Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm gì khi bạn bị táo bón?

Nếu táo bón là mạn tính, bước đầu tiên bạn nên đến bác sĩ để kiểm tra các vấn đề sức khỏe liên quan.

Trên thực tế, một khảo sát gần đây cho thấy sức khỏe đường ruột chỉ đứng thứ 2 sau sức khoẻ tình dục trong danh sách những điều xấu hổ khi nói với bác sĩ của họ.

Chưa hết, nghiên cứu tương tự chỉ ra rằng 1 trong 7 người lớn và 1 trong 3 trẻ em bị táo bón tại bất kỳ thời gian nào ở Anh. Trung bình khoảng 182 người thừa nhận đến bệnh viện mỗi ngày vì táo bón và chi phí y tế cho kế hoạch điều trị táo bón là một con số lớn 145 triệu bảng trong năm 2014/2015.

Táo bón là một vấn đề lớn và phần lớn mọi người không muốn nói về sức khỏe đường ruột đặc biệt chủ đề về phân. 

Định nghĩa

Táo bón thì không chỉ đề cập đến tần số của nhu động ruột mà nó còn mô tả một tập hợp triệu chứng bao gồm:

  •  Rặn quá mức
  •  Viên phân cứng
  •  Hạn chế bài tiết
  •  Cảm giác bạn không thể đi đại tiện
  •  Giảm nhu động ruột

Táo bón mang tính cá nhân cao. Không nhất thiết phải đi vệ sinh mỗi ngày, và trên thực tế chỉ có khoảng một nửa dân số đi đại tiện mỗi ngày.

Nguyên nhân gây táo bón?

Các nguyên nhân bao gồm chế độ ăn, tâm lý, thể chất, cảm xúc và nội tiết tố, sự kết hợp của chúng sẽ khác nhau đối với mỗi cá nhân. Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến nhất:

• Chất xơ và táo bón

Chất xơ thường không được hấp thu, vì vậy nó sẽ di chuyển qua đường tiêu hóa, mang theo các chất cặn bã được đào thải khác. Chất xơ cũng có xu hướng hấp thu nước, giúp giữ cho phân của bạn mềm và thành khuân.

Một "chế độ ăn phương Tây" điển hình bao gồm nhiều thực phẩm chế biến và ít trái cây và rau quả thường chứa ít chất xơ, và điều này làm tăng nguy cơ táo bón. Tuy nhiên, một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng chất xơ có thể không hữu ích trong việc điều trị táo bón, nhưng tốt trong việc dự phòng nó. Ngũ cốc nguyên hạt, yến mạch và đậu lăng là một số nguồn chất xơ tốt.

• Một số loại thuốc và táo bón

Táo bón là tác dụng phụ phổ biến của một số loại thuốc được kê đơn bao gồm thuốc gây nghiện, thuốc chống trầm cảm, thuốc huyết áp và một số thuốc kháng axit (có chứa canxi và nhôm). Một số loại bổ sung sắt cũng có thể gây táo bón. Nếu bạn không chắc chắn về tác dụng phụ của thuốc bạn đang sử dụng, hãy xin tư vấn với bác sĩ của bạn.

• Căng thẳng và táo bón

Các nghiên cứu về táo bón ở người trưởng thành đã xác nhận các yếu tố tâm lý có thể đóng một vai trò lớn. Rằng não và ruột có mối liên hệ rất chặt chẽ với nhau, và tác động của việc căng thẳng cùng các vấn đề chưa được giải quyết có thể ảnh hưởng đến thói quen đi vệ sinh của bạn.

• Thuốc nhuận tràng và táo bón

Những người mắc bệnh táo bón mãn tính có thể được kê đơn thuốc nhuận tràng để hỗ trợ nhu động ruột. Trong khi những thứ này có hiệu quả, theo thời gian chúng khiến ruột bị lười biếng. Các cá nhân trở nên phụ thuộc vào thuốc để có thể đi vệ sinh, và khi họ ngừng thuốc chứng, táo bón thường xảy ra.

