Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bài thuốc Đông y chữa bệnh mất ngủ

Người mất ngủ do can khí uất gây ra thường cáu gắt, đầu óc căng thẳng, lo âu, buồn bã, cần dùng bài thuốc sơ can giải uất, làm can thư thái để dễ đi vào giấc ngủ, ngủ sâu.

Theo Đông y, mất ngủ còn gọi là thất miên, do tâm tỳ hư, thận âm hư, can can khí uất gây nên, dẫn đến mất ngủ, ngủ không sâu giấc, ảnh hưởng lớn đến công việc và sinh hoạt của người bệnh.
Lương y Lê Xuân Hải, Chủ tịch Hội Đông y quận Đống Đa, Hà Nội cho biết, mất ngủ tưởng chừng đơn giản nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của người bệnh. Nhiều người chủ quan, không khám chữa dẫn đến mất ngủ triền miên. Mất ngủ kéo theo nhiều bệnh lý khác như suy giảm trí nhớ, giảm tập trung, tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đột quỵ.
 
Một số người bị mất ngủ do ảnh hưởng của bệnh lý, số khác mất ngủ sau khi trải qua một cú sốc tâm lý, suy nghĩ nhiều… Bệnh không được điều trị, dần trở thành mãn tính. Bệnh nhân mất ngủ lâu ngày thường rơi vào tình trạng trầm cảm, mệt mỏi, không muốn làm việc gì, không tập trung được vào công việc.
Lương y Hải cho biết, người bị mất ngủ cần phải thăm khám tìm hiểu rõ nguyên nhân cụ thể để có bài thuốc đặc trị phù hợp.
Bài thuốc 1: Can khí uất
Người mất ngủ do can khí uất gây ra thường có triệu chứng hay cáu gắt, đầu óc căng thẳng, lo âu, buồn bã. Can khí uất gây ra tâm phiền dẫn đến mất ngủ, ngủ không sâu giấc, đau đầu, chóng mặt. Người bệnh cần dùng bài thuốc sơ can giải uất, làm can thư thái để dễ đi vào giấc ngủ, ngủ sâu.
Sài hồ 12 g, bạc hà 8 g, bạch truột 8 g, phục thần 12 g, sinh địa 12 g, cam thảo 6 g, táo 3 quả, gừng nướng 1 g, bán hạ 12 g, trần bì 6 g, mạch môn 12 g, hàng cầm 8 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày.
Bài thuốc 2: Tâm tỳ hư
Người mất ngủ do tâm tỳ hư thường có triệu chứng mất ngủ cả đêm, hoặc lúc ngủ lúc tỉnh, mộng nhiều dễ tỉnh, hoảng hốt, tim hồi hộp, hay quên, tay chân mỏi rũ, ăn kém, sắc mặt vàng úa, dễ tụt huyết áp. Người bệnh cần dùng bài thuốc bổ tâm tỳ, tăng khí huyết.
Đương quy 12 g, thục địa 12 g, mạch môn 12 g, bạch truột 16 g, hạt sen 16 g, táo nhân 12 g, phục thần 12 g, quế nhục 4 g, đẳng sâm 12 g, hoàng kỳ 12 g, cam thảo 4 g, táo 3 quả, mộc hương 4 g, long nhãn 12 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày
Bài 3: Thận âm hư
Người mất ngủ do thận âm hư thường có những triệu chứng buồn bực,  hồi hộp, lo lắng, nóng trong người, đại tiện táo, hay đau đầu hoa mắt, lưng đau mỏi, tim đập nhanh. Người bệnh cần dùng bài thuốc bổ thận âm, giáng hỏa, làm tâm yên giúp dễ ngủ, ngủ sâu giấc.
Thục địa 20 g, hoài sơn 12 g, trạch tả 12 g, mạch môn 12 g , ngưu tất 12 g, sơn thù 12 g, đan bì 10 g, bạch linh 12 g, phục thần 12 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày. Người dùng bài thuốc này chú ý tránh ăn đồ cay nóng, kiêng đồ lạnh.
Lương y khuyến cáo thêm, ngoài việc sử dụng thuốc để điều trị, hỗ trợ giấc ngủ, người bệnh cần giữ tâm yên, nghĩa là tinh thần thoải mái. Sinh hoạt đúng giờ giấc và có chế độ ăn uống đầy đủ. Tránh tập thể thao trước khi ngủ, thay vào đó hãy làm những việc nhẹ nhàng như đọc sách, đan móc, nghe nhạc nhẹ. Những người hay bị mất ngủ nên hạn chế các chất kích thích như cà phê, rượu và thuốc lá.
Không nên uống nhiều nước trước khi ngủ vì sẽ khiến bạn phải thức giấc giữa đêm để vào nhà vệ sinh, sau đó thì khó ngủ lại. Nên tránh làm việc, xem tivi, sử dụng máy tính hoặc điện thoại trên giường.
Đặc biệt, người bệnh tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc ngủ khi bị mất ngủ vì dễ dẫn đến lệ thuộc thuốc. Do vậy, khi bị mất ngủ người bệnh nên gặp bác sĩ để tìm nguyên nhân và điều trị.
Linh Nga - Theo vnexpress.net
Bình luận
Tin mới
  • 04/10/2026

    FDA phê duyệt 4 loại vaccine cập nhật cho 2026-2027 nhắm vào biến thể XFG của COVID-19

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt bốn loại vaccine COVID-19 cập nhật cho năm 2026–2027. Các loại vaccine mới này đặc biệt nhắm vào biến thể XFG đang lây lan nhanh chóng, nhằm tăng cường bảo vệ cho những nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

  • 04/10/2026

    Thời điểm tốt nhất để ăn quả óc chó tốt cho não bộ

    Ăn quả óc chó vào buổi sáng giúp tối ưu hóa hiệu suất nhận thức và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe não bộ.

  • 04/10/2026

    Chăm sóc da mùa khô

    Thời tiết hanh khô với độ ẩm không khí giảm sâu là "kẻ thù" lớn nhất của làn da khỏe mạnh vì nó làm suy yếu hàng rào bảo vệ da và giảm hoạt động tuyến bã nhờn. Nếu không chăm sóc đúng cách, da sẽ mất độ ẩm, dẫn đến khô căng, bong tróc, xỉn màu và dễ kích ứng. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ làm sạch da, dưỡng ẩm sâu đến bảo vệ da trước các tác nhân môi trường, giúp bạn tự tin với làn da căng mịn suốt mùa khô.

  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

  • 03/10/2026

    Lưu ý khi dùng hà thủ ô hỗ trợ ngăn ngừa tóc bạc sớm

    Tóc bạc sớm ngày càng trẻ hóa, khiến nhiều người tìm đến các bài thuốc dân gian, trong đó có hà thủ ô.

  • 03/10/2026

    TÌnh trạng hạ thân nhiệt đột ngột

    Hạ thân nhiệt là tình trạng xảy ra khi nhiệt độ trong cơ thể con người giảm xuống dưới 35 độ C. Đây là một tình trạng y tế cực kỳ nguy hiểm. Khi cơ thể bị hạ thân nhiệt, các hệ thống như tim mạch, hệ thần kinh và các cơ quan khác sẽ không thể hoạt động bình thường. Nếu không được chữa trị kịp thời sẽ có thể dẫn tới hệ tim mạch và hô hấp dừng hoạt động, nặng nhất là tử vong.

  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

Xem thêm