Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sự khác biệt giữa hoại tử khô và hoại tử ướt là gì?

Sự khác biệt chính giữa hoại tử khô và hoại tử ướt là hoại tử khô là kết quả của việc giảm hoặc tắc nghẽn lưu lượng máu động mạch, nhưng hoại tử ướt chủ yếu là do tắc nghẽn tĩnh mạch liên quan đến nhiễm trùng. Bài viết sau đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về sự khác biệt giữa 2 loại hoại tử thường gặp này.

Sự khác biệt giữa hoại tử khô và hoại tử ướt là gì?

Sự khác biệt chính giữa hoại tử khô và hoại tử ướt là hoại tử khô là kết quả của việc giảm hoặc tắc nghẽn lưu lượng máu động mạch do tiểu đường, xơ cứng động mạch, vết tửơng, tê cóng, chấn thương hoặc nghiện thuốc lá, nhưng hoại tử ướt chủ yếu là do tắc nghẽn tĩnh mạch liên quan đến nhiễm trùng. Hơn nữa, hoại tử khô không quá mức nguy hiểm, trong khi hoại tử ướt lại nguy hiểm vì nó dễ dàng phát triển nhiễm trùng huyết và gây tử vong sau vài ngày.

Tóm lại, hoại tử khô và ướt là hai loại của hoại tử - một loại hoại tử mô do thiếu nguồn cung cấp máu. Đáng chú ý, các triệu chứng phổ biến của chúng bao gồm sự thay đổi màu da sang đỏ hoặc đen, tê, sưng, đau, nứt da và lạnh.

Hoại tử là gì?

Chứng hoại tử là một tình trạng nguy hiểm và có khả năng gây tử vong do thiếu lưu lượng máu đến một vùng mô rộng lớn. Tình trạng này dẫn đến sự phá vỡ mô và cuối cùng là tử vong. Mặc dù thường gặp ở ngón chân, ngón tay, cẳng chân và bàn tay, nằm cách xa tim nhưng chứng hoại tử cũng có thể xảy ra ở các cơ quan nội tạng. Khi không được điều trị, chứng hoại tử có thể lan khắp cơ thể, dẫn đến sốc và có thể đe dọa tính mạng.

Hơn nữa, việc có tiền sử mắc một số bệnh lý bao gồm nhiễm trùng, chấn thương, vết thương chậm lành và các bệnh như xơ vữa động mạch ở chân và tay, tiểu đường, bệnh Raynaud, viêm ruột thừa, thoát vị,... có thể dẫn đến hoại tử. Thông thường, người ta chỉ có thể nhận biết chứng hoại tử qua sự thay đổi màu sắc ở một vùng cục bộ - nghĩa là màu da ở vùng đó chuyển sang màu đỏ, xanh hoặc đen và trở nên tê hoặc đau đớn.

Ngoài ra còn có một số loại hoại tử khác nhau như hoại tử khô, hoại tử ướt, hoại tử khí, hoại tử Fournier,... Trong số này, hoại tử khí xảy ra do sự tích tụ khí do nhiễm vi khuẩn. Ngoài ra, nó còn gây đau dữ dội, sốt và da sẽ phồng rộp như bọc bong bóng khi ấn vào. Chứng hoại tử Fournier thì ảnh hưởng đến bộ phận sinh dục và háng. Ngoài ra, nó còn ảnh hưởng đến các cơ quan nội tạng như ruột và túi mật. Điều quan trọng là bệnh nhân mắc loại hoại tử này có thể bị bệnh rất nặng, bệnh nhân thường bị sốt, huyết áp thấp và đau dữ dội.

Đọc thêm tại bài viết: Hoại tử vô khuẩn là gì?

Chứng hoại tử khô là gì?

