Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bài thuốc Đông y chữa bệnh mất ngủ

Người mất ngủ do can khí uất gây ra thường cáu gắt, đầu óc căng thẳng, lo âu, buồn bã, cần dùng bài thuốc sơ can giải uất, làm can thư thái để dễ đi vào giấc ngủ, ngủ sâu.

Theo Đông y, mất ngủ còn gọi là thất miên, do tâm tỳ hư, thận âm hư, can can khí uất gây nên, dẫn đến mất ngủ, ngủ không sâu giấc, ảnh hưởng lớn đến công việc và sinh hoạt của người bệnh.
Lương y Lê Xuân Hải, Chủ tịch Hội Đông y quận Đống Đa, Hà Nội cho biết, mất ngủ tưởng chừng đơn giản nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của người bệnh. Nhiều người chủ quan, không khám chữa dẫn đến mất ngủ triền miên. Mất ngủ kéo theo nhiều bệnh lý khác như suy giảm trí nhớ, giảm tập trung, tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đột quỵ.
 
Một số người bị mất ngủ do ảnh hưởng của bệnh lý, số khác mất ngủ sau khi trải qua một cú sốc tâm lý, suy nghĩ nhiều… Bệnh không được điều trị, dần trở thành mãn tính. Bệnh nhân mất ngủ lâu ngày thường rơi vào tình trạng trầm cảm, mệt mỏi, không muốn làm việc gì, không tập trung được vào công việc.
Lương y Hải cho biết, người bị mất ngủ cần phải thăm khám tìm hiểu rõ nguyên nhân cụ thể để có bài thuốc đặc trị phù hợp.
Bài thuốc 1: Can khí uất
Người mất ngủ do can khí uất gây ra thường có triệu chứng hay cáu gắt, đầu óc căng thẳng, lo âu, buồn bã. Can khí uất gây ra tâm phiền dẫn đến mất ngủ, ngủ không sâu giấc, đau đầu, chóng mặt. Người bệnh cần dùng bài thuốc sơ can giải uất, làm can thư thái để dễ đi vào giấc ngủ, ngủ sâu.
Sài hồ 12 g, bạc hà 8 g, bạch truột 8 g, phục thần 12 g, sinh địa 12 g, cam thảo 6 g, táo 3 quả, gừng nướng 1 g, bán hạ 12 g, trần bì 6 g, mạch môn 12 g, hàng cầm 8 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày.
Bài thuốc 2: Tâm tỳ hư
Người mất ngủ do tâm tỳ hư thường có triệu chứng mất ngủ cả đêm, hoặc lúc ngủ lúc tỉnh, mộng nhiều dễ tỉnh, hoảng hốt, tim hồi hộp, hay quên, tay chân mỏi rũ, ăn kém, sắc mặt vàng úa, dễ tụt huyết áp. Người bệnh cần dùng bài thuốc bổ tâm tỳ, tăng khí huyết.
Đương quy 12 g, thục địa 12 g, mạch môn 12 g, bạch truột 16 g, hạt sen 16 g, táo nhân 12 g, phục thần 12 g, quế nhục 4 g, đẳng sâm 12 g, hoàng kỳ 12 g, cam thảo 4 g, táo 3 quả, mộc hương 4 g, long nhãn 12 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày
Bài 3: Thận âm hư
Người mất ngủ do thận âm hư thường có những triệu chứng buồn bực,  hồi hộp, lo lắng, nóng trong người, đại tiện táo, hay đau đầu hoa mắt, lưng đau mỏi, tim đập nhanh. Người bệnh cần dùng bài thuốc bổ thận âm, giáng hỏa, làm tâm yên giúp dễ ngủ, ngủ sâu giấc.
Thục địa 20 g, hoài sơn 12 g, trạch tả 12 g, mạch môn 12 g , ngưu tất 12 g, sơn thù 12 g, đan bì 10 g, bạch linh 12 g, phục thần 12 g.
Cách dùng: Đổ 5 bát nước, sắc thành 3 bát, chia thành 3 lần uống trong một ngày. Người dùng bài thuốc này chú ý tránh ăn đồ cay nóng, kiêng đồ lạnh.
Lương y khuyến cáo thêm, ngoài việc sử dụng thuốc để điều trị, hỗ trợ giấc ngủ, người bệnh cần giữ tâm yên, nghĩa là tinh thần thoải mái. Sinh hoạt đúng giờ giấc và có chế độ ăn uống đầy đủ. Tránh tập thể thao trước khi ngủ, thay vào đó hãy làm những việc nhẹ nhàng như đọc sách, đan móc, nghe nhạc nhẹ. Những người hay bị mất ngủ nên hạn chế các chất kích thích như cà phê, rượu và thuốc lá.
Không nên uống nhiều nước trước khi ngủ vì sẽ khiến bạn phải thức giấc giữa đêm để vào nhà vệ sinh, sau đó thì khó ngủ lại. Nên tránh làm việc, xem tivi, sử dụng máy tính hoặc điện thoại trên giường.
Đặc biệt, người bệnh tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc ngủ khi bị mất ngủ vì dễ dẫn đến lệ thuộc thuốc. Do vậy, khi bị mất ngủ người bệnh nên gặp bác sĩ để tìm nguyên nhân và điều trị.
Linh Nga - Theo vnexpress.net
Bình luận
Tin mới
  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

