Giãn mao mạch điểm vàng gây bệnh trong những mạch nhỏ ảnh hưởng đến trung tâm hố mắt, trung tâm điểm vàng. Điểm vàng là một phần của võng mạc, là lớp màng nhạy cảm ánh sáng nằm phía sau mắt. Điểm vàng cho phép chúng ta có thị lực trung tâm rõ, chi tiết.
Những loại giãn mao mạch điểm vàng
Có 2 loại giãn mao mạch điểm vàng, loại 1 và loại 2.
Loại 1 ít phổ biến hơn, thường ảnh hưởng chỉ một mắt. Mạch máu trong điểm vàng bị giãn và gây phình mạch. Phình vi mạch là một bóng nhỏ phình xảy ra ở mạch máu. Dịch có thể tích tụ gây sưng và mất thị lực.
Loại 2 thường gặp hơn. Mạch máu trong điểm vàng bị giãn và rò dịch gây sưng và sẹo hóa dẫn đến mất thị lực. Đôi khi mạch máu mới phát triển bên dưới điểm vàng, ảnh hưởng đến thụ thể ánh sáng và gây mất thị lực. Loại 2 thường ảnh ưởng đến 2 mắt và 2 giới, trái với loại 1 thường chỉ ảnh hưởng đến một mắt.
( loại 3 có tồn tại nhưng khá hiếm. Bệnh nhân với loại 3 thường có nhiều mạch bị bệnh, khiến mạch máu bị tắc nghẽn).
Triệu chứng của giãn mao mạch điểm vàng
Bệnh nhân với tình trạng này có thể không có triệu chứng trong vài năm. Khi bệnh tiến triển, bạn có thể thấy:
Chẩn đoán
Chẩn đoán bệnh giãn mao mạch điểm vàng được đưa ra bởi kiểm tra mắt toàn diện.
Bác sĩ nhãn khoa sẽ thực hiện test Amsler Grid để xác định nếu có vùng méo mó trong thị trường trung tâm của bạn. Đồng tử sẽ được làm giãn với thuốc nhỏ đặc biệt để nhìn được võng mạc và điểm vàng. Bác sĩ có thể chụp võng mạc từ xa. Một xét nghiệm nhuộm đặc biệt được gọi là chụp mạch huỳnh quang có thể được thực hiện để quan sát tuần hoàn máu trong võng mạc. Cuối cùng, bác sĩ sẽ thực hiện chụp cắt lớp quang học OCT, một cách mới để đánh giá cấu trúc và giải phẫu vùng điểm vàng.
Điều quan trọng là không nhầm giữa thoái hóa điểm vàng do tuổi già. Mặc dù triệu chứng có thể tương tự, nhưng chúng do những yếu tố khác nhau khỏi phát.
Điều trị
Do giãn mạch điểm vàng được xem là tình trạng hiếm gặp, vẫn có nhiều điều chúng ta chưa hiểu về nó. Chúng ta biết rằng có một số bệnh nhân chỉ cần theo dõi cẩn thận và không cần điều trị. Nếu mạch máu bắt đầu rõ dịch và gây phù và sẹo hóa, bác sĩ có thể sự dụng laser điều trị để giảm phù và biến chứng.
Steroid đôi khi được sử dụng để giảm viêm, và thuốc mới như anti-VEGF ( chống tác nhân tăng sinh mạch) được sử dụng để ngăn mạch máu bất thường phát triển.
Xem thêm thông tin thêm trong bài viết: Tuổi tác và đôi mắt của bạn
Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.
Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.
Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.
Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.
Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.
Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.
Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.
Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.