• Môi trường làm việc
Nhiều người có vấn đề với việc đi vệ sinh ở nơi công cộng hoặc nơi làm việc trong khi những người khác cảm thấy quá bận rộn để đi. Nhưng nhu động ruột, chỉ xảy ra trong một khoảng thời gian nhất định và điều quan trọng là không nên bỏ qua tín hiệu này. Việc không đi vệ sinh ngay và để đến một thời gian thuận tiện hơn (chẳng hạn như khi bạn về nhà), có thể dẫn đến táo bón. Phân nằm trong ruột càng lâu, nước càng được tái hấp thu từ nó và khiến nó khó di chuyển hơn.

• Hormone và táo bón

Phụ nữ có thể thấy nhu động ruột của họ thay đổi tùy thuộc vào chu kỳ kinh nguyệt. Điều này phần lớn là do sự dao động nồng độ hormone estrogen và progesterone, có thể ảnh hưởng đến quá trình vận chuyển tại đường tiêu hóa. Mang thai cũng mang lại những thay đổi nội tiết tố có thể khiến phụ nữ dễ bị táo bón.

• Tập thể dục và táo bón

Tập thể dục thường xuyên là cần thiết để thúc đẩy các cơn co thắt bình thường của ruột, và một lối sống rất ít vận động có thể gây táo bón mãn tính. Điều này đặc biệt phổ biến ở người cao tuổi, khi khả năng vận động bị hạn chế.

• Nước và táo bón

Nếu bạn bị mất nước, cơ thể bạn sẽ cố gắng bù đắp sự thiếu nước bằng cách hấp thụ nó từ càng nhiều nguồn càng tốt, và phân là mục tiêu đầu tiên của nó. Điều này có thể làm cho phân khô, và khó ra ngoài. Nước cũng rất cần thiết để giữ cho mọi thứ di chuyển qua ruột và nếu thiếu, nhu động ruột có thể chậm lại.

Giải pháp điều trị táo bón

Nếu táo bón là mạn tính, bước đầu tiên bạn nên đến bác sĩ để kiểm tra các vấn đề sức khỏe liên quan. 

- Trở thành một phần của thói quen buổi sáng của bạn

Cố gắng đi vệ sinh vào cùng một thời điểm mỗi sáng: nhu động thường cao nhất vào thời điểm này, đặc biệt là sau khi ăn sáng. Hãy chắc chắn rằng bạn cho mình đủ thời gian để đi vệ sinh.

- Hỗ trợ

Đối với một số cá nhân, đó là một loại cà phê buổi sáng mạnh mẽ, đối với những người khác, đó là ngũ cốc ăn sáng hàng ngày của họ. Hãy khám phá và tìm ra giải pháp hỗ trợ đi vệ sinh của riêng bạn.

- Ghi chép thực phẩm

Nếu bạn nghĩ rằng chế độ ăn uống có thể đóng một vai trò, cách tốt nhất bạn có thể xác định các thực phẩm thủ phạm là ghi chép thực phẩm và triệu chứng trong ít nhất một vài tuần, và tìm kiếm các vấn đề. Một số thực phẩm phổ biến gây ra táo bón bao gồm sữa, trứng và thịt, mặc dù điều này rất riêng lẻ.

- Uống nhiều nước

Sử dụng màu sắc của nước tiểu như một hướng dẫn cho dù bạn có bị mất nước hay không . Tốt nhất là màu trắng hoặc vàng nhạt. Bạn cũng nên lưu ý rằng uống rượu bia gây mất nước cho cơ thể, và nên tránh, hoặc ít nhất là giữ ở mức tối thiểu, nếu bạn đang bị táo bón mạn tính.

- Thử các kỹ thuật thư giãn

Nếu bạn tin rằng căng thẳng hoặc các vấn đề cảm xúc có thể là nguyên nhân gây táo bón của bạn, các kỹ thuật thư giãn như thiền, yoga và tập thở có thể hữu ích.

- Bổ sung magiê

Đối với một số người, magiê có thể hữu ích - nó có tác dụng nhuận tràng trong do tăng cường nước tại ruột. Nguồn magiê phong phú trong chế độ ăn uống của bạn là rau xanh đậm, các loại hạt, cá, đậu, ngũ cốc nguyên hạt và bơ.

Khi nào nên gặp bác sỹ

Nếu bạn nhận thấy các vấn đề táo bón mạn tính hoặc máu trong phân của bạn (từ những vệt đỏ tươi đến phân sẫm màu) thì bạn nên gặp bác sĩ để thăm khám.

