Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân và cách điều trị đi ngoài phân dẻo

Phân của bạn có thể có độ đặc khác nhau tùy thuộc vào chế độ ăn uống, sức khỏe và thậm chí cả loại thuốc bạn dùng. Đôi khi bạn có thể nhận thấy phân của mình có đặc tính dính, quánh, dẻo một cách khó hiểu.

Phân dính có thể là triệu chứng của rối loạn tiêu hóa tạm thời hoặc mãn tính hoặc kết quả của chế độ ăn uống chứa quá nhiều chất béo. Phân dính có thể nhờn và nhợt nhạt hoặc sẫm màu. Nếu bạn cũng có các triệu chứng khác, chẳng hạn như đầy hơi hoặc đau quặn bụng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để xác định nguyên nhân.

Nguyên nhân phân đặc quánh dẻo

Chất lượng phân của bạn thường là kết quả của cách cơ thể phản ứng với các lựa chọn thực phẩm. Ví dụ: một chế độ ăn nhiều chất béo có thể dẫn đến phân dính hơn bình thường. Đó là bởi vì chất béo dư thừa - vượt quá những gì cơ thể thường hấp thụ - có thể đọng lại trong phân, khiến nó trở nên đặc hơn và dính hơn.

Phân béo có thể là một tác dụng phụ tạm thời của quá nhiều chất béo trong chế độ ăn uống của bạn. Nó cũng có thể báo hiệu một tình trạng như bệnh Crohn, khiến cơ thể khó hấp thụ chất béo trong chế độ ăn. Bệnh Crohn là một trong một số tình trạng dưới tên gọi chung là bệnh viêm ruột (IBD). Các rối loạn khác trong nhóm đó bao gồm viêm loét đại tràng và viêm đại tràng vi thể. Tất cả những điều này có thể gây ra phân dính.

Phân của bạn có thể dính nếu bạn bị loét dạ dày hoặc kích thích thực quản. Với những tình trạng này, bạn có thể bị chảy máu trong. Máu có thể trộn với dịch tiêu hóa và làm cho phân của bạn có màu đen và dính.

Các tình trạng y tế khác cũng có thể gây ra phân dính sau khi bạn ăn một số loại thực phẩm. Ví dụ: nếu bạn bị bệnh Celiac, bạn không thể tiêu hóa đúng cách gluten, một loại protein có trong lúa mì và một số loại ngũ cốc khác. Ăn gluten có thể dẫn đến phân dính và các triệu chứng khác đối với những người bị bệnh Celiac. Đôi khi không dung nạp lactose cũng có thể gây ra phân dính. Những người không dung nạp lactose sẽ thiếu enzym lactase. Enzyme này cần thiết để tiêu hóa đường lactose, một loại đường có trong các sản phẩm sữa.

Trị phân dính

Bạn có thể dễ dàng điều trị phân dính tại nhà. Dưới đây là một số thay đổi lối sống đơn giản và các loại thuốc, thực phẩm bổ sung bạn nên thử.

Các biện pháp khắc phục tại nhà

Một trong những điều tốt nhất bạn có thể làm đối với tình trạng phân dính là tăng lượng nước uống vào. Hệ tiêu hóa khỏe mạnh với phân khỏe mạnh phụ thuộc vào việc bạn luôn đủ nước. Hầu hết mọi người nên uống tám ly (hoặc 2 lít nước) nước mỗi ngày. Tuy nhiên, lượng nước hấp thụ khác nhau tùy theo từng cá nhân. Hãy để cơn khát dẫn đường cho lượng tiêu thụ của bạn.

Nếu bạn có vấn đề về thận, tim, gan hoặc các lý do khác khiến bạn nên uống ít nước hơn, hãy nói chuyện với bác sĩ của bạn về lượng chất lỏng an toàn, đủ cho cơ thể. Tập thể dục hàng ngày cũng có liên quan đến hệ tiêu hóa khỏe mạnh hơn. Ngay cả khi đi bộ nửa giờ cũng có thể cải thiện sức khỏe tổng thể của bạn.

Sử dụng thuốc, thực phẩm bổ sung

Một số chất bổ sung cũng có thể giúp phân của bạn trở lại bình thường. Probiotics là vi khuẩn tốt giúp thúc đẩy đường ruột khỏe mạnh. Bạn có thể tìm thấy men vi sinh trong thực phẩm, chẳng hạn như sữa chua và kefir, cũng như ở dạng bổ sung. Bạn cũng có thể thử bổ sung men tiêu hóa. Các enzym này được thiết kế để giúp cơ thể bạn phá vỡ tinh bột, chất béo và protein để tiêu hóa tốt hơn và phân trở lại bình thường. Hãy chắc chắn nói chuyện với bác sĩ của bạn trước khi thử men vi sinh. Điều này đặc biệt đúng nếu bạn bị rối loạn tiêu hóa, chẳng hạn như bệnh viêm ruột.

