Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Gà có thể đuổi muỗi, ngăn ngừa bệnh sốt rét?

Lần đầu tiên, một nghiên cứu mở trên tạp chí Malaria Journal các nhà khoa học chỉ ra giống muỗi lây truyền bệnh sốt rét ít đốt ở một số loài động vật nhất định, ví dụ như gà vì mùi tỏa ra từ loài động vật này. Mùi tỏa ra từ một số loài như gà có thể bảo vệ người khỏi các bệnh lây truyền qua muỗi đốt.

Các nhà nghiên cứu tại ĐH Nông nghiệp Thụy Sĩ và ĐH Addis Ababa ở Etiopia đã chỉ ra muỗi Anopheles arabiensis, một trong các giống muỗi truyền bệnh sốt rét chính ở vùng châu Phi cận Sahara, tránh loài gà khi tìm kiếm vật chủ để đốt. Như vậy, không giống người và gia súc, gà không phải vật chủ thích hợp cho A. arabiensis và muỗi có cách để phân biệt gà với các vật chủ thích hợp.

Rickard Ignell, tác giả nghiên cứu, cho biết họ rất ngạc nhiên khi thấy muỗi lây truyền sốt rét lại sợ mùi của gà. Nghiên cứu cũng chỉ ra lần đầu tiên rằng muỗi truyền bệnh sốt rét tránh hút máu một số loài nhất định, nguyên nhân do mùi của nó.

Để kiểm tra vật chủ muỗi thích nhất, nhóm nghiên cứu đã thu thập dữ liệu trên dân số và các vật nuôi ở 3 ngôi làng Etiopia, thu thập mẫu muỗi hút máu để kiểm tra nguồn máu chúng đã hút. Người sống trong khu vực nghiên cứu cũng thường sống cùng vật nuôi của họ. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra muỗi A. arabiensis đặc biệt thích máu người hơn máu động vật khi tìm vật chủ, muỗi đốt gia súc, dê, cừu ngẫu nhiên nhưng không đốt gà dù rằng có rất nhiều gà.

Vì muỗi chọn và phân biệt các vật chủ chủ yếu dựa vào mùi, các nhà nghiên cứu đã thu thập tóc, lông và len từ vật chủ tiềm tàng bệnh và không phải vật chủ, phân tích hỗn hợp mùi trong đó. Nhận thấy các hỗn hợp nhất định mà chỉ có ở lông gà, các nhà khoa học đã dùng các hỗn hợp thu được từ các loài này để kiểm tra khả năng đuổi muỗi khỏi bẫy. Bẫy được đặt ở 11 căn lều khác nhau ở 1 trong 3 ngôi làng trong 11 ngày, ở mỗi lều có một tình nguyện viên tuổi từ 27 – 36 ngủ trong màn. Người ta chỉ ra muỗi trong lều có mùi gà ít hơn rõ rệt so với các lều khác, kể cả việc đặt một con gà sống trong lồng cạnh lều cũng tạo ảnh hưởng đuổi muỗi tương tự.

Vì muỗi A. arabiensis hút máu vật chủ cả ngoài và trong nhà, khó mà kiểm soát được muỗi này bằng các biện pháp hiện nay theo các nghiên cứu trước. Kết quả của nghiên cứu lần này gợi ý đến sự kết hợp các biện pháp kiểm soát khác nhau, mùi của gà và các loài vật không phải vật chủ khác có thể hữu ích khi kiểm soát số lượng muỗi này.

Bác sỹ Ignell cho rằng người dân châu Phi đã chịu gánh nặng sốt rét quá lớn suốt một thời gian dài, và muỗi càng tăng kháng với thuốc diệt muỗi, trong khi cũng thay đổi thói quen hút máu, ví dụ, hút máu trong nhà thành ngoài nhà. Vì lí do đó, cần phát triển các phương pháp khác tiến bộ hơn để kiểm soát muỗi. Ở nghiên cứu này, có thể thấy một số hỗn hợp mùi tự nhiên có thể đuổi bớt muỗi truyền sốt rét đi tìm vật chủ và ngăn muỗi đốt người.

Bình luận
Tin mới
  • 02/09/2026

    Điều trị ung thư cổ tử cung có tốn kém không?

    Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ, nhưng lại có tỷ lệ chữa khỏi rất cao nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm.

  • 01/09/2026

    Cảnh báo 7 bệnh thường gặp mùa hè và cách phòng ngừa hiệu quả

    Mùa hè với nhiệt độ cao, độ ẩm lớn và thói quen sinh hoạt thay đổi là điều kiện thuận lợi cho nhiều loại virus, vi khuẩn và ký sinh trùng bùng phát. Hiểu rõ các bệnh thường gặp trong mùa nắng nóng sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

  • 31/08/2026

    3 loại đồ uống cần tránh khi dùng chung với thực phẩm chức năng dầu cá

    Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.

  • 30/08/2026

    Uống đủ nước mỗi ngày: Nhiều người đang mất nước mà không hề hay biết

    Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.

  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

Xem thêm