  • 02/10/2026

    Thời tiết lạnh và nguy cơ gia tăng bệnh tim mạch

    Thời tiết lạnh không chỉ khiến cơ thể dễ cảm cúm mà còn là “kẻ thù thầm lặng” của hệ tim mạch. Khi nhiệt độ xuống thấp, mạch máu co lại, huyết áp tăng, tim phải làm việc nhiều hơn – đặc biệt nguy hiểm với người cao tuổi và người có bệnh nền như tăng huyết áp hay mạch vành. Vì vậy, mùa đông là thời điểm cần đặc biệt chú ý đến việc bảo vệ tim mạch, giữ ấm và duy trì lối sống lành mạnh để phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

  • 01/10/2026

    3 lỗi sai thường gặp khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng

    Đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm trước khi mua là một kỹ năng cần thiết trong đời sống hiện đại ngày nay. Tuy nhiên, nhiều người có thể vẫn gặp phải những sai lầm phổ biến, khi các thông tin trên bao bì có thể đánh lừa bởi quảng cáo. Dưới đây là 3 lỗi sai thường gặp nhất và làm thế nào để luôn tỉnh táo khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm.

  • 01/10/2026

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam được tặng Bằng khen của Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam là một trong những tập thể được Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tặng Bằng khen vì đã có thành tích hành tích xuất sắc trong công tác giai đoạn 2024-2025.

  • 01/10/2026

    Lý do phụ nữ béo dễ mắc ung thư vú

    Thừa cân, béo phì có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú. Duy trì cân nặng khỏe mạnh giúp phụ nữ chủ động giảm nguy cơ.

  • 01/10/2026

    6 loại thực phẩm có thể giúp giảm các triệu chứng u xơ tử cung

    Chế độ ăn uống của bạn có thể ảnh hưởng đến các triệu chứng u xơ tử cung nhiều hơn bạn nghĩ. Thực phẩm giàu chất xơ, axit béo omega-3, vitamin D và sắt có thể giúp hỗ trợ kiểm soát các triệu chứng.

  • 30/09/2026

    Hormone leptin: hướng đi mới cho thuốc giảm cân

    Trong cuộc chiến chống lại béo phì, các loại thuốc mới hiện nay đang liên tục tạo ra những tiếng vang lớn, trở thành những công cụ đắc lực. Trong đó, một loại hormone được phát hiện từ 30 năm trước mang tên Leptin đang quay trở lại và hứa hẹn trở thành một vũ khí giúp tăng cường sức mạnh cho các liệu pháp giảm cân hiện tại.

Xem thêm