Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân và cách điều trị đi ngoài phân dẻo

Phân của bạn có thể có độ đặc khác nhau tùy thuộc vào chế độ ăn uống, sức khỏe và thậm chí cả loại thuốc bạn dùng. Đôi khi bạn có thể nhận thấy phân của mình có đặc tính dính, quánh, dẻo một cách khó hiểu.

Phân dính có thể là triệu chứng của rối loạn tiêu hóa tạm thời hoặc mãn tính hoặc kết quả của chế độ ăn uống chứa quá nhiều chất béo. Phân dính có thể nhờn và nhợt nhạt hoặc sẫm màu. Nếu bạn cũng có các triệu chứng khác, chẳng hạn như đầy hơi hoặc đau quặn bụng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để xác định nguyên nhân.

Nguyên nhân phân đặc quánh dẻo

Chất lượng phân của bạn thường là kết quả của cách cơ thể phản ứng với các lựa chọn thực phẩm. Ví dụ: một chế độ ăn nhiều chất béo có thể dẫn đến phân dính hơn bình thường. Đó là bởi vì chất béo dư thừa - vượt quá những gì cơ thể thường hấp thụ - có thể đọng lại trong phân, khiến nó trở nên đặc hơn và dính hơn.

Phân béo có thể là một tác dụng phụ tạm thời của quá nhiều chất béo trong chế độ ăn uống của bạn. Nó cũng có thể báo hiệu một tình trạng như bệnh Crohn, khiến cơ thể khó hấp thụ chất béo trong chế độ ăn. Bệnh Crohn là một trong một số tình trạng dưới tên gọi chung là bệnh viêm ruột (IBD). Các rối loạn khác trong nhóm đó bao gồm viêm loét đại tràng và viêm đại tràng vi thể. Tất cả những điều này có thể gây ra phân dính.

Phân của bạn có thể dính nếu bạn bị loét dạ dày hoặc kích thích thực quản. Với những tình trạng này, bạn có thể bị chảy máu trong. Máu có thể trộn với dịch tiêu hóa và làm cho phân của bạn có màu đen và dính.

Các tình trạng y tế khác cũng có thể gây ra phân dính sau khi bạn ăn một số loại thực phẩm. Ví dụ: nếu bạn bị bệnh Celiac, bạn không thể tiêu hóa đúng cách gluten, một loại protein có trong lúa mì và một số loại ngũ cốc khác. Ăn gluten có thể dẫn đến phân dính và các triệu chứng khác đối với những người bị bệnh Celiac. Đôi khi không dung nạp lactose cũng có thể gây ra phân dính. Những người không dung nạp lactose sẽ thiếu enzym lactase. Enzyme này cần thiết để tiêu hóa đường lactose, một loại đường có trong các sản phẩm sữa.

Trị phân dính

Bạn có thể dễ dàng điều trị phân dính tại nhà. Dưới đây là một số thay đổi lối sống đơn giản và các loại thuốc, thực phẩm bổ sung bạn nên thử.

Các biện pháp khắc phục tại nhà

Một trong những điều tốt nhất bạn có thể làm đối với tình trạng phân dính là tăng lượng nước uống vào. Hệ tiêu hóa khỏe mạnh với phân khỏe mạnh phụ thuộc vào việc bạn luôn đủ nước. Hầu hết mọi người nên uống tám ly (hoặc 2 lít nước) nước mỗi ngày. Tuy nhiên, lượng nước hấp thụ khác nhau tùy theo từng cá nhân. Hãy để cơn khát dẫn đường cho lượng tiêu thụ của bạn.

Nếu bạn có vấn đề về thận, tim, gan hoặc các lý do khác khiến bạn nên uống ít nước hơn, hãy nói chuyện với bác sĩ của bạn về lượng chất lỏng an toàn, đủ cho cơ thể. Tập thể dục hàng ngày cũng có liên quan đến hệ tiêu hóa khỏe mạnh hơn. Ngay cả khi đi bộ nửa giờ cũng có thể cải thiện sức khỏe tổng thể của bạn.

