Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về suy tuyến tụy ngoại tiết

Suy tuyến tụy ngoại tiết xảy ra khi tuyến tụy không sản xuất đủ các enzym hỗ trợ tiêu hóa. Tình trạng này có thể dẫn đến việc kém hấp thu chất dinh dưỡng, giảm cân và thiếu hụt vitamin. Hai trong số những nguyên nhân chính gây ra suy tụy ngoại tiết là xơ nang và viêm tụy mãn tính.

Suy tuyến tụy ngoại tiết là gì?

Suy tuyến tụy ngoại tiết là một rối loạn tiêu hóa liên quan đến tuyến tụy và các enzyme do tuyến tụy sản xuất. Enzyme là các chất hóa học được giải phóng để tạo ra phản ứng hóa học cụ thể, và tuyến tụy tiết ra nhiều loại enzyme khác nhau phục vụ các mục đích khác nhau. Tiêu hóa thức ăn là một quá trình phức tạp, bắt đầu từ trong miệng với việc nhai và tiết ra nước bọt. Một khi một người nuốt thức ăn, axit trong dạ dày sẽ phá vỡ nó. Sau khoảng 15 phút, thức ăn đã được phân hủy sẽ di chuyển xuống ruột non. Tại đây, tuyến tụy cung cấp các enzym cần thiết để chuyển hóa thức ăn thành các phân tử nhỏ hơn. Các phân tử này sau đó được hấp thụ vào máu và được đưa đi nuôi dưỡng cơ thể. Tuyến tụy, cùng với tuyến nước bọt và tuyến mồ hôi, là một trong những tuyến ngoại tiết chính. Các tuyến ngoại tiết giải phóng các chất vào cơ quan khác hoặc bề mặt của cơ thể thông qua một lỗ được gọi là ống dẫn.

Các tuyến nội tiết, chẳng hạn như tuyến giáp và tuyến yên, khác nhau ở chỗ chúng giải phóng hormone trực tiếp vào máu. Tuyến tụy đóng vai trò như cả hai. Tuyến tụy hoạt động chính xác cho phép tiêu hóa và hấp thụ các chất dinh dưỡng quan trọng một cách hiệu quả.

Trong bệnh suy tuyến tụy ngoại tiết, tuyến tụy không sản xuất đủ các enzyme cần thiết để tiêu hóa thức ăn. Nếu không có sự phân hủy này, bạn không thể hấp thụ các chất dinh dưỡng và vitamin cần thiết. Điều này dẫn đến tiêu chảy, thiếu vitamin và giảm cân.

Nếu không điều trị bệnh đúng cách, tình trạng này có thể dẫn đến chậm phát triển hoặc hạn chế phát triển ở trẻ sơ sinh và trẻ em, các vấn đề về xương, giảm tuổi thọ và tăng khả năng lây nhiễm với các bệnh nhiễm trùng.

Nguyên nhân suy tuyến tụy ngoại tiết

Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh suy tuyến tụy ngoại tiết. Bất kỳ tình trạng nào làm tổn thương tuyến tụy và ngừng hoặc ngăn chặn việc giải phóng các enzyme của tuyến tuỵ đều có thể dẫn đến bệnh này. Hai nguyên nhân phổ biến nhất là xơ nang và viêm tụy mãn tính.

  • Bệnh xơ nang, một rối loạn di truyền đe dọa tính mạng phát triển trong thời thơ ấu, tạo ra chất nhầy đặc và dính, ảnh hưởng đến cả phổi và hệ tiêu hóa. Chất nhầy tích tụ và bịt kín lỗ mở của tuyến tụy, ngăn cản sự giải phóng tự nhiên của các enzyme trong quá trình tiêu hóa.
  • Trong viêm tụy mãn tính, tuyến tụy bị viêm. Mô tụy bình thường bắt đầu trở thành mô sẹo. Sự tích tụ của mô sẹo này ngăn cản các enzym tiêu hóa ra khỏi ống dẫn.

Nghiên cứu đã xác nhận mối liên hệ giữa hút thuốc và sự phát triển của bệnh viêm tụy mãn tính.

Thay đổi lối sống để cải thiện bệnh

Ngoài việc dùng các loại men thay thế, những người bị suy tuyến tụy ngoại tiết cần dừng các thói quen có thể làm xấu đi cả sức khỏe của tuyến tụy và chất lượng cuộc sống nói chung.

Những thay đổi này bao gồm:

  • Tránh hút thuốc và từ bỏ nếu bạn đã hút
  • Ăn một chế độ ăn uống cân bằng, thường xuyên giảm chất béo
  • Giảm khẩu phần ăn nhưng tăng tần suất ăn
  • Không uống rượu
  • Uống bổ sung vitamin, chủ yếu là vitamin tan trong chất béo A, D, E và K, dưới sự hướng dẫn của chuyên gia y tế

Điều trị có thể giúp những người mắc bệnh này ăn và tiêu hóa thức ăn bình thường, cho phép họ hấp thụ chất dinh dưỡng và tận hưởng cuộc sống chất lượng hơn.

Làm thế nào để có một chế độ dinh dưỡng lành mạnh, tốt cho các bệnh mạn tính? Liên hệ ngay với Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM để đăng ký Khám, tư vấn Dinh dưỡng cùng các chuyên gia đầu ngành tại Việt Nam nhé! Đặt lịch khám nhanh và đơn giản tại Hotline: 0935183939 hoặc Fanpage Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM .

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ ăn dành cho bệnh nhân ung thư tụy - Phần 2

Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm