Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Điều trị cai nghiện ma túy

Các chương trình điều trị toàn diện được coi là có hiệu quả khi không chỉ giúp người nghiện cai nghiện được, mà còn khôi phục mức độ "bình thường" trong chức năng não và hành vi, tăng tỷ lệ hội nhập xã hội và có việc làm, giảm nguy cơ nhiễm HIV và các bệnh khác, và giảm hành vi phạm tội.

Điều trị cai nghiện ma túy

Việc bỏ thuốc phiện có thể vô cùng khó khăn, nhưng đối với những người có khao khát hoặc động lực để bỏ thuốc, có rất nhiều phương pháp điều trị có sẵn và hồi phục hoàn toàn có thể. Chúng bao gồm cả liệu pháp hành vi và các liệu pháp dược lý.

Cả hai phương pháp điều trị, hành vi và dược lý đều có thể có hiệu quả riêng, tuy nhiên nghiên cứu cho thấy việc kết hợp cả hai phương pháp điều trị này là hiệu quả nhất đối với một số người sử dụng heroin.

Các chương trình điều trị toàn diện được coi là có hiệu quả khi không chỉ giúp người nghiện cai nghiện được, mà còn khôi phục mức độ "bình thường" trong chức năng não và hành vi, tăng tỷ lệ hội nhập xã hội và có việc làm, giảm nguy cơ nhiễm HIV và các bệnh khác, và giảm hành vi phạm tội.

Giải độc

Thông thường, người sử dụng heroin sẽ trải qua một chương trình cai nghiện trước khi bắt đầu chương trình điều trị dài hạn. Trong quá trình cai nghiện, bệnh nhân đôi khi được dùng thuốc để làm giảm các triệu chứng cai nghiện, có thể bao gồm giảm đau, tiêu chảy, buồn nôn, và nôn.

Mặc dù bản thân quá trình cai nghiện không phải là điều trị cai nghiện, nhưng theo một nghiên cứu về lạm dụng ma túy, có thể một bước đi đầu tiên có hiệu quả khi tiếp theo là liệu pháp hành vi hoặc điều trị bằng dược lý.

Điều trị dược lý

Các loại thuốc đã được phê duyệt để điều trị nghiện heroin hoạt động thông qua các thụ thể opioid tương tự trong não mà heroin hoạt động, nhưng an toàn hơn.

Các loại thuốc đã được chứng minh có hiệu quả trong điều trị cai nghiện heroin bao gồm:

  • Methadone (Dolophine hoặc Methadose) là một chất chủ vận opioid đường uống và do đó hoạt động chậm. Nó hoạt động bằng cách làm giảm mức "cực khoái" mà người nghiện heroin trải qua trong khi đồng thời ngăn ngừa các triệu chứng cai nghiện. Methadone được phân phát cho bệnh nhân hàng ngày thông qua các chương trình điều trị ngoại trú đã được phê duyệt. Theo NIDA, các biện pháp điều trị dược lý lâu đời nhất đối với nghiện heroin, vẫn là một lựa chọn hiệu quả cho những bệnh nhân không đáp ứng tốt với các loại thuốc khác.
  • Buprenorphine (Subutex®) là một chất chủ vận opioid một phần. Nó hoạt động bằng cách giảm bớt ham muốn cho heroin mà không có những tác dụng phụ "cực khoái" hoặc nguy hiểm của opioid. 
  • Suboxone là một loại thuốc có chứa buprenorphine và naloxone, được sử dụng bằng đường uống hoặc đặt dưới lưỡi. Nó có tác dụng ngăn chặn những nỗ lực của bệnh nhân để có được khoái cảm do tiêm chích ma túy. Nếu tiêm Suboxone, nó sẽ gây triệu chứng cai nghiện mà người dùng không gặp nếu họ uống thuốc theo chế độ kê đơn.
  • Naltrexone (Depade hoặc Revia) là một chất đối kháng opioid. Nó hoạt động bằng cách ngăn chặn sự hoạt động của opioids trong não. Naltrexone không gây nghiện, gây ngủ và không gây ra sự phụ thuộc về thể chất. Một hạn chế cho hiệu quả của Naltrexone là sự tuân thủ điều trị của bệnh nhân do phải dùng hàng ngày, nhưng một dạng sử dụng khác là tiêm thuốc tác dụng kéo dài (Vivitrol) có thể được dùng mỗi tháng một lần đã cải thiện được hạn chế này.

Điều trị hành vi cho nghiện Heroin

Có rất nhiều phương pháp điều trị hành vi có sẵn cho nghiện heroin đã được tìm thấy có hiệu quả bởi nghiên cứu NIDA. Hai trong số những cách tiếp cận này là quản lý ngẫu nhiên và liệu pháp nhận thức hành vi.

Trong một chương trình quản lý ngẫu nhiên, bệnh nhân thường tích điểm trong một hệ thống dựa trên chứng từ cho mỗi kiểm tra thuốc tiêu cực. Các đơn đổi hàng có thể khuyến khích một lối sống lành mạnh.

Trong liệu pháp nhận thức-hành vi, bệnh nhân được dạy các kỹ năng đối phó với căng thẳng và học cách thay đổi kỳ vọng và hành vi của họ liên quan đến sử dụng ma túy.

Nghiên cứu của NIDA đã phát hiện ra rằng cả hai phương pháp trị liệu hành vi này đều hoạt động hiệu quả hơn nếu kết hợp với điều trị bằng dược lý.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Dấu hiệu của nghiện heroin

Bình luận
Tin mới
  • 02/08/2026

    Tác động của việc bổ sung Vitamin D trong thai kỳ đối với sự phát triển nhận thức của trẻ em

    Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí y khoa quốc tế cho thấy, việc bổ sung vitamin D3 liều cao trong thời kỳ mang thai có thể mang lại lợi ích vượt trội cho sự phát triển hệ thần kinh của trẻ.

  • 01/08/2026

    Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân

    Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?

  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

Xem thêm