Sử dụng thuốc, thực phẩm bổ sung

Một số chất bổ sung cũng có thể giúp phân của bạn trở lại bình thường. Probiotics là vi khuẩn tốt giúp thúc đẩy đường ruột khỏe mạnh. Bạn có thể tìm thấy men vi sinh trong thực phẩm, chẳng hạn như sữa chua và kefir, cũng như ở dạng bổ sung. Bạn cũng có thể thử bổ sung men tiêu hóa. Các enzym này được thiết kế để giúp cơ thể bạn phá vỡ tinh bột, chất béo và protein để tiêu hóa tốt hơn và phân trở lại bình thường. Hãy chắc chắn nói chuyện với bác sĩ của bạn trước khi thử men vi sinh. Điều này đặc biệt đúng nếu bạn bị rối loạn tiêu hóa, chẳng hạn như bệnh viêm ruột.

Thuốc truyền thống

Nếu phân của bạn dính và bạn cũng đang gặp vấn đề với tiêu chảy, bạn có thể muốn thử Pepto-Bismol hoặc Kaopectate. Các loại thuốc không kê đơn này thường được dung nạp tốt cho bệnh tiêu chảy. Tuy nhiên, nếu bạn thấy có máu hoặc chất nhầy trong phân, đừng dùng thuốc trị tiêu chảy mà không nói chuyện với bác sĩ trước. Cũng tránh dùng thuốc nhuận tràng nếu bạn bị dính phân.

Thực phẩm nên ăn và thực phẩm nên tránh

Một trong những cách hiệu quả nhất để điều trị phân dính là lựa chọn thực phẩm thông minh cho cơ thể của bạn. Nói chung, ăn nhiều loại trái cây tươi và rau quả là một đơn thuốc để có sức khỏe tiêu hóa tốt hơn. Những thực phẩm này chứa chất xơ hòa tan, rất quan trọng cho chức năng của ruột. Chúng cũng chứa một loạt các chất dinh dưỡng cho sức khỏe tổng thể tối ưu. Một số loại thực phẩm tốt nhất để giúp phân của bạn khỏe mạnh là:

  • măng tây
  • bông cải xanh
  • cà rốt
  • khoai tây nướng
  • khoai lang
  • đậu xanh
  • trái xoài
  • quả mơ
  • chuối
  • quả cam
  • cháo bột yến mạch

Bởi vì hầu hết các nguyên nhân gây ra phân dính đều liên quan đến thực phẩm bạn tiêu thụ, cách điều trị tốt nhất là tránh những thực phẩm gây ra vấn đề cho bạn.

Thực phẩm có chứa gluten bao gồm:

  • lúa mì
  • lúa mạch đen
  • lúa mạch
  • mạch nha, bao gồm chiết xuất mạch nha, giấm mạch nha, v.v.

Phân dính thường là dấu hiệu cho thấy chế độ ăn uống của bạn cần được điều chỉnh - có thể ít chất béo hơn một chút hoặc nhiều nước hơn. Nhưng phân dính cũng có thể là dấu hiệu của một tình trạng sức khỏe nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như bệnh Crohn. Tin vui là các tình trạng như Crohn, bệnh Celiac hoặc không dung nạp lactose thường có thể được quản lý tốt bằng cách tuân theo một chế độ ăn uống loại bỏ các tác nhân gây rối loạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tại sao lại có chất nhầy trong phân?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

  • 30/10/2026

    Interferon là gì và những điều bạn cần biết khi điều trị bằng interferon

    Interferon là một loại protein được sản xuất trong phòng thí nghiệm, có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch chống lại một số bệnh nhiễm trùng và bệnh lý nhất định. Các loại thuốc interferon hoạt động tương tự như interferon tự nhiên do cơ thể sản xuất. Các bác sĩ thường sử dụng interferon để điều trị các bệnh nhiễm virus, một số loại ung thư và các tình trạng sức khỏe khác. Cùng tìm hiểu về interferon qua bài viết sau!

  • 30/10/2026

    7 cách giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer

    Chưa có cách chữa khỏi bệnh Alzheimer, nhưng có thể chủ động bảo vệ sức khỏe não bộ, kiểm soát các yếu tố nguy cơ ngay từ sớm.

  • 30/10/2026

    Viêm da mùa đông

    Viêm da mùa đông (hay còn gọi là “winter rash”) là tình trạng da bị kích ứng, khô, ngứa, đỏ hoặc bong tróc xảy ra khi da phải chịu tác động của môi trường lạnh, khô và thay đổi từ bên ngoài vào.

Xem thêm