Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân và cách điều trị đi ngoài phân dẻo

Phân của bạn có thể có độ đặc khác nhau tùy thuộc vào chế độ ăn uống, sức khỏe và thậm chí cả loại thuốc bạn dùng. Đôi khi bạn có thể nhận thấy phân của mình có đặc tính dính, quánh, dẻo một cách khó hiểu.

Phân dính có thể là triệu chứng của rối loạn tiêu hóa tạm thời hoặc mãn tính hoặc kết quả của chế độ ăn uống chứa quá nhiều chất béo. Phân dính có thể nhờn và nhợt nhạt hoặc sẫm màu. Nếu bạn cũng có các triệu chứng khác, chẳng hạn như đầy hơi hoặc đau quặn bụng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để xác định nguyên nhân.

Nguyên nhân phân đặc quánh dẻo

Chất lượng phân của bạn thường là kết quả của cách cơ thể phản ứng với các lựa chọn thực phẩm. Ví dụ: một chế độ ăn nhiều chất béo có thể dẫn đến phân dính hơn bình thường. Đó là bởi vì chất béo dư thừa - vượt quá những gì cơ thể thường hấp thụ - có thể đọng lại trong phân, khiến nó trở nên đặc hơn và dính hơn.

Phân béo có thể là một tác dụng phụ tạm thời của quá nhiều chất béo trong chế độ ăn uống của bạn. Nó cũng có thể báo hiệu một tình trạng như bệnh Crohn, khiến cơ thể khó hấp thụ chất béo trong chế độ ăn. Bệnh Crohn là một trong một số tình trạng dưới tên gọi chung là bệnh viêm ruột (IBD). Các rối loạn khác trong nhóm đó bao gồm viêm loét đại tràng và viêm đại tràng vi thể. Tất cả những điều này có thể gây ra phân dính.

Phân của bạn có thể dính nếu bạn bị loét dạ dày hoặc kích thích thực quản. Với những tình trạng này, bạn có thể bị chảy máu trong. Máu có thể trộn với dịch tiêu hóa và làm cho phân của bạn có màu đen và dính.

Các tình trạng y tế khác cũng có thể gây ra phân dính sau khi bạn ăn một số loại thực phẩm. Ví dụ: nếu bạn bị bệnh Celiac, bạn không thể tiêu hóa đúng cách gluten, một loại protein có trong lúa mì và một số loại ngũ cốc khác. Ăn gluten có thể dẫn đến phân dính và các triệu chứng khác đối với những người bị bệnh Celiac. Đôi khi không dung nạp lactose cũng có thể gây ra phân dính. Những người không dung nạp lactose sẽ thiếu enzym lactase. Enzyme này cần thiết để tiêu hóa đường lactose, một loại đường có trong các sản phẩm sữa.

Trị phân dính

Bạn có thể dễ dàng điều trị phân dính tại nhà. Dưới đây là một số thay đổi lối sống đơn giản và các loại thuốc, thực phẩm bổ sung bạn nên thử.

Các biện pháp khắc phục tại nhà

Một trong những điều tốt nhất bạn có thể làm đối với tình trạng phân dính là tăng lượng nước uống vào. Hệ tiêu hóa khỏe mạnh với phân khỏe mạnh phụ thuộc vào việc bạn luôn đủ nước. Hầu hết mọi người nên uống tám ly (hoặc 2 lít nước) nước mỗi ngày. Tuy nhiên, lượng nước hấp thụ khác nhau tùy theo từng cá nhân. Hãy để cơn khát dẫn đường cho lượng tiêu thụ của bạn.

Nếu bạn có vấn đề về thận, tim, gan hoặc các lý do khác khiến bạn nên uống ít nước hơn, hãy nói chuyện với bác sĩ của bạn về lượng chất lỏng an toàn, đủ cho cơ thể. Tập thể dục hàng ngày cũng có liên quan đến hệ tiêu hóa khỏe mạnh hơn. Ngay cả khi đi bộ nửa giờ cũng có thể cải thiện sức khỏe tổng thể của bạn.

Sử dụng thuốc, thực phẩm bổ sung

Một số chất bổ sung cũng có thể giúp phân của bạn trở lại bình thường. Probiotics là vi khuẩn tốt giúp thúc đẩy đường ruột khỏe mạnh. Bạn có thể tìm thấy men vi sinh trong thực phẩm, chẳng hạn như sữa chua và kefir, cũng như ở dạng bổ sung. Bạn cũng có thể thử bổ sung men tiêu hóa. Các enzym này được thiết kế để giúp cơ thể bạn phá vỡ tinh bột, chất béo và protein để tiêu hóa tốt hơn và phân trở lại bình thường. Hãy chắc chắn nói chuyện với bác sĩ của bạn trước khi thử men vi sinh. Điều này đặc biệt đúng nếu bạn bị rối loạn tiêu hóa, chẳng hạn như bệnh viêm ruột.

Thuốc truyền thống

Nếu phân của bạn dính và bạn cũng đang gặp vấn đề với tiêu chảy, bạn có thể muốn thử Pepto-Bismol hoặc Kaopectate. Các loại thuốc không kê đơn này thường được dung nạp tốt cho bệnh tiêu chảy. Tuy nhiên, nếu bạn thấy có máu hoặc chất nhầy trong phân, đừng dùng thuốc trị tiêu chảy mà không nói chuyện với bác sĩ trước. Cũng tránh dùng thuốc nhuận tràng nếu bạn bị dính phân.

Thực phẩm nên ăn và thực phẩm nên tránh

Một trong những cách hiệu quả nhất để điều trị phân dính là lựa chọn thực phẩm thông minh cho cơ thể của bạn. Nói chung, ăn nhiều loại trái cây tươi và rau quả là một đơn thuốc để có sức khỏe tiêu hóa tốt hơn. Những thực phẩm này chứa chất xơ hòa tan, rất quan trọng cho chức năng của ruột. Chúng cũng chứa một loạt các chất dinh dưỡng cho sức khỏe tổng thể tối ưu. Một số loại thực phẩm tốt nhất để giúp phân của bạn khỏe mạnh là:

  • măng tây
  • bông cải xanh
  • cà rốt
  • khoai tây nướng
  • khoai lang
  • đậu xanh
  • trái xoài
  • quả mơ
  • chuối
  • quả cam
  • cháo bột yến mạch

Bởi vì hầu hết các nguyên nhân gây ra phân dính đều liên quan đến thực phẩm bạn tiêu thụ, cách điều trị tốt nhất là tránh những thực phẩm gây ra vấn đề cho bạn.

Thực phẩm có chứa gluten bao gồm:

  • lúa mì
  • lúa mạch đen
  • lúa mạch
  • mạch nha, bao gồm chiết xuất mạch nha, giấm mạch nha, v.v.

Phân dính thường là dấu hiệu cho thấy chế độ ăn uống của bạn cần được điều chỉnh - có thể ít chất béo hơn một chút hoặc nhiều nước hơn. Nhưng phân dính cũng có thể là dấu hiệu của một tình trạng sức khỏe nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như bệnh Crohn. Tin vui là các tình trạng như Crohn, bệnh Celiac hoặc không dung nạp lactose thường có thể được quản lý tốt bằng cách tuân theo một chế độ ăn uống loại bỏ các tác nhân gây rối loạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tại sao lại có chất nhầy trong phân?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 26/02/2026

    Tiềm năng hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch từ trà thảo mộc

    Hệ miễn dịch chỉ hoạt động hiệu quả khi duy trì được trạng thái cân bằng nội môi, tránh tình trạng viêm quá mức gây tổn thương mô. Các nghiên cứu hiện đại đã chứng minh rằng các hợp chất thực vật như Flavonoid, Catechin và Mogroside có trong các loại trà thảo mộc có khả năng can thiệp tích cực vào quá trình bảo vệ niêm mạc và điều hòa miễn dịch.

  • 26/02/2026

    Mặt nạ dưỡng da phù hợp cho mùa đông

    Cái lạnh thường khiến chúng ta ngại chạm tay vào những miếng mặt nạ mát lạnh. Tham khảo những loại mặt nạ phù hợp cho mùa đông và bí quyết để duy trì thói quen dưỡng da ngay cả trong những ngày giá rét nhất.

  • 26/02/2026

    Đau tăng trưởng (Growing pain) ở trẻ

    Đau nhức do phát triển là những cơn đau âm ỉ hoặc đau nhói kiểu chuột rút mà trẻ em có thể gặp phải và thường gặp nhất là ở chân. Những cơn đau này thường xảy ra vào cuối ngày hoặc ban đêm, đau ở cả hai chân và tình trạng sẽ đỡ hơn khi trẻ nghỉ ngơi. Vậy nguyên nhân gây ra các cơn đau này ở trẻ là gì? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 25/02/2026

    Ăn trứng mỗi ngày có tốt không?

    Trứng là nguồn thực phẩm giá rẻ và giàu dinh dưỡng nhưng hàm lượng cholesterol trong trứng luôn là vấn đề gây băn khoăn. Liệu việc duy trì thói quen ăn trứng hàng ngày có ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tim mạch như nhiều người lo ngại?

  • 25/02/2026

    8 loại gia vị nên dùng khi bạn đang hạn chế lượng muối

    Natri có trong muối ăn và nhiều loại gia vị khác nhau; chúng cần được kiểm soát trong các bệnh thận, tăng huyết áp và các vấn đề về tim mạch. Kiểm soát nước sốt và gia vị giúp duy trì lượng natri dưới mức giới hạn 2.300 miligam (mg) mỗi ngày, tương đương khoảng một thìa cà phê muối theo các khuyến nghị Y tế.

  • 24/02/2026

    Một số thảo dược chống viêm tiềm năng

    Phản ứng viêm là một quá trình sinh học đa bước, đòi hỏi sự can thiệp từ nhiều nhóm hợp chất khác nhau để đạt được hiệu quả điều hòa tối ưu. Từ khả năng làm giảm giải phóng histamine của La hán quả đến tác động ức chế nitric oxide của Hạ khô thảo và đặc tính chống oxy hóa mạnh mẽ của Curcumin trong Nghệ, các thảo dược đang chứng minh vai trò quan trọng trong việc duy trì ổn định nội môi.

  • 24/02/2026

    Mất ngủ khi mang thai: Bí quyết giúp mẹ bầu ngủ ngon và an toàn cho thai nhi

    Mất ngủ khi mang thai không chỉ là nỗi lo về sức khỏe mà còn làm giảm chất lượng cuộc sống của mẹ bầu. Hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng đúng các giải pháp hỗ trợ sẽ giúp mẹ cải thiện giấc ngủ nhanh chóng.

  • 24/02/2026

    Hồi phục sức khỏe sau kỳ nghỉ Tết Nguyên Đán

    Tết Nguyên Đán là khoảng thời gian quan trọng trong văn hóa người Việt, nhưng cũng là thời điểm gây ra những xáo trộn lớn về nhịp sinh học, chế độ dinh dưỡng và thói quen vận động. Những thay đổi đột ngột này dẫn đến hội chứng "mệt mỏi hậu kỳ nghỉ", làm suy giảm hệ miễn dịch và gia tăng nguy cơ tái phát các bệnh lý mạn tính.

Xem thêm