Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về hội chứng tiền tiểu đường

Tiền tiểu đường là tên gọi khác của Hội chứng chuyển hóa (hội chứng X) là một nhóm những yếu tố nguy cơ do kháng insulin (khi mô cơ thể không đáp ứng bình thường với insulin). Một người với hội chứng chuyển hóa có nguy cơ tiến triển tiểu đường tuýp 2, bệnh tim mạch, và tử vong.

Yếu tố nguy cơ trong hội chứng chuyển hóa bao gồm: kháng insulin, béo phì (đặc biệt béo bụng), tăng huyết áp, bất thường đông máu, và bất thường lipid.

Tiền tiểu đường hay hội chứng chuyển hóa được chẩn đoán nếu có bất kì 3 trong số những điều sau đây xuất hiện:

  • Tăng chu vi vòng eo: 90 cm hoặc hơn ở nam giới; 80 cm hoặc hơn ở nữ giới.
  • Tăng triglyceride: 150mg/dL hoặc cao hơn
  • Giảm cholesterol tốt HDL: ít hơn 40mg/dL ở nam; ít hơn 50mg/dL ở nữ
  • Tăng huyết áp: 130/85 mmHg hoặc cao hơn
  • Tăng glucose: 100mg/dL hoặc cao hơn

Tại sao những yếu tố nguy cơ này được thấy ở hội chứng chuyển hóa?

Vấn đề nguyên phát trong hội chứng chuyển hóa là kháng insulin. Mục đích của cơ thể là bù lại cho kháng insulin, lượng insulin được sản xuất thêm, dẫn đến tăng insulin. Lượng insulin tăng trực tiếp hoặc gián tiếp dẫn đến những bất thường chyển hóa thấy ở những bệnh nhân này. Thường thì kháng insulin sẽ tiến triển sang tiểu đường tuýp 2, làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch.

Những ai mắc hội chứng chuyển hóa?

Hội chứng chuyển hóa có xu hướng di truyền trong gia đình, đi cùng với tiểu đường tuýp 2. Hội chứng chuyển hóa sẽ xảy ra ở những người nhạy cảm béo phì và ngồi nhiều. Chính vì thế hội chứng chuyển hóa (như tiểu đường tuýp 2) có thể được ngăn chặn bằng việc tập thể thao và duy trì cân nặng phù hợp.

Bất kì ai có tiền sử gia đình mắc tiểu đường tuýp 2 mà thừa cân và ngồi nhiều nên được đánh giá nguy cơ mắc hội chứng chuyển hóa.

Điều trị

Điều trị kháng insulin

Trong khi có nhiều thuốc tăng cường kháng insulin, cách sử dụng những thuốc này hiện nay được hạn chế với những người  mắc tiểu đường tuýp 2-nghiên cứu chưa được thực hiện cho thấy tác dụng của nó trong hội chứng chuyển hóa. Cho đến nay,  có một cách dành cho người mắc hội chứng chuyển hóa có thể đảo ngược tình trạng kháng insulin- đó là ăn kiêng và tập luyện.

Bất kì ai với hội chứng chuyển hóa nên đặt yêu cầu giảm cân nặng để đạt được cân nặng lí tưởng (tính theo tuổi và chiều cao), và đi cùng với tập aerobic (ít nhất 20 phút) vào thói quen hằng ngày. Với nỗ lực giảm cân và tăng tập luyện, hội chứng chuyển hóa có thể bị đảo ngược, và nguy cơ biến chứng tim mạch có thể cải thiện đáng kể.

Tuy nhiên, cơ thể con người và chuyển hóa không thay đôi, nhiều cá nhân với hội chứng chuyển hóa gặp vấn đề trong việc đạt được mục tiêu.

Trong những trường hợp này, mỗi yếu tố liên quan cần được điều trị cá nhân và tích cực.

Điều trị những bất thường về lipid

Trong khi những bất thường về lipid đươc thấy ở hội chứng chuyển hóa (giảm HDL, tăng LDL, và tăng triglyceride) đáp ứng tốt vơi giảm cân và tâp luyện, điều trị thuốc thường được yêu cầu. Điều trị nên đạt mục tiêu ban đầu là giảm lượng LDL theo khuyến cáo. Một lần giảm được lượng LDL, nỗ lực giảm triglyceride và tăng HDL nên được thực hiện. Thành công trong điều trị thuốc thường đòi hỏi điều trị với statin, thuốc fibrate hoặc kết hợp giữa statin hoặc niacin với fibrate.