Tương tự như vậy, nếu bạn  mất cảm giác ngon miệng, đang giảm cân một cách không chủ ý hoặc cảm thấy đầy hơi bất thường thì tốt nhất nên đến gặp bác sỹ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 9 thực phẩm tốt cho người bị táo bón

Theo Netdoctor

Bình luận
Tin mới
  • 08/10/2026

    2 loại chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Crohn

    Một nghiên cứu trình bày tại hội nghị Tuần lễ Tiêu hóa châu Âu (UEG Week) 2025 cho thấy việc tăng cường hai loại chất xơ lên men là beta-glucan và inulin có thể liên quan đến việc giảm khoảng 30% nguy cơ mắc bệnh Crohn ở nhóm người có nguy cơ cao. Đây được xem là một hướng đi tiềm năng trong phòng ngừa bệnh lý viêm ruột này.

  • 07/10/2026

    Sự gia tăng của bệnh cúm mùa đông: Góc nhìn khoa học và cẩm nang bảo vệ sức khỏe

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về và ngày dần ngắn lại, chúng ta không chỉ đón nhận sự thay đổi của thời tiết mà còn phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của các ca mắc cảm cúm. Virus cúm, hay còn gọi là influenza, dường như luôn chọn mùa đông làm thời điểm "vàng" để bùng phát, mang theo hàng loạt triệu chứng khó chịu như sốt cao, đau nhức toàn thân và các vấn đề về đường hô hấp. Tại sao loài virus này lại phát triển mạnh mẽ và lây lan nhanh chóng đến vậy khi nhiệt độ xuống thấp? Bài viết này sẽ đi sâu vào những cơ sở khoa học giải thích cho sự bùng phát của bệnh cúm vào mùa đông, từ đó cung cấp các biện pháp phòng ngừa thiết thực để bảo vệ sức khỏe cho bạn và gia đình.

  • 07/10/2026

    9 lợi ích sức khỏe của việc bơi lội

    Bơi lội là môn thể thao toàn thân được nhiều người yêu thích nhờ khả năng vừa rèn luyện thể lực vừa giúp thư giãn tinh thần. Với cùng một khoảng thời gian vận động, bơi lội có thể tiêu hao lượng calo tương đương chạy bộ nhưng lại ít gây áp lực lên xương khớp hơn.

  • 06/10/2026

    Thực phẩm chức năng hỗ trợ giảm cholesterol có thực sự hiệu quả?

    Trên thị trường hiện có nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo với công dụng hỗ trợ giảm cholesterol máu, thu hút sự quan tâm của người có rối loạn lipid máu.

  • 06/10/2026

    Thuốc GLP-1 có thể giúp làm chậm quá trình lão hóa?

    Các thuốc nhóm GLP-1 như semaglutide hiện được kê đơn chủ yếu để điều trị đái tháo đường type 2 và béo phì.

  • 05/10/2026

    7 lầm tưởng về thuốc Aspirin

    Aspirin từng được xem là thần dược trong phòng ngừa bệnh tim mạch, tuy nhiên hiện nay y học đã có những góc nhìn thay đổi về loại thuốc này. Dưới đây là 7 lầm tưởng phổ biến về thuốc Aspirin được các chuyên gia y tế khuyến cáo.

  • 05/10/2026

    Ly thượng bì bọng nước

    Bệnh ly thượng bì bọng nước (epidermolysis bullosa) là một tình trạng hiếm gặp gây ra hiện tượng da mỏng, dễ nổi mụn nước ở trẻ nhỏ. Bệnh lý này có thể gây khó chịu cho trẻ và có thể trở nặng nếu không được chăm sóc đúng cách. Cùng tìm hiểu qua bài viết sau!

  • 04/10/2026

    FDA phê duyệt 4 loại vaccine cập nhật cho 2026-2027 nhắm vào biến thể XFG của COVID-19

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt bốn loại vaccine COVID-19 cập nhật cho năm 2026–2027. Các loại vaccine mới này đặc biệt nhắm vào biến thể XFG đang lây lan nhanh chóng, nhằm tăng cường bảo vệ cho những nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

Xem thêm