Dị vật trực tràng

Dị vật trực tràng là gì?

Trực tràng là một phần của ruột dẫn đến hậu môn có tác dụng đẩy phân ra ngoài cơ thể. Bất kỳ dị vật nào xuất hiện hoặc bị đưa vào bên trong trực tràng hoặc hậu môn đều cần được loại bỏ để ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng.

Nguyên nhân khiến dị vật xuất hiện trong trực tràng.

Phần lớn các dị vật được tìm thấy được đưa vào từ trực tràng nhưng cũng có thể do vô tình nuốt phải. Dị vật nếu do nuốt phải sẽ đi qua đường tiêu hóa và mắc lại trong trực tràng. Một số dị vật có thể được tìm thấy trong trực tràng bao gồm:

• Rau củ hoặc hoa quả
• Chai lọ
• Nến
• Đồ chơi tình dục

Những đối tượng có khả năng cao bị kẹt dị vật trong trực tràng

• Trẻ nhỏ
• Người bệnh nhân tâm thần
• Những nạn nhân bị khủng bố
• Do tai nạn y khoa (đầu ống thụt đại tràng bị gãy)
• Đối tượng sử dụng vật thể lạ để thỏa mãn tình dục

Triệu chứng khi xuất hiện dị vật trực tràng

Đa số trường hợp xuất hiện dị vật trong trực tràng sẽ không có những dấu hiệu hoặc triệu chứng cụ thể. Điều này có thể làm cho việc chẩn đoán trở nên rất khó khăn, đặc biệt với trẻ em và bệnh nhân tâm thần. Trong một số trường hợp, nếu phát hiện chậm trễ một số biến chứng có thể gây ra các triệu chứng gây khó chịu như:

• Đau bụng
• Nôn, buồn nôn
• Sốt
• Chảy máu trực tràng

Nếu dị vậy gây ra viêm phúc mạc hoặc viêm thành bụng thì có thể sờ thấy bụng mềm.

Khi nào cần tìm kiếm sự chăm sóc y tế?

Bạn nên đến bệnh viện ngay lập tức nếu bạn nghĩ rằng bạn có dị vật trong trực tràng hoặc có các triệu chứng như đau bụng, chảy máu và sốt. Ngược lại, nếu bạn biết mình có dị vật trong trực tràng hoặc nghi ngờ có dị vật, bạn cũng nên đến các cơ sở y tế để loại bỏ dị vật sớm nhất có thể, tránh xảy ra những biến chứng gây nguy hiểm.

Khi đến bệnh viện, hầu hết các bác sĩ sẽ hỏi một số câu hỏi riêng tư liên quan đến lịch sử  của dị vật. Một số câu hỏi sẽ bao gồm:

• Đối tượng mắc dị vật là ai (trẻ em hay người có tiền sử mắc bệnh tâm thần)
• Dị vật đã ở trong đó bao lâu?
• Bạn đã thử loại bỏ dị vật ở nhà hay không?

Ngoài ra, bác sĩ sẽ hỏi về một số triệu chứng như đau bụng, sốt hoặc nhiệt độ cơ thể, và bất kỳ dấu hiệu chảy máu từ trực tràng hay không?

Tiếp theo đó, bác sĩ sẽ kiểm tra vùng hậu môn xem có vết rách hay vết bầm tím nào không? Hoặc sử dụng ống soi để nhìn rõ dị vật. Sau khi kiểm tra sơ bộ, bác sĩ có thể yêu cầu chụp X-Quang bụng để xác định chính xác vị trí dị vật và nếu có khí trong ổ bụng có nghĩa rằng ruột đã bị thủng. Nếu bạn bị đau bụng, chảy máu hoặc sốt, bạn sẽ được tiêm tĩnh mạch và xét nghiệm máu.

Theo nguyên tắc điều trị dị vật trực tràng chung, hầu hết trường hợp có dị vật trực tràng mà không thể nhìn thấy hoặc sờ thấy bên ngoài hậu môn cần phải đi khám ngay lập tức.  Một số người sẽ sử dụng thuốc nhuận tràng để kích thích ruột đẩy dị vật ra ngoài. Tuy nhiên, sử dụng thuốc nhuận tràng thường không có tác dụng vì thuốc nhuận tràng thường khởi phát quá chậm để có hiệu quả. Trong khi đó dị vật trực tràng cần được loại bỏ sớm nhất có thể để đề phòng biến chứng.

Trong một số trường hợp, dị vật nằm gần hậu môn có thể được lấy ra dễ dàng. Một trong những vấn đề quan trọng khi lấy dị vật ra là phải có một lực hút đủ lớn giữa dị vật và thành trực tràng. Một vài trường hợp nhất định, bác sĩ sẽ chèn một ống nhỏ giữa dị vật và thành trực tràng để cân bằng áp lực khi dị vật được lấy ra. Điều này có thể gây ra cảm giác khó chịu nên bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng thuốc an thần cho bạn.

Nếu dị vật nằm ở xa, bạn sẽ cần phải làm phẫu thuật và được gây mê toàn thân. Nếu có dấu hiệu nhiễm trùng ổ bụng, thủng ruột hoặc chảy máu nhiều ở hậu môn, bạn có thể cần phẫu thuật khẩn cấp. Sau khi lấy được dị vật, bác sĩ sẽ tiến hành soi đại tràng sigma để đảm bảo không có tổn thương ở niêm mạc ruột.

Một số lưu ý sau khi tiến hành lấy dị vật

Bạn cần trở lại bệnh viện ngay lập tức nếu như xuất hiệu bất kỳ triệu chứng như: Đau bụng, nôn, sốt và chảy máu trực tràng. Nếu trước đó, bạn được chỉ định sử dụng thuốc an thần để loại bỏ dị vật thì bạn không nên lái xe trong 24 giờ sau đó để đảm bảo an toàn cho bản thân.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Dị vật tai mũi họng - Cách xử trí để tránh biến chứng