Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bệnh Zona

Bệnh zona (Herpes zoster) là nhiễm vi rút da do tái hoạt tính các vi rút trong cơ thể của bệnh thuỷ đậu mắc từ trước.

Dịch tễ học: có tới gần 70% người bị zona trên 50 tuổi, tuy nhiên cũng có gần 5% trường hợp trẻ dưới 15 tuổi. Thông thường, khi mắc zona thường chỉ bị một lần nhưng cũng có một số người bị tái phát. Nguy cơ mắc bệnh cao hơn ở những người có suy giảm miễn dịch như nhiễm HIV, hoặc do sử dụng các thuốc ức chế miễn dịch như thuốc chống ung thư, thuốc chống thải mảnh ghép, corticoid...

Biểu hiện bệnh ban đầu là đau dây thần kinh hoặc dị cảm trước khi xuất hiện thương tổn 2-3 tuần. Biểu hiện đau trước khi mọc mụn nước có thể là đau nhức, cảm giác bỏng rát, ngứa, đôi khi thấy bứt dứt khó  chịu ở vùng da sẽ bị mọc mụn nước. Đau trong giai đoạn này có thể nhầm với đau nửa đầu, thiên đầu thống, đau do bệnh lý tim, đau bụng ngoại khoa.

Tại vùng thương tổn khởi đầu là dát đỏ, sau đó vài ngày mụn nước xuất hiện và tồn tại trong 3-5 ngày, sau đó đóng vẩy tiết rồi bong vẩy trong vài ngày đến 2-3 tuần. Giai đoạn mọc mụn nước gọi là giai đoạn hoạt tính của bệnh. Các mụn nước mọc thành chùm, liên kết với nhau thành bọng nước và có ngứa nhưng không đau. Các mụn nước này mọc trong khoảng 1 tuần và chỉ ở một bên của cơ thể theo đường giữa. Vị trí mọc thương tổn vùng lưng ngực khoảng 50%, vùng mặt cổ khoảng 10-20% và thắt lưng cùng 10-20%. Niêm mạc cũng có thể có mụn nước. Hạch vùng lân cận cũng to và đau nhẹ.  Trong giai đoạn trước và trong khi mọc mụn nước, người bệnh có thể có triệu chứng toàn thân như cúm: nhức đầu, mệt mỏi và sốt.  

Tiến triển của bệnh thường lành tính, khỏi sau vài tuần. Triệu chứng đau sau zona thường khỏi sau 2-6 tháng, chỉ có khoảng 1-2% số người bệnh còn đau kéo dài và có khi đến hàng năm. Giai đoạn đau sau zona người bệnh thường bị trầm cảm. Một số bệnh nhân có biến chứng  bội nhiễm các thương tổn da, viêm não-màng não, viêm gan, thận...

Chẩn đoán bệnh zona khi đã xuất hiện mụn nước, bọng nước rất dễ dàng, nhưng chẩn đoán sớm khi mới có triệu chứng đau thì  dễ bị nhầm với các bệnh lý đau khác theo khu vực zona khư  trú.

Điều trị: mục đích của điều trị là chống bội nhiễm thương tổn da, chống đau dây thần kinh, chống vi rút,  phòng tránh các biến chứng nặng và đau sau zona. Acyclovir là thuốc chống vi rút có hiệu quả làm giảm bệnh, giảm đau sau zona nhưng cần dùng sớm khi có tiền triệu hoặc ít nhất 72h sau khi mọc mụn nước. Liều dùng 3,2-4g/ngày trong 7-10 ngày. Trường hợp nặng có thể phối hợp với interferon để trách các biến chứng nặng. Bệnh nhân cũng cần dùng các thuốc giảm đau, nghỉ tĩnh dưỡng trong thời gian điều trị. Điều trị đau sau zona cần được các bác sĩ chuyên khoa chỉ định và tư vấn cẩn thận.

PGS.TS. Nguyễn Duy Hưng - Theo Da liễu
Bình luận
Tin mới
  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

Xem thêm