Chứng hoại tử khô là một loại hoại tử với các mô chết cục bộ và cuối cùng bị bong ra. Đáng kể, nguyên nhân chính gây ra chứng hoại tử khô bao gồm bệnh tiểu đường, xơ vữa động mạch và hút thuốc lá, dẫn đến tắc nghẽn động mạch. Việc này tạo ra các phần phụ mát, khô và đổi màu mà không có dịch hoặc mủ chảy ra nên được gọi là chứng hoại tử khô. Thông thường, phẫu thuật có thể giúp loại bỏ chứng hoại tử khô cùng với một đợt điều trị bằng kháng sinh và thuốc chống đông máu.

Chứng hoại tử ướt là gì?

Chứng hoại tử ướt là một loại hoại tử khác, đây là loại nguy hiểm nhất do sự phát triển của nhiễm trùng huyết và cuối cùng là tử vong trong vòng vài ngày. Ở đây, nhiễm trùng do vi khuẩn gây ra dẫn đến tắc nghẽn tĩnh mạch, gây sưng mô và sản sinh ra khí và độc tố vi khuẩn trong các mô. Nó thường tạo ra chất lỏng hoặc mủ chảy ra và do đó có thuật ngữ “ướt”. Ngoài ra, các triệu chứng của giai đoạn đầu của chứng hoại tử ướt bao gồm đau đớn kèm theo sưng tấy, xuất hiện màu đỏ hoặc trắng bệch, sờ vào cảm giác lạnh, loét và cảm giác nứt nẻ. Điều quan trọng là chứng hoại tử ướt cần được điều trị và nhập viện ngay lập tức, sau khi cắt bỏ vết thương tại chỗ.

Điểm tương đồng giữa chứng hoại tử khô và ướt

  • Chứng hoại tử khô và ướt đều xảy ra do thiếu nguồn cung cấp máu.
  • Cả hai đều là loại chết mô ở tay và chân.
  • Các triệu chứng chính của chúng bao gồm thay đổi màu da sang đỏ hoặc đen, tê, sưng, đau, rách da và sờ thấy mát.
  • Phẫu thuật, điều trị nội khoa, chăm sóc y tế tại vị trí bị cắt bỏ và đôi khi phục hồi chức năng là những hình thức điều trị chính cho cả hai loại hoại tử.

Đọc thêm tại bài viết: Loại vi khuẩn gây viêm hoại tử hiếm gặp

Sự khác biệt giữa chứng hoại tử khô và ướt

  • Định nghĩa

Chứng hoại tử khô phát triển khi có tắc nghẽn động mạch, tạo ra tình trạng khô cục bộ rõ rệt của mô chết. Trong khi đó, hoại tử ướt là loại hoại tử do nhiễm vi khuẩn ở mô bị ảnh hưởng.

  • Cơ chế

Tắc động mạch là cơ chế chính của hoại tử khô, trong khi tắc nghẽn tĩnh mạch là cơ chế của hoại tử ướt.

  • Đặc tính

Đặc điểm của hoại tử khô bao gồm khô, co rút và mô chết có màu đen, được phân chia rõ ràng với mô lân cận bằng một đường viêm. Mặt khác, đặc điểm của hoại tử ướt bao gồm mềm, sưng tấy, phồng rộp, thối, ướt và sẫm màu.

  • Thối rữa

Sự thối rữa được hạn chế ở chứng hoại tử khô do nguồn cung cấp máu rất ít, nhưng sự thối rữa được thể hiện rõ rệt ở chứng hoại tử ướt do các cơ quan bị tắc nghẽn bởi máu.

  • Đường ranh giới

Có một đường ranh giới ở điểm nối giữa phần khỏe mạnh và phần hoại tử trong chứng hoại tử khô, nhưng không có ranh giới rõ ràng giữa phần khỏe mạnh và phần hoại tử trong chứng hoại tử ướt.

  • Sự sống sót của vi khuẩn

Vi khuẩn không thể tồn tại trong hoại tử khô, nhưng ngược lại, rất nhiều vi khuẩn có mặt trong hoại tử ướt.

