Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mẹo để giảm chứng ốm nghén cho bà bầu

Làm gì để thổi bay cơn nghén vào mỗi buổi sáng? Các mẹ bầu có thể tham khảo những mẹo nhỏ hữu ích dưới đây.

Mẹo để giảm chứng ốm nghén cho bà bầu

Theo số liệu của các cơ quan y tế công cộng ở Anh và Mỹ, chứng ốm nghén có ảnh hưởng đến hơn một nửa số phụ nữ có thai. Nguyên nhân của hội chứng này được cho là do sự gia tăng nồng độ estrogen, nồng độ đường huyết thấp và do sự tăng nhạy cảm hơn với một số mùi vị. Ốm nghén thường xảy ra vào đầu buổi sáng và giảm nhẹ hơn vào buổi chiều. Ốm nghén còn có tên gọi khác là chứng nôn nghén, buồn nôn trong thai kỳ.

Mặc dù phụ nữ có thai có thể cảm thấy cực kỳ khó chịu khi bị ốm nghén, tuy nhiên nó hiếm khi nghiêm trọng tới mức gây rối loạn chuyển hóa. Trong hầu hết các trường hợp, ốm nghén sẽ giảm dần vào giai đoạn cuối của ba tháng đầu mang thai.

Dưới đây là một số mẹo nhỏ giúp bạn hạn chế các triệu chứng ốm nghén khó chịu thường gặp:

Nghỉ ngơi nhiều

Hãy đảm bảo bạn có một giấc ngủ ngon vào ban đêm – đeo mặt nạ ngủ hay kính đen để hạn chế ánh sáng ảnh hưởng đến giấc ngủ. Bạn có thể sử dụng một chiếc gối chuyên dụng dành cho bà bầu để nâng đỡ phần lưng và bụng khi ngủ.

Đôi khi việc ngủ ngắn vào ban ngày cũng khá có ích. Hạn chế di chuyển, vận động hoặc làm việc nhiều sau khi ăn no.

Thức dậy một cách từ từ chậm rãi

Không nên quá đột ngột bước ra ngay khỏi giường khi bạn thức dậy. Hãy làm việc đó một cách từ từ, tỉnh đậy và nằm yên thư giãn vài phút rồi hãy bước ra khỏi giường.

Tránh ăn một số loại thức ăn

Hạn chế ăn các loại đồ ăn chứa nhiều dầu mỡ hay quá cay, đồng thời cũng nên tránh các thực phẩm, đồ uống chứa caffeine.

Luôn chuẩn bị sẵn những đồ ăn nhẹ

Đối với mẹ bầu mắc chứng ốm nghén, điều quan trọng là không nên để dạ dày của bạn bị rỗng để hạn chế cơn buồn nôn, kể cả khi bạn bị nôn thì các triệu chứng cũng sẽ nhẹ hơn. Nếu trong dạ dày không có thức ăn, acid dịch vị sẽ không có gì để tiêu hóa nên sẽ gây hại cho chính dạ dày và gây nôn trầm trọng hơn.

Hãy ăn một ít bánh quy mặn, đồ ăn vặt kèm bơ lạc hay những loại đồ ăn giàu protein khác trước khi bạn rời khỏi giường vào buổi sáng. Trong bữa sáng, các loại sốt từ táo ướp lạnh, lê, chuối hay bất cứ loại quả nào có vị chua sẽ giúp bạn cảm thấy thoải mái vào buổi sáng. Mặc dù nhiều người không thích vị của khoai tây nướng nhưng nó là loại thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao. Lượng kali trong trái cây có thể giúp ngăn chặn chứng ốm nghén.

Vào buổi tối, hãy thưởng thức một số đồ ăn nhẹ giàu protein trước khi đi ngủ, do chúng giúp điều hòa lượng glucose huyết.

Tránh tiếp xúc với ánh sáng nhấp nháy từ màn hình máy tính

Những ánh sáng nhấp nháy từ ánh đèn máy tính mà chúng ta ít để ý có thể là nguyên nhân gây nên chứng ốm nghén. Nếu bạn thuộc nhóm dễ bị mắc hội chứng này khi tiếp xúc với ánh sáng nhấp nháy của màn hình thì không nên sử dụng máy tính. Nếu đây là việc bắt buộc, bạn hãy điều chỉnh màn hình máy tính bằng cách sửa font chữ in đậm hơn và to hơn, đồng thời thay phông nền thành màu nâu hay hồng nhạt – những điều này sẽ khiến mắt đỡ mỏi hơn.

Hoạt động tích cực hơn

Một số phụ nữ cảm thấy rất khó đi lại xung quanh khi họ mệt mỏi vì chứng ốm nghén. Tuy nhiên, việc tăng cường hoạt động lại cho thấy có thể cải thiện được triệu chứng ở một số đối tượng. Nhưng hãy lưu ý đừng đi lại nhiều khi bạn mới ăn no.

Uống nhiều nước

Luôn cung cấp đủ nước cho cơ thể là yếu tố cần thiết để có một sức khỏe tốt, điều này lại đặc biệt quan trọng trong quá trình mang thai. Một số bà mẹ mắc chứng ốm nghén có thể không thích thú với việc phải uống đủ 8 cốc nước mỗi ngày, nhất là khi dạ dày họ cảm thấy khó chịu. Tuy nhiên, càng mất nước bạn càng dễ bị buồn nôn.

Nếu việc uống nước đơn thuần đối với bạn là khó khăn, hãy thử thêm một ít giấm táo và mật ong vào nước. Một số phụ nữ nói rằng nước ngọt có ga như Sprite hay cola đã loại caffeine cũng có tác dụng tốt. Việc ngậm những viên đá làm từ nước lọc thông thường hay nước quả cũng là một biện pháp hiệu quả. 

Gừng

Từ lâu gừng đã được biết đến là có tác dụng làm dịu dạ dày, và các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng gừng có thể giúp làm giảm các triệu chứng buồn nôn. Nhấm nháp gừng lạnh hoặc thêm một lát gừng tươi vào trà có thể giúp xoa dịu dạ dày của bạn. Ngoài ra các loại bánh mỳ hay bánh quy có chứa gừng cũng làm giảm chứng buồn nôn rất hiệu quả.

Luôn để tâm trí bận rộn

Một điều quan trọng là hãy đừng để những suy nghĩ về cảm giác buồn nôn bám lấy bạn. Đọc sách, chơi giải ô chữ, xem tivi, chơi bài hay đi dạo xung quanh có thể giúp bạn thấy thư giãn. Tuy nhiên, hãy luôn lắng nghe cơ thể mình và ngừng những hoạt động này khi cần thiết.

Mặc quần áo rộng và thoải mái

Mặc quần áo quá chật và bó sát làm các triệu chứng ốm nghén trầm trọng hơn. Các nghiên cứu cho thấy rằng phụ nữ có thai bị ốm nghén khi đổi từ quần áo chật sang các loại quần áo lỏng vừa người hơn thì thấy giảm nhẹ các triệu chứng hay các triệu chứng biến mất hoàn toàn.

Ngửi những mùi thơm dễ chịu

Chứng ốm nghén có liên quan mật thiết đến những mùi hương bạn ngửi thấy – thường thì phụ nữ có thai sẽ trở nên nhạy cảm hơn rất nhiều đối với mùi hương. Một số mùi hương gây khó chịu, mùi bạn luôn phải tiếp xúc hay một số mùi nhất định như nước hoa có thể kích thích gây nôn. Các mùi hương có tác dụng làm giảm chứng ốm nghén nhất bao gồm mùi tinh dầu chanh và mùi cây hương thảo.

Tránh những tác nhân kích thích dễ nhận biết

Có một vài tác nhân kích thích mà có thể gây cảm giác buồn nôn hay khó chịu. Hầu hết mọi người sẽ dễ dàng nhận biết ra chúng là gì sau một thời gian ngắn. Hãy hạn chế tiếp xúc với chúng tối đa có thể, khi đó tần xuất buồn nôn hay nôn cũng như là mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng sẽ giảm đáng kể.

Điều trị chứng trào ngược dạ dày

Đôi khi chứng buồn nôn và nôn mửa có thể là do trào ngược dạ dày. Sử dụng các thuốc kháng acid trước khi đi ngủ có thể giúp giảm lượng acid dịch vị và chứng nôn mửa vào buổi sáng. Hãy tham khảo ý kiến bác sỹ trước khi quyết định sử dụng bất kỳ loại thuốc nào trong thai kỳ.

Sử dụng viên sắt hay multivitamin bổ sung sắt hợp lý

Một số phụ nữ có thể bị buồn nôn khi uống bổ sung sắt được kê khi mang thai. Hãy hỏi ý kiến bác sỹ về việc sử dụng loại sắt giải phóng chậm hơn hoặc nếu có thể sử dụng một liều thấp hơn.

Sử dụng một số loại vitamin cho trẻ em

Hãy cân nhắc việc sử dụng các loại vitamin dành cho trẻ em thay vì vitamin dành cho bà bầu. Các loại vitamin cho trẻ em thường dễ dung nạp hơn.

Liệu pháp bấm huyệt

Áp dụng phương pháp bấm huyệt tại một số điểm nhất định trên cơ thể để giảm nhẹ triệu chứng đã cho thấy hiệu quả trên một số đối tượng phụ nữ mắc chứng ốm nghén.

Hãy tới bác sỹ trong trường hợp ốm nghén nặng

Chứng ốm nghén nặng là tình trạng nôn mửa trầm trọng trong thai kỳ - đây là tình trạng có thể dẫn tới mất nước hoặc thiếu dinh dưỡng. Một phụ nữ bị ốm nghén nặng có thể có mức cân nặng nhẹ hơn 5% so với cân nặng trước khi mang thai. Cứ 300 phụ nữ mang thai thì có 1 người bị ốm nghén nặng. Chứng ốm nghén nặng thường không kéo dài quá tuần thứ 20 của thai kỳ.

Bác sỹ có thể khuyến cáo thay đổi chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi nhiều hơn và sử dụng thuốc kháng acid dịch vị. Trong trường hợp nghiêm trọng, bệnh nhân có thể cần phải truyền nước và chất dinh dưỡng qua đường tĩnh mạch.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nguyên nhân và giải pháp cho ốm nghén

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 11/08/2026

    Bí quyết giúp bé đánh bay rôm sảy, dịu mát suốt mùa hè

    Trong mùa hè nóng ẩm, trẻ nhỏ rất dễ đối mặt với tình trạng rôm sảy kèm theo các nốt mẩn đỏ gây ngứa ngáy và khó chịu trên da. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, những dấu hiệu này có thể chuyển biến nặng thành viêm da, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cũng như quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.

  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

Xem thêm