Điều trị rối loạn đông máu

Bệnh nhân với hội chứng chuyển hóa có thể có những rối loạn đông máu khiến chúng dễ dàng tạo cục máu đông trong lòng mạch. Những cục máu đông thường là yếu tố dự đoán sự tiến triển của cơn đau tim. Những bệnh nhân mắc hội chứng chuyển hóa nên được điều trị aspirin hằng ngày để ngăn tạo cục máu đông. Bạn nên nói chuyện với bác sĩ trước khi bắt đầu đơn thuốc nào.

Điều trị tăng huyết áp

Tăng huyết áp được thấy ở hơn nửa bệnh nhân mắc HCCH và trong kháng insulin, tăng huyết áp là một yếu tố quan trọng. Điều trị đầy đủ tăng huyết áp có thể nâng cao đáng kể hiệu quả.

Chìa khóa để ngăn ngừa HCCH là duy trì ăn kiêng và tập thể dục. Bất kì người nào có tiền sử gia đình mắc HCCh hoặc đái tháo đường tuýp 2 nên được chăm sóc đặc biệt để duy trì lối sống lành mạnh.

Bình luận
Tin mới
  • 10/01/2026

    “Thủ phạm” khiến người trẻ tăng cân

    Thức khuya, thiếu ngủ kéo dài không chỉ gây mệt mỏi mà còn làm rối loạn ăn uống, gia tăng cảm giác thèm đồ ngọt và là thủ phạm gây thừa cân, béo phì.

  • 10/01/2026

    Vì sao càng nhịn ăn sáng lại càng khó giảm cân?

    Nhiều người nghĩ rằng nhịn ăn sáng là cách đơn giản nhất để cắt giảm calo và giảm cân nhanh chóng. Tuy nhiên, dưới góc độ dinh dưỡng và y khoa, thói quen này thường mang lại nhiều rắc rối hơn là lợi ích thực sự.

  • 10/01/2026

    Tác dụng của caffeine với chứng đau đầu

    Mối liên hệ giữa caffeine và chứng đau đầu rất phức tạp, vì caffeine vừa có thể giúp giảm đau vừa có thể gây đau đầu. Việc xác định xem caffeine có phải là thủ phạm gây đau đầu hay không có thể cần phải thử nghiệm nhiều lần.

  • 09/01/2026

    Nestlé Việt Nam chủ động thu hồi 17 lô sữa nhằm mục đích phòng ngừa

    Tối 8/1, công ty Nestlé Việt Nam đã phát thông báo chủ động thu hồi 17 lô sữa công thức thương hiệu NAN dành cho trẻ nhỏ "nhằm mục đích phòng ngừa" sau khi tập đoàn mẹ thu hồi nhiều loại sữa trên toàn cầu.

  • 09/01/2026

    Cách chế biến cải bó xôi thành món ngon, tốt cho sức khỏe

    Để cải bó xôi không chỉ là món ăn ngon mà còn là 'vị thuốc' cho sức khỏe, cần biết cách sơ chế và chế biến đúng giúp tối ưu lợi ích.

  • 09/01/2026

    Phân biệt bệnh Tay chân miệng và bệnh Thuỷ đậu ở trẻ

    Thủy đậu và bệnh tay chân miệng là hai bệnh gây ra bởi vi-rút truyền nhiễm và đều có thể gây sốt, lở miệng và mụn nước trên da. Mặc dù hai bệnh này có vẻ giống nhau, nhưng chúng có thể có các biến chứng khác nhau. Việc biết cách phân biệt chúng là rất quan trọng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ so sánh hai loại bệnh này, bao gồm cả cách các triệu chứng và phát ban phát triển cũng như cách phòng bệnh hiệu quả!

  • 08/01/2026

    Thêm nhiều nước thu hồi sản phẩm sữa công thức của Nestle

    Thống kê của Nestle cùng thông báo của Bộ Y tế nhiều nước ngày 7/1 cho thấy làn sóng thu hồi sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh của công ty có trụ sở tại Thụy Sĩ đã vượt ra khỏi châu Âu tới những quốc gia ở châu Mỹ và châu Á, trong đó có Trung Quốc và Brazil.

  • 08/01/2026

    Người bệnh đái tháo đường cần ăn bao nhiêu muối để an toàn cho tim mạch?

    Khi mắc bệnh đái tháo đường, bên cạnh việc kiểm soát tinh bột, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến lượng muối tiêu thụ. Việc nạp quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch nghiêm trọng.

Xem thêm