Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về suy tuyến tụy ngoại tiết

Suy tuyến tụy ngoại tiết xảy ra khi tuyến tụy không sản xuất đủ các enzym hỗ trợ tiêu hóa. Tình trạng này có thể dẫn đến việc kém hấp thu chất dinh dưỡng, giảm cân và thiếu hụt vitamin. Hai trong số những nguyên nhân chính gây ra suy tụy ngoại tiết là xơ nang và viêm tụy mãn tính.

Suy tuyến tụy ngoại tiết là gì?

Suy tuyến tụy ngoại tiết là một rối loạn tiêu hóa liên quan đến tuyến tụy và các enzyme do tuyến tụy sản xuất. Enzyme là các chất hóa học được giải phóng để tạo ra phản ứng hóa học cụ thể, và tuyến tụy tiết ra nhiều loại enzyme khác nhau phục vụ các mục đích khác nhau. Tiêu hóa thức ăn là một quá trình phức tạp, bắt đầu từ trong miệng với việc nhai và tiết ra nước bọt. Một khi một người nuốt thức ăn, axit trong dạ dày sẽ phá vỡ nó. Sau khoảng 15 phút, thức ăn đã được phân hủy sẽ di chuyển xuống ruột non. Tại đây, tuyến tụy cung cấp các enzym cần thiết để chuyển hóa thức ăn thành các phân tử nhỏ hơn. Các phân tử này sau đó được hấp thụ vào máu và được đưa đi nuôi dưỡng cơ thể. Tuyến tụy, cùng với tuyến nước bọt và tuyến mồ hôi, là một trong những tuyến ngoại tiết chính. Các tuyến ngoại tiết giải phóng các chất vào cơ quan khác hoặc bề mặt của cơ thể thông qua một lỗ được gọi là ống dẫn.

Các tuyến nội tiết, chẳng hạn như tuyến giáp và tuyến yên, khác nhau ở chỗ chúng giải phóng hormone trực tiếp vào máu. Tuyến tụy đóng vai trò như cả hai. Tuyến tụy hoạt động chính xác cho phép tiêu hóa và hấp thụ các chất dinh dưỡng quan trọng một cách hiệu quả.

Trong bệnh suy tuyến tụy ngoại tiết, tuyến tụy không sản xuất đủ các enzyme cần thiết để tiêu hóa thức ăn. Nếu không có sự phân hủy này, bạn không thể hấp thụ các chất dinh dưỡng và vitamin cần thiết. Điều này dẫn đến tiêu chảy, thiếu vitamin và giảm cân.

Nếu không điều trị bệnh đúng cách, tình trạng này có thể dẫn đến chậm phát triển hoặc hạn chế phát triển ở trẻ sơ sinh và trẻ em, các vấn đề về xương, giảm tuổi thọ và tăng khả năng lây nhiễm với các bệnh nhiễm trùng.

Nguyên nhân suy tuyến tụy ngoại tiết

Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh suy tuyến tụy ngoại tiết. Bất kỳ tình trạng nào làm tổn thương tuyến tụy và ngừng hoặc ngăn chặn việc giải phóng các enzyme của tuyến tuỵ đều có thể dẫn đến bệnh này. Hai nguyên nhân phổ biến nhất là xơ nang và viêm tụy mãn tính.

  • Bệnh xơ nang, một rối loạn di truyền đe dọa tính mạng phát triển trong thời thơ ấu, tạo ra chất nhầy đặc và dính, ảnh hưởng đến cả phổi và hệ tiêu hóa. Chất nhầy tích tụ và bịt kín lỗ mở của tuyến tụy, ngăn cản sự giải phóng tự nhiên của các enzyme trong quá trình tiêu hóa.
  • Trong viêm tụy mãn tính, tuyến tụy bị viêm. Mô tụy bình thường bắt đầu trở thành mô sẹo. Sự tích tụ của mô sẹo này ngăn cản các enzym tiêu hóa ra khỏi ống dẫn.

Nghiên cứu đã xác nhận mối liên hệ giữa hút thuốc và sự phát triển của bệnh viêm tụy mãn tính.

Thay đổi lối sống để cải thiện bệnh

Ngoài việc dùng các loại men thay thế, những người bị suy tuyến tụy ngoại tiết cần dừng các thói quen có thể làm xấu đi cả sức khỏe của tuyến tụy và chất lượng cuộc sống nói chung.

Những thay đổi này bao gồm:

  • Tránh hút thuốc và từ bỏ nếu bạn đã hút
  • Ăn một chế độ ăn uống cân bằng, thường xuyên giảm chất béo
  • Giảm khẩu phần ăn nhưng tăng tần suất ăn
  • Không uống rượu
  • Uống bổ sung vitamin, chủ yếu là vitamin tan trong chất béo A, D, E và K, dưới sự hướng dẫn của chuyên gia y tế

Điều trị có thể giúp những người mắc bệnh này ăn và tiêu hóa thức ăn bình thường, cho phép họ hấp thụ chất dinh dưỡng và tận hưởng cuộc sống chất lượng hơn.

Làm thế nào để có một chế độ dinh dưỡng lành mạnh, tốt cho các bệnh mạn tính? Liên hệ ngay với Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM để đăng ký Khám, tư vấn Dinh dưỡng cùng các chuyên gia đầu ngành tại Việt Nam nhé! Đặt lịch khám nhanh và đơn giản tại Hotline: 0935183939 hoặc Fanpage Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM .

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ ăn dành cho bệnh nhân ung thư tụy - Phần 2

Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm