Lạm dụng các thuốc giảm đau opioid rất dễ gây nghiện
Nhóm thuốc opioid được sử dụng rất rộng rãi để giảm đau từ mức độ trung bình tới nghiêm trọng... nhưng cũng đem lại những nguy cơ nghiêm trọng như sử dụng nhầm, lạm dụng, gây nghiện, quá liều, thậm chí là tử vong...
Các thuốc giảm đau opioid như hydrocodone, oxycodone, codeine hoặc morphine… được kê đơn sử dụng để điều trị một số loại đau cấp tính và mãn tính từ trung bình đến nặng, do nhiều nguyên nhân khi mà các thuốc giảm đau khác kém hiệu quả, góp phần không nhỏ cải thiện chất lượng sống của bệnh nhân nhưng đồng thời sử dụng nhóm thuốc này có thể gây ra một số tác dụng phụ nghiêm trọng mà đáng chú ý nhất là gây nghiện.
Để hạn chế hoặc tránh các bất lợi nghiêm trọng này, khi kê đơn thuốc trị đau cho bệnh nhân, bác sĩ cần cân nhắc: Bệnh nhân đã cần dùng tới các thuốc opioid giảm đau hay chưa? Dùng opioid có phù hợp với thực trạng bệnh nhân hay không? Có thể dùng thuốc giảm đau nonopioid (không opioid) nào để thay thế không?
Khi các thuốc giảm đau opioid là cách tốt nhất để kiểm soát cơn đau, cần kê đơn liều thấp nhất và số lượng nhỏ nhất người bệnh cần; thông báo các tác dụng không mong muốn có thể xảy ra và làm thế nào để giảm nguy cơ tác dụng phụ tiềm ẩn; khi nào và làm thế nào để dừng hoặc giảm dần việc sử dụng thuốc…
Uống opioid chính xác theo chỉ định của bác sĩ. Trong trường hợp vẫn còn đau cần trao đổi với bác sĩ. Không được tự ý uống tăng liều.
Người bệnh cần nhận diện được các tác dụng phụ của thuốc như: Buồn ngủ quá mức hoặc thèm thuốc hơn… Thông báo cho bác sĩ biết nếu gặp các bất lợi này; cần đọc kỹ hướng dẫn sử dụng (đi kèm với thuốc) để biết các thông tin chi tiết về thuốc và cách sử dụng.
Thông báo cho bác sĩ biết nếu: Bản thân hoặc bất cứ ai trong gia đình có vấn đề với lạm dụng chất gây nghiện hoặc nghiện ma túy hoặc rượu, hoặc có tiền sử hút thuốc lá…; tất cả các loại thuốc khác mà bạn đang dùng, đặc biệt là những loại thuốc được kê đơn để điều trị chứng lo âu, khó ngủ hoặc co giật, vì ngay cả các loại thuốc bạn chỉ thỉnh thoảng dùng cũng có thể tương tác bất lợi với thuốc opioid.
Bệnh nhân dùng opioid cùng với một thuốc khác cần phải tới gặp bác sỹ ngay nếu thấy xuất hiện một trong các triệu chứng sau: Kích động ảo giác, nhịp tim nhanh, sốt, tăng tiết mồ hôi, run lẩy bẩy, rung/lắc cơ, co rút hoặc co cứng cơ, rối loạn điều hòa vận động; và/hoặc buồn nôn, nôn, tiêu chảy...
Cần cất trữ các thuốc này xa tầm với của trẻ và có hộp khóa, vì một liều opioid của người lớn có thể gây ra quá liều và tử vong ở trẻ em.
Tham khảo thêm thông tin bài viết: Lạm dụng thuốc giảm đau ở người già
-
Bệnh ghẻ ở trẻ em
Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.
-
Cảm lạnh do điều hòa
Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".
-
Cách chăm sóc và phòng bệnh viêm tai giữa cho trẻ sau khi đi bơi
Mùa hè là thời điểm tuyệt vời để trẻ bơi lội rèn luyện thể chất và phát triển toàn diện. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tiềm ẩn nguy cơ viêm tai đặc biệt là viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, do nguồn nước hồ bơi hoặc cách vệ sinh chưa đúng. Nhằm giúp cha mẹ xua tan nỗi lo khi con bị đau tai, ngứa ngáy hay chảy dịch sau khi bơi, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ tổng hợp các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khoa học, giúp trẻ tận hưởng mùa hè một cách an toàn nhất.
-
Lợi ích bất ngờ của việc ‘ăn xả’ khi đang giảm cân
Có nên 'ăn xả' khi đang giảm cân là một câu hỏi của nhiều người. Việc 'ăn xả' đúng cách không phá vỡ hành trình giảm cân mà ngược lại có thể là chiến lược thông minh để giữ được tinh thần thoải mái và động lực đi đường dài.
-
Rụng tóc từng vùng là gì? Triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị
Rụng tóc từng vùng là một loại rụng tóc xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công các nang tóc của bạn. Theo các chuyên gia, rụng tóc từng vùng là một căn bệnh tự miễn, tức là cơ thể bạn tự chiến đấu với chính nó.
-
5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia
Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.
-
Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh
Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.
-
4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân
Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.
