Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng nam châm để tìm lại trí nhớ bị lãng quên

Vừa có một phương pháp mới để tìm lại trí nhớ bị mất. Các nhà khoa học đã sử dụng nam châm giúp con người nhớ lại quá khứ của họ.

Ai đó đọc cho bạn số điện thoại, bạn bấm số gọi ngay, nhưng 10 phút sau, liệu bạn còn nhớ số điện thoại đó? Mọi người hiểu rõ cách thức bộ não lưu trữ các dạng thông tin, nhưng làm cách nào để truy cập nó dễ dàng khi có việc cần, lại không được hiểu một cách đầy đủ. Nhưng nghiên cứu mới này đem lại tia sáng cho việc thấu hiểu não bộ phức tạp của chúng ta.

Nghiên cứu nói rằng, bằng cách sử dụng nam châm, chắc chắn những kí ức bị lãng quên sẽ tìm lại được. Trước đây, người ta nghĩ "trí nhớ làm việc" (working memory) của chúng ta nhớ các thông tin quan trọng trong một khoảng thời gian ngắn. Như việc quay số điện thoại đòi hỏi những hoạt động duy trì để giữ thông tin này lại.

Nhưng trong một nghiên cứu mới, nhóm nhà khoa học từ Trường đại học Wisconsin-Madison đã chỉ ra, bộ não giấu kín những thông tin ít quan trọng ở một nơi nào đó, khiến việc điều chỉnh các hoạt động của não bộ cũng không thể truy cập vào được. Những nhà nghiên cứu có thể đưa các thông tin đó trở lại hoạt động có chủ đích, nhờ vào nam châm.

Bộ não vẫn còn nhiều điều bí ẩn về việc lưu giữ trí nhớ. (Ảnh: Getty Images)

Nghiên cứu có thể giúp ích cho việc chữa trị những người bị bệnh tâm thần phân liệt hoặc đang tuyệt vọng, bằng cách tìm ra phương pháp mới để kiểm soát suy nghĩ con người.

 "Nhiều căn bệnh về tâm thần liên quan đến việc người ta không thể chọn mình muốn suy nghĩ cái gì. Những gì chúng tôi đang làm là bước đầu tiên tìm kiếm một cơ chế để kiểm soát những thứ người ta đang suy nghĩ", tác giả quan trọng của nghiên cứu, giáo sư Brad Postle của Trường đại học Wisconsin-Madison cho biết. Giáo sư Postle cũng phát biểu trên tờ MailOnline rằng: "Những căn bệnh tâm thần khiến suy nghĩ của bệnh nhân trở nên lộn xộn. Ví dụ, sự thất vọng với việc suy nghĩ những thứ tiêu cực, bệnh tâm thần phân liệt với ảo giác, can dự vào và tạo ra những tín hiệu ồn ào trong bộ não, mà những người có tâm thần không khỏe mạnh có thể phớt lờ chúng".

Theo giáo sư Postle, hầu hết mọi người đều cảm thấy họ có thể tập trung nhiều hơn vào các kí ức, so với trí nhớ hoạt động của họ thực sự lưu giữ. Quan niệm của bạn về việc có thể nhận thức mọi thứ ở hầu hết mọi thời điểm, chỉ là một loại ảo giác được tạo nên từ thức nhận của bạn. Điều đó cũng đúng cho việc suy nghĩ. Bạn có ấn tượng rằng, bạn đang nghĩ nhiều thứ cùng một lúc, giữ tất cả chúng trong tâm trí. Nhưng nhiều nghiên cứu đã chỉ ra, bạn chỉ nghĩ được rất ít thứ.

Một người đang tham gia thí nghiệm với thiết bị có gắn nam châm. (Ảnh: N.S. Rose et al)

Những nhà nghiên cứu tiến hành một chuỗi các thí nghiệm, trong đó người tham gia được yêu cầu nhớ hai loại thông tin khác nhau, bằng cách sử dụng từ ngữ, nét mặt và những chuyển động trực tiếp. Khi các nhà nghiên cho người tham dự một gợi ý, các hoạt động điện não và lưu lượng máu trong bộ não, liên quan đến trí nhớ từ ngữ đều biến mất.

Nhưng nếu một gợi ý thứ hai đưa ra và người tham gia biết họ sẽ được hỏi những câu hỏi liên quan đến các từ đó, hoạt động của bộ não ngay lập tức chuyển đến chế độ tập trung cao độ. Các nhà khoa học cũng có thể làm các kí ức bị bỏ quên quay trở lại bộ não, mà không cần đưa ra gợi ý cho người tham gia.

Sử dụng một công nghệ gọi là TMS (Transcranial Magnetic Stimulation), các nhà nghiên cứu áp dụng lĩnh vực điện từ tập trung vào một phần chính xác của bộ não liên quan đến từ ngữ. Sau đó họ có thể khởi động loại hoạt động của bộ não, đại diện cho sự tập trung chú ý. 

"Mọi người luôn nghĩ những neuron luôn nhấp nháy để giữ mọi thứ trong trí nhớ. Hầu hết những mẫu não bộ đều giả vờ về điều đó (nhớ mọi thứ). Nhưng chúng tôi đang chứng kiến việc mọi người nhớ các sự việc một cách hầu như hoàn hảo, mà không thể hiện bất kì hoạt động nào liên quan đến sự nhấp nháy của neuron.

Sự thật rằng, bạn có thể mang tất cả kí ức trở lại trong ví dụ này, chứng tỏ mọi thứ đã bị quên hết. Vấn đề là chúng ta không thấy bằng chứng rõ ràng cho việc lưu giữ chủ động trong bộ não", giáo sư Postle nói.

Nhưng không phải tất cả trí nhớ của con người được lưu giữ trong khu vực này, và các nhà nghiên cứu vẫn cần tìm hiểu sâu hơn để biết bộ não giữ lại cái gì và quên cái gì. "Chúng ta vẫn không biết bộ não quyết định "bỏ rơi" các sự việc nào, và cho phép lưu giữ thứ gì trong trí nhớ ngắn hạn nếu bạn cần chúng. Chúng tôi đang tiến hành một vài quy trình thú vị với những nghiên cứu cơ bản về vấn đề này", giáo sư Postle cho biết.

Theo Khoa học TV/Khám Phá
Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm