Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Đo nhiệt độ cơ thể: thế nào là đúng cách?

Đo nhiệt độ tai, miệng và trực tràng được coi là chỉ số chính xác nhất về chỉ số nhiệt độ cơ thể so với thực tế. Nhiệt độ nách và trán được coi là kém chính xác nhất vì chúng chỉ đo từ phía bên ngoài chứ không phải bên trong cơ thể. Nhiệt độ khi đo theo cách này có thể thấp hơn nhiều so với nhiệt độ khi đo bằng miệng.

Theo dõi nhiệt độ cơ thể là một cách giúp bạn theo dõi tình trạng sức khỏe bản thân. Ở người bình thường, nhiệt độ trung bình của cơ thể khoảng 37°C. Tuy nhiên, một số người có nhiệt độ cơ thể cao hơn hoặc thấp hơn một chút, và điều đó là bình thường. Thông thường, nhiệt độ cơ thể thường được đo bằng cách đặt nhiệt kế trong miệng, nhưng cũng có những cách khác như:

  • Đo ở tai
  • Đo ở trán
  • Đo ở hậu môn (trực tràng)
  • Đo dưới nách (nách)

Mặc dù đo nhiệt độ nách tuy không chính xác nhưng cũng không có nghĩa là nó vô dụng. Đo nhiệt độ nách là một phương pháp tốt giúp cho việc sàng lọc những thay đổi về nhiệt độ cơ thể.

Cách kiểm tra nhiệt độ nách

Đo nhiệt độ tại nách là một phương pháp đo nhiệt độ phổ biến và dễ thực hiện nhất. Một chiếc nhiệt kế kỹ thuật số là dụng cụ hữu ích để đo nhiệt độ nách. Bạn cũng không nên dụng nhiệt kế thủy ngân, vì chúng có thể bị vỡ và gây nguy hiểm.

Cách đo nhiệt độ nách:
  • Kiểm tra xem nhiệt kế đã bật chưa.
  • Ấn nhẹ đầu của nhiệt kế vào giữa nách.
  • Giữ cánh tay của bạn, hoặc cánh tay con của bạn, áp sát vào cơ thể để nhiệt kế giữ nguyên vị trí.
  • Đợi cho nhiệt kế đọc chỉ số nhiệt độ. Việc này sẽ mất khoảng một phút hay lâu hơn. Hãy chờ cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Lấy nhiệt kế ra khỏi nách và đọc nhiệt độ.
  • Làm sạch nhiệt kế và cất vào nơi quy định để bảo quản cho lần sử dụng tiếp theo.

Khi lấy nhiệt độ nách, bạn có thể so sánh nó theo bảng dưới để có thể có chỉ số nhiệt độ chính xác hơn.

Nhiệt độ đo tại nách

Nhiệt độ đo tại miệng

Nhiệt độ đo tại hậu môn và tai

36.9–37.4°C

37.5–37.7°C

38–38.3°C

37.4–38.4°C

37.8–38.6°C

38.4–39.1°C

38.4–38.9°C

38.7–39.1°C

39.2–39.7°C

38.9–39.5°C

39.2–39.7°C

39.8–40.3°C

39.6–40°C

39.8–40.3°C

40.4–40.9°C

Nhiệt độ cơ thể như thế nào thì được coi là bình thường?

Nhiệt độ cơ thể có thể thay đổi theo độ tuổi. Biểu đồ dưới đây đưa ra mức nhiệt độ cơ thể ở trạng thái bình thường khi đo ở nách tại các độ tuổi:

Độ tuổi

Khoảng nhiệt độ bình thường của cơ thể khi đo tại nách

Mức nhiệt độ cơ thể được coi là sốt

0–2

34.7–37.2°C

37.3°C trở lên

3–10

35.9–36.7°C

36.7°C trở lên

11–65

35.2–36.9°C

36.9°C trở lên

65 trở lên

35.6–36.3°C

36.4°C trở lên

Những cách khác để đo nhiệt độ cơ thể

Ở phần đầu, chúng ta đã đề cập đến nhiều phương pháp khác nhau để đo nhiệt độ cơ thể. Dưới đây là chi tiết những phương pháp này:

Đo tại tai

Nhiệt độ đo tại tai thường thấp hơn một chút so với nhiệt độ đo tại hậu môn. Để lấy nhiệt độ đo tại tai, bạn cần một nhiệt kế đo tai đặc biệt. Cách sử dụng:

  • Lắp một đầu dò vào nhiệt kế và bật lên theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
  • Kéo nhẹ phần vành tai ra ngoài để mở dọc ống tai, nhẹ nhàng đẩy nhiệt kế vào ống tai cho đến khi nhiệt kế được đưa vào hoàn toàn
  • Nhấn nút đọc và chờ thông báo xong của nhiệt kế.
  • Tháo nhiệt kế cẩn thận và đọc nhiệt độ đo được.
Đo tại trán

Đo nhiệt độ tại trán là cách đọc chính xác thứ 4 trong só 5 cách đo nhiệt độ, sau đo nhiệt độ tai, miệng và hậu môn. Cách đo này không gây ra nhiều khó chịu và việc đọc nhiệt độ cũng rất nhanh.

Để lấy nhiệt độ trán, bạn cần sử dụng một chiếc nhiệt kế đo tại trán. Đối với những nhiệt kế trượt trên trán, để dùng nó bạn cần thực hiện những thao tác sau:

  • Bật nhiệt kế và đặt đầu cảm biến ở giữa trán.
  • Trượt nhiệt kế một cách chậm rãi, từ giữa trán sang bên trái hay phải đều được, theo đường nối giữa điểm giữa trán và phía trên cùng của vành tai. Bạn hãy giữ cho nhiệt kế tiếp xúc với da mọi lúc.
  • Dừng di chuyển nhiệt kế khi đến vị trí chân tóc.
  • Đọc nhiệt độ trên màn hình.

Cách đo này không được coi là chính xác để đọc nhiệt độ trán. Bạn nên sử dụng loại nhiệt kế trán không tiếp xúc để thay thế. Cách sử dụng nhiệt kế trán không tiếp xúc như sau:

  • Bật nhiệt kế và hướng đầu cảm biến của nhiệt kế vào giữa trán. Chú ý không chạm vào trán. Khoảng cách từ đầu cảm biến nhiệt kế đến trán phụ thuộc vào từng loại nhiệt kế bạn sử dụng. Bạn nên đọc hướng dẫn trong sách hưỡng dẫn của nhiệt kế.
  • Bấm nút đo và đợi nhiệt kế đưa ra nhiệt độ.
  • Đọc nhiệt độ ghi trên màn hình.
Đo tại miệng

Đo nhiệt độ tại miệng được coi là phương pháp chính xác thứ 2, chỉ sau đo nhiệt độ ở hậu môn, và đây cũng là cách đo phổ biến cho cả trẻ lớn và người lớn.

Để đo nhiệt độ tại miệng, bạn cần sử dụng một chiếc nhiệt kế kỹ thuật số đo nhiệt độ miệng. Hãy chờ ít nhất 30 phút để có thể sử dụng nhiệt kế tại miệng nếu bạn vừa ăn đồ gì đó nóng hoặc lạnh.

Cách sử dụng:

  • Đặt nhiệt kế xuống dưới lưỡi, lệch sang 1 bên và đẩy vào phía sau miệng. Đảm bảo đầu đo của nhiệt kế luôn luôn ở dưới lưỡi mọi lúc.
  • Giữ nhiệt kế ổn định tại chỗ bằng môi và ngón tay. Tránh sử dụng răng để giữ. Mím môi để bịt kín khoang miệng trong một phút hoặc cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Lấy nhiệt kế, đọc nhiệt độ và làm sạch nó trước khi cất đi.
Đo tại hậu môn

Đo nhiệt độ tại hậu môn được coi là phương pháp đo nhiệt độ chính xác nhất. Điều này rất hữu ích nhất để theo dõi nhiệt độ ở trẻ em – những đối tượng có xu hướng nhạy cảm hơn về những thay đổi nhiệt độ cơ thể so với người lớn.

Các bước để lấy nhiệt độ tại hậu môn ở trẻ em:

  • Làm sạch nhiệt kế bằng nước mát và xà phòng.
  • Bôi một lớp dầu lên phần đầu của nhiệt kế (phần đầu bạc).
  • Đặt trẻ nằm ngửa với gấp đầu gối.
  • Cẩn thận đưa đầu nhiệt kế vào hậu môn khoảng 2-3 xentimet, hoặc chỉ một nửa khoảng trên nếu trẻ nhỏ hơn 6 tháng tuổi. Giữ nhiệt kế ổn định tại chỗ bằng ngón tay.
  • Đợi khoảng 1 phút hoặc cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Từ từ rút nhiệt kế ra và đọc nhiệt độ.
  • Làm sạch nhiệt kế và bảo quản cho lần sử dụng tiếp theo.

Bạn hãy lưu ý rằng không bao giờ được sử dụng cùng một nhiệt kế đo tại hậu môn đồng thời đo tại miệng. Hãy chắc chắn rằng các nhiệt kế được đánh dấu rõ ràng, để có thể ngăn bạn hoặc người khác vô tình nhầm lẫn trong quá trình sử dụng.

Cách nào là tốt nhất cho trẻ nhỏ?

Đo nhiệt độ tại nách được coi là cách an toàn nhất để kiểm tra nhiệt độ cơ thể của trẻ dưới 3 tháng tuổi. Phương pháp này cũng thường được sử dụng để kiểm tra nhiệt độ ở trẻ sơ sinh đến 5 tuổi vì nó là một trong những phương pháp dễ thực hiện nhất và, ít xâm lấn cơ thể.

Để đo nhiệt độ cho trẻ tại nách cũng giống như cách bạn thực hiện cho chính mình. Giữ nhiệt kế để nó luôn đúng vị trí, và đảm bảo rằng trẻ không cử động trong khi đo vì nhiệt kế ở dưới cánh tay có thể không đọc được nếu bị xê dịch quá nhiều.

Đo nhiệt độ tại hậu môn cũng là một cách an toàn để đọc nhiệt độ cơ thể chính xác ở trẻ nhỏ. Một trong những điều quan trọng là cần phát hiện tình trạng sốt càng nhanh càng tốt, và cần gặp bác sĩ để được tư vấn và hỗ trợ.

Nhiệt kế đo tại tai và tại trán cũng an toàn khi sử dụng cho trẻ trên 6 tháng tuổi. Tuy nhiên, đối với nhiệt kế đo tại miệng, thường không được khuyến nghị cho trẻ nhỏ vì chúng thường gặp khó khăn khi trẻ khó giữ nhiệt kế dưới lưỡi sao cho đủ lâu để có thể đo được nhiệt độ.

Tổng kết

Có nhiều cách để đo nhiệt độ cơ thể, và mỗi cách đo sẽ có độ chính xác khác nhau. Sử dụng phương pháp đo nhiệt độ tại nách là một cách an toàn và hiệu quả để theo dõi nhiệt độ cơ thể, đặc biệt là ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nó không phải là phương pháp chính xác nhất. Vì vậy, nếu bạn nghi ngờ trẻ bị sốt, tốt nhất bạn nên đo nhiệt độ tại hậu môn.

Bạn cũng nên sử dụng bảng so sánh nhiệt độ tại các vị trí khác nhau để có thể biết nhiệt độ cơ thể chính xác là bao nhiêu khi sử dụng nhiều phương pháp. Đo nhiệt độ cơ thể giúp bạn theo dõi được tình trạng sức khỏe bản thân, từ đó có những điều trị kịp thời khi gặp tình trạng sốt, và có thể làm giảm nguy cơ của các biến chứng có thể xảy ra.

Tham khảo thêm thông tin tại: Làm thế nào để cách ly tại nhà hiệu quả?

 

 

Bình luận
Tin mới
  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

  • 09/10/2026

    5 yếu tố giúp sống thọ khỏe mạnh

    Sống thọ không chỉ là kéo những năm sống mà còn cần duy trì sức khỏe, khả năng vận động, sự độc lập và chất lượng cuộc sống

  • 09/10/2026

    Hội chứng kiệt sức ở học sinh cuối cấp 3 và cách phòng tránh

    Học sinh cuối cấp 3 đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp quan trọng nhất trong hành trình học tập, nơi áp lực thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học dồn nén mạnh mẽ. Nhiều em rơi vào trạng thái kiệt sức tinh thần và thể chất, hay còn gọi là hội chứng burnout. Đây không chỉ là cảm giác mệt mỏi tạm thời mà là một phản ứng sinh lý và tâm lý nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hiệu suất học tập, sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Việc nhận biết sớm hội chứng này cùng với các biện pháp phòng tránh khoa học sẽ giúp học sinh duy trì động lực và đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi quan trọng.

  • 08/10/2026

    Hướng dẫn bổ sung vitamin và khoáng chất trong mùa đông

    Để thực sự khỏe mạnh và duy trì năng lượng tích cực, việc bổ sung các loại vitamin và khoáng chất thiết yếu đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

Xem thêm