Tại sao phân có màu xanh?

Bình thường phân sẽ có màu nâu sẫm, thành khuôn. Nhưng giả sử một ngày nào đó, khi kiểm tra, phân lại có màu xanh vậy khi đó bạn nên làm gì? Tuy nhiên bạn không cần quá lo lắng bởi trường hợp phân màu xanh là không phải là hiếm gặp. Trên thực tế, có một số lý do khiến phân của bạn có thể có màu xanh, bao gồm thay đổi chế độ ăn uống hoặc do đang sử dụng thuốc theo đơn.

Phân được hình thành chủ yếu do thức ăn và các vi khuẩn. Tuy nhiên, có một số yếu tố khác ảnh hưởng đến màu phân như hàm lượng mật, các loại thuốc như Pepto Bismol (thuốc điều trị tiêu hóa và dạ dày) và kháng sinh, và chất tạo màu trong thực phẩm bạn ăn. 

Hai nguyên nhân chính phổ biến khiến phân có màu xanh là do bệnh hoặc thực phẩm. Dưới đây là 7 nguyên nhân hàng đầu khiến phân có màu xanh:

Do dùng thuốc kháng sinh

Nếu gần đây bạn bị ốm và uống một loại thuốc kháng sinh, sẽ không có gì lạ khi thấy sự thay đổi màu sắc trong phân của bạn. Kháng sinh sẽ làm thay đổi hàm lượng vi khuẩn trong phân, đôi khi cũng dẫn đến thay đổi màu phân. Kháng sinh cũng có thể gây ra tình trạng tiêu chảy hoặc khiến dạ dày của bạn bị tổn thương. Rất may là điều này chỉ xảy ra trong một vài ngày cho đến khi bạn ngừng dùng thuốc.

Không giống với ảnh hưởng của kháng sinh tác động đến phân, vi khuẩn xâm nhập theo đường tiêu hóa cũng có thể khiến phân có màu xanh. Nhiễm khuẩn cũng có thể thay đổi hệ vi sinh bình thường trong phân và làm thay đổi màu sắc của phân. Khi nhiễm khuẩn salmonella và norovirus còn gây ra tình trạng tiêu chảy.

Tiêu chảy cũng làm tăng tỷ lệ phân xanh. Thức ăn di chuyển trong hệ tiêu hóa quá nhanh không đủ thời gian để mật phân hủy tiêu hóa thức ăn, điều này có thể khiến phân của bạn vẫn có màu xanh thay vì màu nâu.

Do bệnh gan hoặc bệnh đường tiêu hóa

Không có gì lạ khi thấy phân xanh nếu bạn có các vấn đề về đường tiêu hoá khác, đặc biệt là những bệnh có thể gây ra tình trạng tiêu chảy. Các tình trạng bệnh như viêm đại tràng hoặc hội chứng ruột kích thích cũng có thể gây ra phân màu xanh nhưng không dung nạp thực phẩm gây tiêu chảy cũng có thể làm cho tình trạng này xảy ra.

Gan, túi mật và hệ thống tiêu hoá có liên quan mật thiết với nhau. Khi một cơ quan có vấn đề, toàn bộ hệ thống bị ảnh hưởng. Mật được sản xuất ở gan và được lưu trữ trong túi mật có thể có màu vàng hoặc màu xanh lá cây, và vì vậy phân xanh có thể là dấu hiệu của vấn đề về túi mật hoặc gan. 

Ăn nhiều rau xanh

Thực phẩm bạn ăn bao gồm các thực phẩm hoàn toàn tự nhiên và các thực phẩm chứa các thành phần nhân tạo cũng có thể khiến phân của bạn chuyển sang màu xanh lá cây. Rau xanh và trái cây có chứa chất diệp lục, là sắc tố tạo màu xanh cho thực vật và tảo. Một lượng nhỏ rau xanh sẽ không thay đổi màu phân, nhưng ăn một lượng lớn rau xanh như rau bina, cải xoăn, bông cải xanh có thể khiến phân có màu xanh.

Việc ăn nhiều rau xanh khiến phân có màu xanh là điều hoàn toàn bình thường về sức khỏe. Những loại rau này không chỉ ngon mà còn chứa nhiều vitamin, khoáng chất và chất xơ.

Do ăn các thực phẩm có chứa chất tạo màu

Sau khi ăn kem bạc hà hoặc bánh quy chứa nhiều phẩm màu, phân bạn cũng có thể có màu xanh. Một số thực phẩm đóng gói hoặc chế biến có chứa chất tạo màu. Màu thực phẩm xanh lá cây, màu xanh lam và màu vàng cũng có thể biến phân của bạn thành màu xanh. Trong trường hợp này, phân xanh là dấu hiệu bạn đã ăn quá nhiều những thực phẩm này.

Do uống bổ sung sắt

Bổ sung sắt thường gây ảnh hưởng đến dạ dày, với các tác dụng phụ như tiêu chảy, buồn nôn và đau dạ dày. Đây là lý do tại sao những người có tình trạng viêm ruột hoặc loét dạ dày sẽ phải hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng. Nhưng hầu hết sự thay đổi màu phân do uống sắt chỉ là tác dụng phụ. Bổ sung sắt sẽ khiến phân bạn màu xanh hoặc sẫm màu hơn. Điều này là bình thường trừ phi bạn có các triệu chứng khó chịu khác.

Nếu gần đây bạn đã bắt đầu tiêm thuốc tránh thai, bạn có thể thấy những thay đổi đối với phân của mình. Depo-Provera (medroxyprogesterone) đã được biết là gây ra tác dụng phụ là phân xanh. Có một  lưu ý, bất cứ điều gì làm thay đổi nội tiết tố cũng có thể ảnh hưởng đến hệ thống đường mật, bao gồm gan và túi mật, và nếu thức ăn không được tiêu hóa phân hủy bình thường có thể làm tăng tỷ lệ phân xanh.

Khi nào nên lo lắng về tình trạng phân xanh và khi nào bạn nên gọi bác sĩ?

Phân màu xanh lá cây không quá lo ngại. Tuy nhiên, nếu bạn thấy một sự thay đổi màu sắc khác. Có máu trong phân hoặc phân lổn nhổn không bình thường thì bạn cần đi khám ngay lập tức.

Nếu phân của bạn  màu xanh do bệnh tiêu chảy kéo dài, hoặc một trong những loại thuốc bạn dùng gây ra ợ chua, phân đổi màu bạn nên báo với bác sĩ để đổi thuốc điều trị.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tại sao trẻ lại đi ngoài phân xanh?