theo dõi các dấu hiệu bình thường và các dấu hiệu bất thường, tiếp tục khuyến cao nhắc lại các biện pháp tránh thai, đến tái khám lại sau 2 đến 2 tuần, lưu ý trường hợp khi phát hiện có dấu hiệu bất thường phải quay trở lại cơ sở y tế ngay, khuyến cáo sử dụng ngay các biện pháp tránh thai phù hợp để chủ động phòng tránh mang thai ngoài ý muốn tiếp tục.

Đối với phá thai bằng thuốc:

- Tư vấn về quyết định chấm dứt thai nghén, giới thiệu các phương pháp phá thai hiện có phù hợp với tuổi thai của phụ nữ, giới thiệu hiệu quả của việc phá thai bằng thuốc và khẳng định phụ nữ phải chấp nhận hút thai nếu phá thai bằng thuốc thất bại.

- Giới thiệu quy trình phá thai bằng thuốc như cách uống thuốc, sự xuất hiện của các triệu chứng bình thường sau uống thuốc gồm ra huyết âm đạo và đau bụng, nhấn mạnh sự cần thiết của việc tái khám lại theo lịch hẹn, hướng dẫn cách tự theo dõi và tự chăm sóc sau dùng thuốc phá thai, giới thiệu các tác dụng phụ của thuốc phá thai và cách xử lý, nhấn mạnh các triệu chứng được phát hiện cần trở lại cơ sở y tế ngay, cung cấp thông tin liên lạc khi cần liên lạc trong những tình huống cấp cứu.

Cung cấp thông tin về khả năng có thai trở lại sau phá thai bằng thuốc, giới thiệu các biện pháp tránh thai và giúp phụ nữ lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp cũng như hướng dẫn phụ nữ sử dụng đúng, cung cấp biện pháp tránh thai hoặc giới thiệu địa điểm cung cấp biện pháp tránh thai.

- Cuối cùng ký cam kết tự nguyện phá thai, nếu dưới 18 tuổi phải có đơn cam kết của cha hoặc mẹ hay người giám hộ.

Tư vấn cho nhóm đối tượng đặc biệt

Đối với trẻ vị thành niên: khi tư vấn về việc phá thai, nhân viên y tế cần đặc biệt chú ý là phải dành đủ thời gian cho trẻ hỏi và đưa ra quyết định vấn đề, bảo đảm tính bí mật, tư vấn kỹ hơn về sử dụng bao cao su để vừa tránh thai vừa phòng các bệnh nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục sau đó.

Đối với phụ nữ là nạn nhân bị bạo hành: khi tư vấn về phá thai cho những phụ nữ đã bị bạo hành cần đặc biệt chú ý việc thể hiện sự đồng cảm trong tư vấn, ứng xử thích hợp khi phụ nữ sợ hãi hoặc buồn bã; tạo mối quan hệ tốt và tin cậy đối với phụ nữ; giới thiệu phụ nữ đến những cơ sở dịch vụ xã hội hiện có hoặc các đoàn thể xã hội để giúp phụ nữ vượt qua hoàn cảnh của mình; cần cung cấp dịch vụ biện pháp tránh thai sau khi phá thai mà chính bản thân phụ nữ có thể chủ động được; cũng nên tư vấn các biện pháp phòng bệnh nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục.

Đối với phụ nữ bị nhiễm HIV: khi tư vấn phá thai cho phụ nữ bị nhiễm HIV/AIDS cần đặc biệt chú ý các sang chấn về tâm lý, vẫn còn ngần ngại chưa quyết định phá thai; bị gia đình ruồng bỏ, xã hội kỳ thị; chia sẻ với phụ nữ bị mắc bệnh; không tỏ ra kỳ thị, sợ sệt; tư vấn về khả năng lây truyền HIV từ mẹ sang con; đặc biệt giới thiệu về sử dụng bao cao su để tránh thai và phòng các bệnh nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục cho người khác; nên động viên phụ nữ, tư vấn cho người nhà về chăm sóc thể chất, tinh thần và phòng bệnh nếu được phụ nữ đồng ý.

Lời khuyên của thầy thuốc

Trên thực tế, một số phụ nữ mang ngoài ý muốn do không thực hiện biện pháp tránh thai hiệu quả, đặc biệt trong đó trường hợp trẻ nữ vị thành niên cũng mang thai do nhiều nguyên nhân khác nhau và có nguyện vọng muốn được phá thai để xử lý hậu quả. 
Trước khi tiến hành biện pháp phá thai, phụ nữ hay trẻ nữ vị thành niên cần được nhân viên tư vấn, hướng dẫn những nội dung cần thiết và đối tượng này cũng phải có sự hiểu biết cơ bản theo quy định. 
Khi đã quyết định áp dụng biện pháp phá thai, thủ thuật nên được thực hiện tại cơ sở y tế chuyên khoa để bảo đảm sự an toàn và hiệu quả, không nên phá thai chui ở các cơ sở không được phép hành nghề hay tự ý phá thai theo sự mách bảo của người khác vì rất dễ có nguy cơ bị những tai biến có thể dẫn đến biến chứng trầm trọng, thậm chí 
tử vong.