Thuốc truyền thống

Nếu phân của bạn dính và bạn cũng đang gặp vấn đề với tiêu chảy, bạn có thể muốn thử Pepto-Bismol hoặc Kaopectate. Các loại thuốc không kê đơn này thường được dung nạp tốt cho bệnh tiêu chảy. Tuy nhiên, nếu bạn thấy có máu hoặc chất nhầy trong phân, đừng dùng thuốc trị tiêu chảy mà không nói chuyện với bác sĩ trước. Cũng tránh dùng thuốc nhuận tràng nếu bạn bị dính phân.

Thực phẩm nên ăn và thực phẩm nên tránh

Một trong những cách hiệu quả nhất để điều trị phân dính là lựa chọn thực phẩm thông minh cho cơ thể của bạn. Nói chung, ăn nhiều loại trái cây tươi và rau quả là một đơn thuốc để có sức khỏe tiêu hóa tốt hơn. Những thực phẩm này chứa chất xơ hòa tan, rất quan trọng cho chức năng của ruột. Chúng cũng chứa một loạt các chất dinh dưỡng cho sức khỏe tổng thể tối ưu. Một số loại thực phẩm tốt nhất để giúp phân của bạn khỏe mạnh là:

  • măng tây
  • bông cải xanh
  • cà rốt
  • khoai tây nướng
  • khoai lang
  • đậu xanh
  • trái xoài
  • quả mơ
  • chuối
  • quả cam
  • cháo bột yến mạch

Bởi vì hầu hết các nguyên nhân gây ra phân dính đều liên quan đến thực phẩm bạn tiêu thụ, cách điều trị tốt nhất là tránh những thực phẩm gây ra vấn đề cho bạn.

Thực phẩm có chứa gluten bao gồm:

  • lúa mì
  • lúa mạch đen
  • lúa mạch
  • mạch nha, bao gồm chiết xuất mạch nha, giấm mạch nha, v.v.

Phân dính thường là dấu hiệu cho thấy chế độ ăn uống của bạn cần được điều chỉnh - có thể ít chất béo hơn một chút hoặc nhiều nước hơn. Nhưng phân dính cũng có thể là dấu hiệu của một tình trạng sức khỏe nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như bệnh Crohn. Tin vui là các tình trạng như Crohn, bệnh Celiac hoặc không dung nạp lactose thường có thể được quản lý tốt bằng cách tuân theo một chế độ ăn uống loại bỏ các tác nhân gây rối loạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tại sao lại có chất nhầy trong phân?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 22/01/2026

    Những thói quen ban đêm âm thầm gây hại thận

    Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.

  • 22/01/2026

    4 loại rau vừa giàu sắt vừa giúp tăng hấp thụ sắt trong cơ thể

    Việc bổ sung sắt khi bị thiếu máu không chỉ đơn thuần là ăn nhiều thực phẩm giàu sắt mà còn nằm ở khả năng hấp thụ. Khoa học đã chứng minh, vitamin C trong rau quả chính là chìa khóa giúp cơ thể hấp thụ tối đa chất sắt.

  • 22/01/2026

    Điểm mặt những "hóa chất tử thần" trong thực phẩm và cách nhận biết

    Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.

  • 21/01/2026

    Điều gì xảy ra khi uống nước chanh và hạt chia mỗi sáng?

    Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.

  • 21/01/2026

    Tại sao hàn the bị cấm sử dụng trong thực phẩm?

    Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.

  • 20/01/2026

    3 hỗn hợp xông hơi giảm nghẹt mũi và đau họng

    Ô nhiễm không khí và thời tiết lạnh khiến số ca nghẹt mũi, đau họng, ho, cảm lạnh gia tăng. Xông hơi bằng thảo dược tự nhiên là giải pháp đơn giản giúp thông xoang, làm dịu cổ họng và hỗ trợ đường hô hấp.

  • 20/01/2026

    Thực phẩm giàu chất đạm nào giúp tóc khỏe đẹp?

    Hầu hết tóc của bạn được cấu tạo từ chất đạm (protein), cụ thể là keratin. Bổ sung chất đạm qua chế độ ăn uống có thể giúp tóc khỏe đẹp...

  • 20/01/2026

    3 thời điểm ăn táo tốt nhất để giảm cân

    Táo giàu vitamin và chất xơ có lợi cho tiêu hóa. Có thể ăn táo vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày nhưng nếu mục đích ăn táo để giảm cân, hãy tham khảo 3 thời điểm hiệu quả nhất.

Xem thêm