Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Khó thở kịch phát về đêm

Khó thở về đêm về đêm (PND) là một tình trạng cấp cứu bắt nguồn chủ yếu từ bệnh suy tim

Khó thở về đêm (PND) là một tình trạng cấp cứu bắt nguồn chủ yếu từ bệnh suy tim. Một người có khó thở kịch phát về đêm sẽ đột nhiên thức dậy sau một  giấc ngủ sâu do khó thở nghiêm trọng. Mọi người bắt đầu thở hổn hển, ho, và cảm thấy bắt buộc phải ra khỏi giường và thay đổi sang tư thế đứng thẳng.

Khó thở thường sẽ được cải thiện trong vài phút. Tuy nhiên, ngay cả sau khi các triệu chứng biến mất, nạn nhân không thể trở lại giấc ngủ sau một đợt khó thở kịch phát, do lo ngại về triệu chứng cực kỳ nghiêm trọng và cấp tính này tạo ra. Đôi khi những triệu chứng của bệnh không hết mà còn nghiêm trọng thêm dẫn đến người bệnh phải nhập viện cấp cứu.

Dù trong trường hợp nào đi chăng nữa, PND vẫn luôn là một dấu hiệu nguy hiểm thường chỉ ra rằng tình trạng suy tim của một người đang càng nặng thêm. Vì vậy, bất cứ ai có xuất hiện PND cần phải liên lạc đi khám ngay lập tức, ngay cả khi các triệu chứng được giải quyết một cách nhanh chóng.

Nguyên nhân

Khó thở kịch phát về đêm thường bắt nguồn từ nguyên nhân suy tim sung huyết, nhưng không phải luôn luôn gặp. PND cũng gặp ở những người có khó thở khi gắng sức, hoặc khó thở khi nằm xuống.

Những người xuất hiện PND cũng thường có phù nề (sưng) ở chân và mắt cá chân của họ, trong suy tim, thường chỉ ra tình trạng quá tải dịch trong cơ thể.

Ở những người bị suy tim, nằm ngủ có thể gây ra sự xáo trộn mạnh mẽ trong cơ thể, cụ thể là dịch có xu hướng chuyển từ các mô vào huyết tương, làm tăng thể tích huyết tương. Do đó một ngày chất lỏng bị dư thừa quá nhiều sẽ ứ đọng ở phổi và dẫn đến tình trạng khó thở ở tư thế nằm. Nâng cao  nủa phần trên của cơ thể khi ngủ có thể là một biện pháp hữu hiệu để giảm thiểu ứ dịch ở phổi khi nằm.

Tuy nhiên đối với PND, thì lại là vấn đề phức tạp hơn.  Sự di chuyển của dịch trong cơ thể không gây ra triệu chứng ngay lập tức. Thay vào đó, một chuỗi các biểu hiện xảy ra  và cuối cùng khi bạn chìm vào giấc ngủ sâu chúng mới bắt đầu phát tác. Lý do cho việc khởi phát chậm triệu chứng ở những người có PND không hoàn toàn rõ ràng. Người ta cho rằng có lẽ trung tâm hô hấp trong não có thể trở nên trơ trong giấc ngủ ở những người bị suy tim, hoặc giảm mức adrenaline trong khi ngủ có thể làm suy giảm chức năng tim, dẫn đến giảm đáp ứng của các cơ quan này với những sự cố xảy ra.

PND có thể được gây ra bởi các bệnh khác ngoài suy tim?

Khó thở kịch phát về đêm” không hoàn toàn mô tả đúng toàn bộ câu chuyện diễn ra trong vòng một đêm ở những người mắc chứng này . Các chuyên gia tim mạch thường coi PND là một thuật ngữ  để ám chỉ đến một loạt các triệu chứng khó có thể sắp xếp thành một bệnh và họ có xu hướng áp dụng nó cho người bệnh suy tim sung huyết. Cách sử dụng này truyền đạt một ý nghĩa đặc biệt đối với “PND”. Những người bị suy tim  có PND có khả năng cao bị suy tim cấp tính nghiêm trọng hơn các bệnh nhân suy tim khác. Điều này có nghĩa là họ phải có biện pháp điều trị tích cực ngay lập tức để ngăn chặn tình trạng suy tim nghiêm trọng.

Tuy nhiên, nghiêm túc mà nói, “chứng khó thở về đêm ban đêm” thực sự chỉ có nghĩa là “khó thở đột ngột vào ban đêm”, và như vậy nó có thể được áp dụng cho bất kỳ tình trạng y tế nào có thể gây khó thở khi ngủ. Vì vậy, trong cộng đồng y tế nói chung, "PND" chỉ là một mô tả về một triệu chứng. Vì vậy, bạn sẽ nghe thấy “PND” được áp dụng cho một số tình trạng y tế khác nhau có thể gây khó thở đột ngột vào ban đêm. Những tình trạng này khá nhiều và bao gồm ngưng thở khi ngủ, hen và tắc mạch phổi. Chúng cũng bao gồm các bệnh tim khác ngoài suy tim sung huyết như suy tim tâm trương và thiếu máu cơ tim cấp tính hay chính là bệnh mạch vành cấp

Lời khuyên

Bạn không biết liệu chứng khó thở cấp tính của mình vào ban đêm có phải là do suy tim hay do nguyên nhân khác hay không  thì tốt nhất hãy đi khám bác sỹ. Những gì bạn cần nhớ là PND luôn là một vấn đề nghiêm trọng , dù cho bất kể nguyên nhân nào  cũng cần phải được trợ giúp y tế ngay lập tức.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Triệu chứng và biến chứng của suy tim

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

Xem thêm