Mối liên hệ giữa bệnh viêm ruột và bệnh gan

Mối liên hệ giữa bệnh viêm ruột và bệnh gan 

Bệnh viêm ruột (IBD) ảnh hưởng đến đường tiêu hóa, nhưng cũng có thể ảnh hưởng đến các bộ phận khác của cơ thể. Những người bị bệnh Crohn và viêm loét đại tràng cũng có thể có nguy cơ bị bệnh gan. Một số loại bệnh gan cũng có liên quan đến IBD là viêm chít hẹp đường mật nguyên phát, viêm gan tự miễn và xơ gan mật.

Chức năng của gan

Gan, cơ quan lớn nhất trong cơ thể, thực hiện một số chức năng quan trọng mà nếu không có gan cơ thể không thể tồn tại.

Gan sẽ loại bỏ các tạp chất và vật lạ ra ngoài khỏi máu, sản xuất các protein giúp đông máu và sản xuất ra dịch mật. Khi bệnh ảnh hưởng đến hoạt động của gan, nó có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng

Nguyên nhân gây xơ gan

Ở người bị bệnh viêm ruột, xơ gan có thể do viêm gan tự miễn hoặc xơ gan mật. Viêm gan tự miễn có liên quan với rối loạn chức năng hệ thống miễn dịch. Xơ gan mật nguyên phát là tình trạng viêm đường mật có thể ức chế mật ra khỏi gan và đi đến ruột non. Khi mật được bị ứ lại nó có thể gây tổn thương đến mô gan. Viêm chít hẹp đường mật nguyên phát chủ yếu liên quan đến viêm loét đại tràng, và cũng có thể bị trùng với bệnh viêm gan tự miễn (đôi khi được gọi là "hội chứng chồng chéo").

Các triệu chứng của bệnh gan

Một trong những mối quan tâm lớn nhất về bệnh gan là trong giai đoạn sớm nhất của bệnh, có thể không có triệu chứng nào cả.

Một số người có thể bị bệnh gan, và không có triệu chứng bệnh, cả trên lâm sàng và cận lâm sàng (các xét nghiệm). Khi bệnh xơ gan bắt đầu gây ra các triệu chứng, chúng có thể bao gồm:

• Kiệt sức
• Mệt mỏi
• Ăn mất ngon
• Buồn nôn
• Yếu đuối
• Sụt cân
  

Các biến chứng của bệnh gan

Trong một số trường hợp, bệnh gan lần đầu tiên được phát hiện khi nó bắt đầu gây ra biến chứng, như:

• Chất lỏng tích tụ ở chân (phù) hoặc bụng (cổ trướng)
• Bị bầm tím và chảy máu quá mức
• Vàng da, vàng mắt do sự tích tụ của bilirubin
• Ngứa, gây ra bởi sự tích tụ mật trong da
• Sỏi mật phát triển khi mật bị tắc và không đi vào  túi mật được
• Chất độc tích tụ trong máu và não
• Nhạy cảm với thuốc bởi gan không có khả năng để xử lý thuốc
• Tăng áp lực tĩnh mạch cửa (sự gia tăng huyết áp trong tĩnh mạch được gọi là tĩnh mạch cửa)
• Giãn tĩnh mạch, mở rộng mạch máu gây ra bởi dòng máu chảy chậm qua tĩnh mạch cửa
• Các biến chứng khác nhau như rối loạn chức năng hệ miễn dịch, nhiễm trùng, và các vấn đề về thận

Làm thế nào là bệnh gan được chẩn đoán?

Một số xét nghiệm được sử dụng để chẩn đoán bệnh gan bao gồm:

• Xét nghiệm máu
• Chụp cắt lớp vi tính bằng máy tính (CAT)
• Sinh thiết gan
• Xét nghiệm gan với đồng vị phóng xạ  hoặc soi qua thành bụng
• Tiền sử bệnh
• Khám sức khoẻ
• Khám lâm sàng
• Siêu âm

Bệnh gan có vĩnh viễn?

Tổn thương gan không thể hồi phục được, nhưng một khi đã bị bệnh, có thể thực hiện các biện pháp dự phòng để tránh tổn thương sâu hơn. Điều trị đúng đắn, ăn uống lành mạnh và tránh uống rượu là điều quan trọng để ngăn chặn sự tiến triển của bệnh gan.

Bất kỳ biến chứng nào từ bệnh gan cũng phải được điều trị, để tránh gây tổn hại thêm cho các bộ phận khác khác do chất độc tích tụ trong não và máu. Thuốc cũng có thể được sử dụng để kiểm soát tình trạng tăng huyết áp và tăng áp lực tĩnh mạch cửa.

Cấy ghép gan?

Trong một số trường hợp, gan bị tổn thương quá nặng và cần phải ghép gan. Việc cấy ghép gan đang được cải tiến, và ngày càng thành công hơn.

Theo dõi bệnh gan

Những người bị IBD nếu lo ngại về bệnh gan đang phát triển nên hỏi bác sỹ chuyên khoa về dạ dày của họ về mức độ thường xuyên nên kiểm tra gan.

Sử dụng một số loại thuốc cũng có thể liên quan đến bệnh gan, và do vậy, những người bệnh IBD nên được thường xuyên theo dõi bởi bác sỹ.

Thông tin thêm trong bài viết: Caffein và bệnh viêm ruột mãn tính