Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Uống nhiều thuốc không cần thiết có thể dẫn đến tử vong

Một phần ba bệnh nhân cao tuổi có thể đang bị kê đơn một cách không cần thiết khiến họ có nguy cơ gánh chịu nhiều tác dụng phụ và tiêu tốn nhiều tiền bạc mỗi năm.

Một nghiên cứu được đánh giá trên 1.800 bệnh nhân ở độ tuổi ngoài 75 tại NHS (Dịch vụ y tế quốc gia) Croydon đã cho thấy rằng trung bình mỗi bệnh nhân được kê 6 loại thuốc khác nhau. Tuy nhiên sau khi đánh giá lại, hàng trăm đơn thuốc đã bị hủy bỏ với một phần ba bệnh nhân loại bỏ ít nhất một loại thuốc.

Hàng trăm đơn thuốc bị dừng lại bởi chúng không còn hiệu quả và nhiều bệnh nhân đang phải trải qua những tác dụng phụ hoặc phản ứng có hại của thuốc. Trong số 121 bệnh nhân được gửi đến để đánh giá, 89 bệnh nhân đều cần giảm liều dùng của thuốc.

Các loại thuốc phổ biến nhất được ngừng lại là: thuốc làm loãng máu warfarin và clopidogrel, aspirin, alendronic acid cho bệnh loãng xương; cetirizine cho bệnh sốt cỏ khô và dị ứng; laxido cho chứng táo bón; omeprazole cho chứng trào ngược dạ dày và adcal-d3, một loại thuốc tăng cường canxi và vitamin.

Trung bình mỗi bệnh nhân đều được kê đơn với sáu loại thuốc khác nhau. (Ảnh minh họa).

Nghiên cứu được thực hiện bởi cơ quan tư vấn dược phẩm Interface Clinical Services, dự đoán rằng những thay đổi này sẽ giúp NHS tiết kiệm đến 192.000 bảng Anh mỗi năm. Tuy vậy, hiện có đến năm triệu người ở độ tuổi trên 75, điều này cho thấy việc tiết kiệm chi phí trên khắp đất nước nếu mỗi bệnh nhân đều được đánh giá về tình hình sử dụng thuốc có thể lên đến hàng triệu bảng.

Các tổ chức từ thiện cho biết việc sử dụng quá nhiều thuốc (được định nghĩa là phương pháp điều trị sử dụng trên 5 loại thuốc, không tính đến thời gian điều trị), trong đó bệnh nhân được kê đơn quá nhiều loại thuốc đang trở thành một vấn đề ngày càng gia tăng.

Caroline Abrahams, Giám đốc từ thiện tại Age UK phát biểu: "Chúng tôi biết rằng khi bạn càng uống nhiều thuốc, những nguy cơ mà bạn phải gánh chịu càng lớn, chẳng hạn như nguy cơ choáng váng và té ngã. Điều này là bởi những gì xảy ra khi các loại thuốc khác nhau cùng tương tác và trong các tình huống xấu nhất, người già thậm chí có thể tử vong trong bệnh viện".

"Đây sẽ là vấn đề ngày càng gia tăng do tuổi tác của dân số với ba triệu người già được ước tính sẽ thường xuyên uống nhiều thuốc hơn vào năm 2018. Do đó, vấn đề luôn phải đánh giá các loại thuốc mà người già thường xuyên uống là cực kì quan trọng bởi khi họ càng già, càng nhiều loại thuốc được kê đơn và xem xét chuyện này một cách nghiêm túc lại càng cấp thiết hơn", Abrahams cho biết.

Sử dụng quá nhiều loại thuốc làm tăng nguy cơ nhập viện đối với người lớn tuổi. (Ảnh: Telegraph).

Katherine Murphy, Giám đốc điều hành của The Patients Association cho biết thêm: "The Patients Association đã nhận thức được vấn đề bệnh nhân được kê quá nhiều loại thuốc khác nhau, thông thường luôn đi kèm một loại thuốc làm giảm triệu chứng của các loại thuốc khác.

Việc thiếu đi những đánh giá thường xuyên, thỉnh thoảng kéo dài vài năm về chuyện sử dụng thuốc của bệnh nhân cần được hết sức quan tâm, đặc biệt đối với những người lớn tuổi vốn dễ bị tổn thương. Chúng tôi hoan nghênh mọi sáng kiến để cải thiện tình trạng này vì lợi ích an toàn của bệnh nhân. Nghiên cứu nhấn mạnh rằng các loại thuốc này thường không cần thiết, có thể có những hạn chế về lợi ích và gây tốn kém không cần thiết".

Hiện tại, bốn trong số năm người ở độ tuổi 75 hoặc hơn phải uống ít nhất một loại thuốc theo quy định và các bệnh nhân uống nhiều loại thuốc có khả năng gánh chịu các tác dụng phụ và phản ứng có hại từ thuốc. Phản ứng có hại và tác dụng phụ từ thuốc chiếm từ 5% đến 17% các ca nhập viện.

Một phát ngôn viên của Interface cho biết: "Số lượng bệnh nhân nhập viện do các tác dụng phụ liên quan đến thuốc là một con số rõ ràng và ổn định. Bằng cách thực hiện những đánh giá lâm sàng trong vấn đề thực hành chăm sóc sức khỏe, Interface đang cố gắng giúp đỡ các bệnh nhân trên 75 tuổi giảm bớt các tác dụng phụ liên quan tới thuốc và qua đó, giảm gánh nặng đặt lên vai các dịch vụ chăm sóc sức khỏe".

Nghiên cứu được trình bày tại hội nghị Royal College of GPs diễn ra hàng năm tại Anh.

Theo Khoa học TV/Khám phá
Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm