Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mách bạn cách sơ cứu khi bị rắn cắn

Khi bị rắn độc cắn cần được sơ cứu nhanh chóng, đúng cách và đưa đến cơ sở y tế sớm nhất. Nếu chậm trễ trong việc cứu chữa sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, thậm chí đe dọa tính mạng của nạn nhân.

Người đàn ông tay không bắt rắn

Người đàn ông tay không bắt rắn hổ mang khổng lồ

Ngày 19.8 vừa qua, Bệnh viện Chợ Rẫy TPHCM tiếp nhận và cấp cứu một trường hợp bị rắn hổ mang chúa cắn.

Được biết, bệnh nhân là anh P.V.T (38 tuổi, ngụ huyện Tân Châu, tỉnh Tây Ninh) khi đang làm trong vườn mãng cầu thì phát hiện một con rắn hổ mang màu đen lớn. Tại đám cỏ rậm, ông T thấy có cử động dưới lớp cỏ nên dùng tay chụp và bị rắn "phản đòn" cắn vào đùi phải.

Dù bị cắn nhưng ông T vẫn bắt được đầu rắn, đồng thời thông báo với người mọi người xung quanh. Ông được người nhà dùng dây thun buộc lại phần đùi để tránh độc phát tán rồi đưa đicấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Tây Ninh trong tình trạng sụp mi, khó thở và bị rắn cuốn vào phần cổ tay.

Sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Khoa Cấp cứu Bệnh viện Chợ Rẫy với tình trạng liệt hoàn toàn cơ tứ chi, cơ hô hấp, đồng tử giãn 4,5 mm, phản xạ ánh sáng âm tính. Tại đây, bệnh nhân được bóp bóng giúp thở qua nội khí quản, đồng thời sử dụng huyết thanh kháng nọc rắn đặc hiệu. Hiện tại, người này đã qua cơn nguy kịch, tỉnh táo và cử động được tay chân.

Xử trí như nào khi bị rắn cắn?

Khi bị rắn độc cắn cần xử trì kịp thời 

Hàng năm, tại Việt Nam trường hợp bị rắn độc cắn rất phổ biến, nếu sơ cứu không đúng cách sẽ khiến độc nhanh chóng lan ra khắp cơ thể làm suy hô hấp, dẫn đến ngạt thở và làm tê liệt hoạt động của cơ hoành, dẫn đến tử vong.

Vết rắn cắn được chia làm 2 loại: Vết cắn không độc và vết cắn có nọc độc.

Các loại rắn thường (không độc) như trăn, rắn nước, rắn lực cườm, rắn bông súng... thì không có tuyến nọc, không có răng độc mà chỉ có răng hàm nên khi cắn để lại vết hình vòng cung, dấu răng đều nhau.

Đối với rắn độc, loại này có 2 tuyến nọc và 2 răng độc, do đó khi cắn từ trên xuống có hình chữ V hoặc hình chấm than song song và thường để lại dấu răng trên vết cắn. 

Các triệu chứng thông thường cửa vết cắn có nọc độc như:

- Đỏ và sưng xung quanh vết thương.

- Đau nơi bị rắn cắn, nhìn mờ.

- Khó thở, đổ mồ hôi.

- Tê tay chân và mặt.

- Buồn nôn và ói mửa.

Ngay sau khi bị rắn độc cắn, cần được sơ cứu rồi đưa đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Việc điều trị sẽ hiệu quả nếu được tiến hành ngay trong giờ đầu tai nạn xảy ra.

Khi bị rắn cắn, vết thương cần xử trí như sau:

- Nạn nhân hạn chế cử động, bình tĩnh và không hoảng sợ. Vì khi nạn nhân hoảng sợ, nhịp tim sẽ tăng lên khiến nọc độc lưu thông nhanh hơn trong cơ thể.

- Cần cởi bỏ đồ trang sức ở chân, tay bị cắn vì có thể gây chèn ép khi vùng đó bị sưng nề.

- Không che vùng bị cắn, cần làm sạch vết thương bằng thuốc sát trùng.

- Cố định vết thương bằng cách băng bó chắc chắn, dùng nẹp để cố định vùng tay hoặc chân khi bị cắn.

- Dùng băng ép để băng toàn bộ vết cắn cùng với nẹp. Không băng ép khi rắn lục cắn vì có thể làm vết thương nặng thêm.

- Trong vòng 5 phút đầu tiên sau vết cắn, hãy dùng dụng cụ để hút hết nọc độc ra khỏi cơ thể.

- Vận chuyển bệnh nhân bằng phương tiện đến cơ sở y tế đồng thời duy trì băng ép, bất động. Nếu bệnh nhân khó thở thì hô hấp nhân tạo (hà hơi thổi ngạt hoặc bằng phương tiện y tế có tại chỗ như bóp bóng, máy thở xách tay...). 

Một số lưu ý khi sơ cứu rắn độc cắn

- Bệnh nhân bị rắn cắn tuyệt đối không được đắp đá, chườm lạnh.

- Sử dụng các loại thuốc dân gian, cổ truyền, chữa bằng mẹo: Nhiều loại thuốc dân gian khi uống có thể gây nguy hiểm thêm cho nạn nhân vì vậy cần cẩn trọng khi sử dụng những loại thuốc này.

- Không nên băng garo sau khi bị rắng cắn vì cột chặt có thể làm máu không đến được vị trí đã buộc khiến phần này dễ bị hoại tử.

- Trong quá trình vận chuyển nạn nhân đi cấp cứu nên để vùng bị cắn thấp hơn vị trí của tim.

Tham khảo thông tin tại bài viết: Sơ cứu khi bị mèo cắn và nguy cơ bị dại

Lê Tuyết H+ ( T/H) - Theo Healthplus
Bình luận
Tin mới
  • 09/05/2026

    4 cách dùng bột sắn dây tốt cho người tăng huyết áp

    Sắn dây là thức uống giải nhiệt quen thuộc. Gần đây, một số nghiên cứu cho thấy dược liệu này có thể hỗ trợ kiểm soát huyết áp khi dùng đơn lẻ hoặc phối hợp, tuy nhiên cần sử dụng đúng cách và theo tư vấn chuyên môn.

  • 09/05/2026

    Điều gì xảy ra với huyết áp của bạn khi trời nóng?

    Nhiệt độ và huyết áp có mối quan hệ nghịch đảo, nghĩa là khi nhiệt độ tăng, huyết áp sẽ giảm.

  • 08/05/2026

    Công thức sữa chua Hy Lạp với cà phê có lợi nhất cho đường ruột

    Việc cho cà phê vào sữa chua là công thức kháng viêm tự nhiên, giàu protein, giàu lợi khuẩn tốt cho đường ruột. Đây là một cách đơn giản bạn có thể áp dụng để chủ động phòng bệnh đường ruột.

  • 08/05/2026

    Phương pháp tự nhiên thúc đẩy tăng trưởng chiều cao cho trẻ trong mùa hè

    Việc đẩy mạnh hoạt động thể thao mùa hè cho trẻ em là giải pháp khoa học nhằm thay thế thói quen sử dụng thiết bị điện tử và giảm áp lực học tập. Vận động ngoài trời không chỉ tăng cường sức bền mà còn kích thích hormone tăng trưởng, hỗ trợ phát triển hệ xương khớp tối ưu, đặc biệt là cải thiện chiều cao trong giai đoạn dậy thì.

  • 08/05/2026

    Epigenetic – Đột phá trong chăm sóc sức khỏe cá nhân

    Những thành tự nghiên cứu về Bộ gen người vào năm 2003 đã mở ra cánh cửa hiểu biết sâu rộng về di truyền con người. Tuy nhiên, bộ mã DNA không thể giải thích được toàn bộ sự phức tạp về sức khỏe và bệnh tật của từng cá nhân. Di truyền ngoại gen (hay còn gọi là Epigenetic) là một lĩnh vực nghiên cứu các thay đổi trong biểu hiện gen mà không làm thay đổi trình tự DNA. Đây hiện đang là một chủ đề được bàn tán nhiều trong những năm gần đây khi nhu cầu chăm sóc sức khỏe cá nhân ngày càng gia tăng.

  • 07/05/2026

    Tác dụng của nước ép bưởi và 5 lưu ý khi dùng

    Nước ép bưởi mang lại nhiều lợi ích như cấp nước, hỗ trợ tiêu hóa và giảm nguy cơ bệnh. Tuy nhiên, loại đồ uống này cũng tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt với một số đối tượng cần thận trọng khi sử dụng thường xuyên.

  • 07/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 07/05/2026

    Chế độ ăn keto 6 tuần có thể hỗ trợ cải thiện tình trạng trầm cảm kháng trị

    Trầm cảm kháng trị xảy ra khi các triệu chứng của một người không cải thiện sau khi đã thử ít nhất hai loại thuốc chống trầm cảm khác nhau. Một nghiên cứu gần đây đã điều tra tác động của chế độ ăn ketogenic ít carbohydrate đối với người lớn mắc chứng trầm cảm kháng trị.

Xem thêm