Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Gà có thể đuổi muỗi, ngăn ngừa bệnh sốt rét?

Lần đầu tiên, một nghiên cứu mở trên tạp chí Malaria Journal các nhà khoa học chỉ ra giống muỗi lây truyền bệnh sốt rét ít đốt ở một số loài động vật nhất định, ví dụ như gà vì mùi tỏa ra từ loài động vật này. Mùi tỏa ra từ một số loài như gà có thể bảo vệ người khỏi các bệnh lây truyền qua muỗi đốt.

Các nhà nghiên cứu tại ĐH Nông nghiệp Thụy Sĩ và ĐH Addis Ababa ở Etiopia đã chỉ ra muỗi Anopheles arabiensis, một trong các giống muỗi truyền bệnh sốt rét chính ở vùng châu Phi cận Sahara, tránh loài gà khi tìm kiếm vật chủ để đốt. Như vậy, không giống người và gia súc, gà không phải vật chủ thích hợp cho A. arabiensis và muỗi có cách để phân biệt gà với các vật chủ thích hợp.

Rickard Ignell, tác giả nghiên cứu, cho biết họ rất ngạc nhiên khi thấy muỗi lây truyền sốt rét lại sợ mùi của gà. Nghiên cứu cũng chỉ ra lần đầu tiên rằng muỗi truyền bệnh sốt rét tránh hút máu một số loài nhất định, nguyên nhân do mùi của nó.

Để kiểm tra vật chủ muỗi thích nhất, nhóm nghiên cứu đã thu thập dữ liệu trên dân số và các vật nuôi ở 3 ngôi làng Etiopia, thu thập mẫu muỗi hút máu để kiểm tra nguồn máu chúng đã hút. Người sống trong khu vực nghiên cứu cũng thường sống cùng vật nuôi của họ. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra muỗi A. arabiensis đặc biệt thích máu người hơn máu động vật khi tìm vật chủ, muỗi đốt gia súc, dê, cừu ngẫu nhiên nhưng không đốt gà dù rằng có rất nhiều gà.

Vì muỗi chọn và phân biệt các vật chủ chủ yếu dựa vào mùi, các nhà nghiên cứu đã thu thập tóc, lông và len từ vật chủ tiềm tàng bệnh và không phải vật chủ, phân tích hỗn hợp mùi trong đó. Nhận thấy các hỗn hợp nhất định mà chỉ có ở lông gà, các nhà khoa học đã dùng các hỗn hợp thu được từ các loài này để kiểm tra khả năng đuổi muỗi khỏi bẫy. Bẫy được đặt ở 11 căn lều khác nhau ở 1 trong 3 ngôi làng trong 11 ngày, ở mỗi lều có một tình nguyện viên tuổi từ 27 – 36 ngủ trong màn. Người ta chỉ ra muỗi trong lều có mùi gà ít hơn rõ rệt so với các lều khác, kể cả việc đặt một con gà sống trong lồng cạnh lều cũng tạo ảnh hưởng đuổi muỗi tương tự.

Vì muỗi A. arabiensis hút máu vật chủ cả ngoài và trong nhà, khó mà kiểm soát được muỗi này bằng các biện pháp hiện nay theo các nghiên cứu trước. Kết quả của nghiên cứu lần này gợi ý đến sự kết hợp các biện pháp kiểm soát khác nhau, mùi của gà và các loài vật không phải vật chủ khác có thể hữu ích khi kiểm soát số lượng muỗi này.

Bác sỹ Ignell cho rằng người dân châu Phi đã chịu gánh nặng sốt rét quá lớn suốt một thời gian dài, và muỗi càng tăng kháng với thuốc diệt muỗi, trong khi cũng thay đổi thói quen hút máu, ví dụ, hút máu trong nhà thành ngoài nhà. Vì lí do đó, cần phát triển các phương pháp khác tiến bộ hơn để kiểm soát muỗi. Ở nghiên cứu này, có thể thấy một số hỗn hợp mùi tự nhiên có thể đuổi bớt muỗi truyền sốt rét đi tìm vật chủ và ngăn muỗi đốt người.

Bình luận
Tin mới
  • 31/01/2026

    Uống trà xanh hay trà đen tốt cho sức khỏe hơn?

    Trà xanh và trà đen đều là nguyên liệu từ cây trà. Sự khác biệt chính nằm ở cách chế biến, hàm lượng caffeine và chất chống oxy hóa. Vậy loại nào tốt cho sức khỏe hơn?

  • 31/01/2026

    Thảo dược và tác dụng bảo vệ gan - Góc nhìn khoa học ứng dụng

    Gan là cơ quan chuyển hoá trung tâm của cơ thể, giữ vai trò then chốt trong chuyển hoá dinh dưỡng, tổng hợp protein, bài tiết mật và giải độc.

  • 31/01/2026

    Các vấn đề về tim mạch trong mùa đông

    Thời tiết lạnh có thể khiến bạn cảm thấy sảng khoái, nhưng bạn có biết nguy cơ đau tim tăng mạnh vào mùa đông khi nhiệt độ giảm không? Tim của bạn phải làm việc nhiều hơn khi trời lạnh, điều này khiến các cơn đau tim có dịp xuất hiện ở những người đã có sẵn vấn đề tim mạch. Không khí lạnh có thể gây ra những cơn đau ngực, tăng huyết áp và gây căng thẳng đột ngột cho hệ thống tim mạch của bạn vào mùa đông. Hãy cùng tìm hiểu với bài viết dưới đây để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề tim mạch trong mùa đông và cách phòng ngừa.

  • 30/01/2026

    Có nên ăn bánh mì để giảm cân?

    Bánh mì thường bị gắn mác là 'thủ phạm' gây tăng cân và là nguyên nhân gây ra các vấn đề về đường huyết. Tuy nhiên, bánh mì không hoàn toàn xấu mà nằm ở loại bánh mì bạn chọn và cách bạn tiêu thụ nó.

  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

  • 29/01/2026

    6 thức uống thải độc thận buổi sáng

    Thải độc cơ thể đúng cách, đặc biệt là hỗ trợ chức năng thận, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe lâu dài. Một số loại thức uống buổi sáng giúp thanh lọc thận tự nhiên, tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân và góp phần ngăn ngừa bệnh gout (gút)

  • 29/01/2026

    Bí kíp lựa chọn thực phẩm Tết an toàn và chất lượng

    Thời điểm này, nguồn cung hàng hóa, thực phẩm Tết hiện khá dồi dào để người tiêu dùng cân nhắc, lựa chọn các mặt hàng phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình mình. Tất nhiên, tiêu chí chất lượng và an toàn vẫn được đặt lên hàng đầu.

  • 29/01/2026

    Vi khuẩn Bacillus cereus – Thủ phạm gây độc trong các lon sữa

    Bacillus cereus (B. cereus) là một vi sinh vật tiết ra các độc tố có hại, đây cũng chính là thủ phạm gây ra ngộ độc trong các sản phẩm thực phẩm không đạt chuẩn trên thị trường hiện nay, bao gồm một số loại sữa, cơm nguội và các món ăn khác. Bằng cách tiết ra một loại độc tố tên là Cereulide, nó có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa. Tuy nhiên đấy không phải là tất cả, B. cereus có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và nguy hiểm đến tính mạng con người. Cùng tìm hiểu về vi khuẩn B. cereus qua bài viết sau đây!

Xem thêm