  • Điều trị

Chứng hoại tử khô có thể được điều trị bằng phẫu thuật, còn chứng hoại tử ướt cần được điều trị ngay lập tức vì nó có thể gây tử vong sau vài ngày.

  • Tiên lượng

Tiên lượng tốt hơn ở hoại tử khô do nhiễm trùng huyết ít, nhưng tiên lượng xấu ở hoại tử ướt do nhiễm trùng huyết nặng.

Bác sĩ Đoàn Hồng - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Pediaa
Bình luận
Tin mới
  • 23/04/2026

    Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

    Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.

  • 23/04/2026

    Tại sao mùa hè là thời điểm vàng để trẻ phát triển chiều cao?

    Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một năm học tập vất vả mà còn là cơ hội tuyệt vời để trẻ phát triển chiều cao một cách tốt nhất. Đây là lúc trẻ có nhiều thời gian tự do hơn để xây dựng những thói quen lành mạnh về ăn uống, vận động, ngủ nghỉ và tiếp xúc với ánh nắng. Tất cả những yếu tố này đều góp phần quan trọng giúp hormone tăng trưởng hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xương và sụn khớp phát triển tối ưu. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin khoa học và thực tế để cha mẹ hiểu rõ hơn tại sao mùa hè lại là thời điểm vàng cho sự tăng trưởng chiều cao của trẻ.

  • 22/04/2026

    4 chế độ ăn kiêng điển hình làm da khô

    Da khô là một trong những vấn đề da liễu phổ biến mà nhiều người gặp phải. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến vẻ ngoài mà còn có thể gây ra cảm giác khó chịu, ngứa ngáy và thậm chí là tổn thương cho da. Một trong những nguyên nhân tiềm ẩn làm khô da là chế độ ăn uống không hợp lý.

  • 22/04/2026

    Mỗi người cần ngủ bao nhiêu giờ?

    Đối với nhiều người, sẽ luôn có một cảm giác bạn luôn thiểu ngủ nhưng không biết chính xác mình cần ngủ bao nhiêu là đủ? Giấc ngủ không phải là một sự xa xỉ, đó là nhu cầu sinh học thiết yếu. Ngủ đủ giấc có thể tạo nên sự khác biệt giữa một ngày trần đầy năng lượng và một ngày mệt mỏi rã rời.

  • 21/04/2026

    4 bài tập giúp cải thiện mỡ bụng hiệu quả nhất

    Để giảm mỡ bụng không thể tập trung vào một bài tập mà cần phối hợp bài tập toàn thân để tăng tiêu hao năng lượng, duy trì khối cơ và cải thiện chuyển hóa.

  • 21/04/2026

    8 loại thực phẩm thường ngày có thể chứa vi nhựa

    Vi nhựa có nhiều kích thước, hình dạng, màu sắc và thành phần polymer khác nhau, kèm các phụ gia hóa học; sự đa dạng này khiến việc phát hiện và đánh giá tác động sức khỏe của vi nhựa trở nên phức tạp. Hiện chưa có định nghĩa chuẩn toàn cầu cho vi nhựa và nano nhựa, cũng như chưa có phương pháp tiêu chuẩn để định lượng chính xác trong thực phẩm.

  • 20/04/2026

    3 cách tự làm mặt nạ từ chanh giúp làn da sáng mịn tức thì

    Chanh là một trong những nguyên liệu tự nhiên quen thuộc nhất trong gian bếp của mọi gia đình, đồng thời cũng là thành phần làm đẹp hữu hiệu nhờ chứa lượng lớn vitamin C và các acid tự nhiên.

  • 20/04/2026

    Phòng và điều trị chấy rận

    Chấy rận do ký sinh trùng trên da gây ra, gồm 3 loại là chấy, rận và rận mu. Tuy không gây hiểm, nhưng bệnh rất dễ lây truyền, đồng thời gây cảm giác vô cùng khó chịu cho bệnh nhân. Hiểu rõ bệnh sẽ giúp người đọc cách phòng ngừa và điều trị kịp thời.

Xem thêm