Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Điều trị cai nghiện ma túy

Các chương trình điều trị toàn diện được coi là có hiệu quả khi không chỉ giúp người nghiện cai nghiện được, mà còn khôi phục mức độ "bình thường" trong chức năng não và hành vi, tăng tỷ lệ hội nhập xã hội và có việc làm, giảm nguy cơ nhiễm HIV và các bệnh khác, và giảm hành vi phạm tội.

Điều trị cai nghiện ma túy

Việc bỏ thuốc phiện có thể vô cùng khó khăn, nhưng đối với những người có khao khát hoặc động lực để bỏ thuốc, có rất nhiều phương pháp điều trị có sẵn và hồi phục hoàn toàn có thể. Chúng bao gồm cả liệu pháp hành vi và các liệu pháp dược lý.

Cả hai phương pháp điều trị, hành vi và dược lý đều có thể có hiệu quả riêng, tuy nhiên nghiên cứu cho thấy việc kết hợp cả hai phương pháp điều trị này là hiệu quả nhất đối với một số người sử dụng heroin.

Các chương trình điều trị toàn diện được coi là có hiệu quả khi không chỉ giúp người nghiện cai nghiện được, mà còn khôi phục mức độ "bình thường" trong chức năng não và hành vi, tăng tỷ lệ hội nhập xã hội và có việc làm, giảm nguy cơ nhiễm HIV và các bệnh khác, và giảm hành vi phạm tội.

Giải độc

Thông thường, người sử dụng heroin sẽ trải qua một chương trình cai nghiện trước khi bắt đầu chương trình điều trị dài hạn. Trong quá trình cai nghiện, bệnh nhân đôi khi được dùng thuốc để làm giảm các triệu chứng cai nghiện, có thể bao gồm giảm đau, tiêu chảy, buồn nôn, và nôn.

Mặc dù bản thân quá trình cai nghiện không phải là điều trị cai nghiện, nhưng theo một nghiên cứu về lạm dụng ma túy, có thể một bước đi đầu tiên có hiệu quả khi tiếp theo là liệu pháp hành vi hoặc điều trị bằng dược lý.

Điều trị dược lý

Các loại thuốc đã được phê duyệt để điều trị nghiện heroin hoạt động thông qua các thụ thể opioid tương tự trong não mà heroin hoạt động, nhưng an toàn hơn.

Các loại thuốc đã được chứng minh có hiệu quả trong điều trị cai nghiện heroin bao gồm:

  • Methadone (Dolophine hoặc Methadose) là một chất chủ vận opioid đường uống và do đó hoạt động chậm. Nó hoạt động bằng cách làm giảm mức "cực khoái" mà người nghiện heroin trải qua trong khi đồng thời ngăn ngừa các triệu chứng cai nghiện. Methadone được phân phát cho bệnh nhân hàng ngày thông qua các chương trình điều trị ngoại trú đã được phê duyệt. Theo NIDA, các biện pháp điều trị dược lý lâu đời nhất đối với nghiện heroin, vẫn là một lựa chọn hiệu quả cho những bệnh nhân không đáp ứng tốt với các loại thuốc khác.
  • Buprenorphine (Subutex®) là một chất chủ vận opioid một phần. Nó hoạt động bằng cách giảm bớt ham muốn cho heroin mà không có những tác dụng phụ "cực khoái" hoặc nguy hiểm của opioid. 
  • Suboxone là một loại thuốc có chứa buprenorphine và naloxone, được sử dụng bằng đường uống hoặc đặt dưới lưỡi. Nó có tác dụng ngăn chặn những nỗ lực của bệnh nhân để có được khoái cảm do tiêm chích ma túy. Nếu tiêm Suboxone, nó sẽ gây triệu chứng cai nghiện mà người dùng không gặp nếu họ uống thuốc theo chế độ kê đơn.
  • Naltrexone (Depade hoặc Revia) là một chất đối kháng opioid. Nó hoạt động bằng cách ngăn chặn sự hoạt động của opioids trong não. Naltrexone không gây nghiện, gây ngủ và không gây ra sự phụ thuộc về thể chất. Một hạn chế cho hiệu quả của Naltrexone là sự tuân thủ điều trị của bệnh nhân do phải dùng hàng ngày, nhưng một dạng sử dụng khác là tiêm thuốc tác dụng kéo dài (Vivitrol) có thể được dùng mỗi tháng một lần đã cải thiện được hạn chế này.

Điều trị hành vi cho nghiện Heroin

Có rất nhiều phương pháp điều trị hành vi có sẵn cho nghiện heroin đã được tìm thấy có hiệu quả bởi nghiên cứu NIDA. Hai trong số những cách tiếp cận này là quản lý ngẫu nhiên và liệu pháp nhận thức hành vi.

Trong một chương trình quản lý ngẫu nhiên, bệnh nhân thường tích điểm trong một hệ thống dựa trên chứng từ cho mỗi kiểm tra thuốc tiêu cực. Các đơn đổi hàng có thể khuyến khích một lối sống lành mạnh.

Trong liệu pháp nhận thức-hành vi, bệnh nhân được dạy các kỹ năng đối phó với căng thẳng và học cách thay đổi kỳ vọng và hành vi của họ liên quan đến sử dụng ma túy.

Nghiên cứu của NIDA đã phát hiện ra rằng cả hai phương pháp trị liệu hành vi này đều hoạt động hiệu quả hơn nếu kết hợp với điều trị bằng dược lý.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Dấu hiệu của nghiện heroin

Bình luận
Tin mới
  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

Xem thêm