Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các vấn đề về tiết niệu và tiêu hóa thường gặp trong thai kỳ

Khi mang thai, nhiều chị em phải trải qua một vài phiền toái như táo bón, đi tiểu không kiểm soát hoặc bệnh trĩ. Duy trì một chế độ dinh dưỡng lành mạnh và tập thể dục thường xuyên là những biện pháp đơn giản nhất giúp giảm bớt những khó chịu trong thời kỳ nhạy cảm này.

Các vấn đề về tiết niệu và tiêu hóa thường gặp trong thai kỳ

Táo bón

Mẹ bầu thường bị táo bón ngay từ đầu thai kỳ do sự thay đổi nội tiết tố trong cơ thể. Táo bón là tình trạng đại tiện ít lần hơn, khó khăn hơn bình thường, phải cố rặn nhiều hơn và  không thể đẩy hết phân ra ngoài. Táo bón cũng khiến phân trở nên khô cứng bất thường.

Một số mẹo nhỏ dưới đây có thể giúp mẹ bầu ngăn ngừa chứng táo bón:

Ăn nhiều thức ăn giàu chất xơ như bánh mỳ, ngũ cốc nguyên hạt, rau, hoa quả tươi và các loại đậu... trong các bữa ăn hàng ngày.

Uống nhiều nước: bác sỹ khuyến cáo trong thai kỳ, mẹ bầu nên uống khoảng 3 lít nước mỗi ngày, chia đều khoảng 6- 8 lần trong ngày. Khi bạn bị táo bón, càng cần phải uống đủ lượng nước uống mỗi ngày, cho đến khi phân trở lại bình thường.

Thêm nữa, một ly nước hoa quả mỗi ngày, đặc biệt nước ép mận, rất hữu ích cho chứng táo bón khi mang thai. Một số người thấy rằng một ly nước ấm uống ngay sau khi thức dậy cũng giúp việc đại tiện dễ dàng hơn.

Tránh uống quá nhiều viên sắt do sắt làm chứng táo bón nặng hơn. Viên vitamin tổng hợp mà nhiều bà mẹ thường uống trong thời kì mang thai có chứa hàm lượng sắt khá cao. Hãy hỏi ý kiến bác sỹ để có thể bổ sung sắt hợp lý trong thai kỳ mà vẫn tránh được táo bón.

Tập thể dục thường xuyên: đi bộ, bơi, đạp xe đạp tại chỗ và tập yoga làm giảm táo bón cho mẹ mang thai đồng thời giúp cơ thể thư giãn hơn.

Hãy đi đại tiện ngay khi có nhu cầu: nhu động ruột thường tăng trong và sau bữa ăn, vì vậy có thể bạn sẽ muốn đi ngoài sau khi ăn xong bữa. Sẽ mất khá nhiều thời gian vì bạn đang bị táo bón, vì vậy cố gắng dành thời gian cho việc này ngay khi bạn thấy cần. Hãy chăm chú lắng nghe cơ thể. Đừng bao giờ cố nhịn khi cơ thể bảo bạn cần phải đi ngoài.

Bệnh trĩ

Trĩ là tình trạng sưng phù của những mạch máu trong và xung quanh trực tràng, hậu môn. Bất kỳ ai cũng có thể bị mắc trĩ, bao gồm cả phụ nữ có thai. Hơn nữa, khi mang thai, bệnh trĩ cũng dễ xảy ra hơn do các hormon thai kỳ làm các tĩnh mạch bị giãn ra.

Người bị bệnh trĩ thường cảm thấy ngứa, sưng và đau ở hậu môn. Bạn cũng thường cảm thấy những khối sưng phồng xung quanh vùng hậu môn, những khối này thường xuyên gây chảy máu khiến bạn vô cùng đau và khó chịu mỗi lần đi vệ sinh.

Bệnh trĩ thường được cải thiện trong vòng vài tuần sau khi sinh.

Tình trạng táo bón có thể là nguyên nhân gây bệnh trĩ, do vậy hãy thử những cách giúp bạn đại tiện được thường xuyên hơn và phân trở nên mềm hơn mỗi lần đi vệ sinh. Giảm táo bón đồng nghĩa với giảm bệnh trĩ cho mẹ bầu.

Một số những thay đổi trong chế độ ăn và sinh hoạt sau đây cũng có thể giúp cải thiện và phòng bệnh trĩ trong thai kỳ:

Ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ, như bánh mỳ nguyên cám, rau, hoa quả, uống nhiều nước

Chế độ sinh hoạt, tập luyện lành mạnh: hạn chế đứng quá lâu, nên nghỉ ngơi, thư giãn thường xuyên, nên ngồi xuống trong khi làm việc và nghỉ ngơi. Tập thể dục thường xuyên để cải thiện hệ tuần hoàn.

Giảm khó chịu do trĩ gây nên: sử dụng một túi chườm đá để giảm đau do trĩ. Sử dụng dầu bôi trơn để dễ dàng đẩy khối trĩ lại vào trong hậu môn nếu trĩ bị xổ ra ngoài. Tránh rặn quá gắng sức khi đại tiện vì có thể làm trĩ nặng hơn. Sau khi đi vệ sinh, làm sạch hậu môn  bằng nước ấm, tốt nhất là từ vòi hoa sen, xà phòng và giấy vệ sinh mềm. Tránh sử dụng giấy quá cứng có thể làm tổn thương hậu môn và gây chảy máu nhiều hơn.

Có một số loại thuốc có thể giúp làm giảm sưng viêm ở vùng hậu môn. Tuy nhiên chúng chỉ có tác dụng điều trị triệu chứng tại chỗ chứ không phải nguyên nhân gây trĩ. Do vậy hãy hỏi ý kiến bác sỹ, dược sỹ về các loại thuốc mỡ có thể giúp làm dịu cơn đau và lưu ý không tự sử dụng các loại kem bôi hay thuốc chữa trĩ.

Tiểu thường xuyên

Tình trạng tiểu nhiều thường xuất hiện vào thời gian đầu thai kỳ nhưng đôi khi kéo dài suốt thời gian mang thai. Trong những tuần cuối thai kỳ, việc đi tiểu thường xuyên thường là do sức nặng của em bé nén ép lên bàng quang của người mẹ.

Nếu bạn thường xuyên bị mất giấc ngủ vì hay đi tiểu về đêm, hãy giảm bớt việc uống nhiều nước vào buổi tối muộn. Hãy chuyển các lần uống nước sang ban ngày, nhưng vẫn phải đảm bảo đủ khoảng 3 lít nước mỗi ngày.

Khi thấy đau khi đi tiểu hoặc có máu trong nước tiểu, bạn có thể đã bị nhiễm trùng đường tiểu và cần phải điều trị. Uống nhiều nước trong trường hợp này lại giúp làm loãng nước tiểu và giảm đau. Hãy đi khám bác sỹ ngay nếu các biểu hiện này kéo dài hơn 1 ngày.

Tiểu không tự chủ

Tiểu không tự chủ khá phổ biến ở phụ nữ có thai trong và sau khi sinh. Một số phụ nữ có thai không thể kiểm soát được tình trạng tiểu són hay rò rỉ nước tiểu mỗi lần họ ho, cười hay hắt hơi, hoặc thậm chí khi di chuyển hoặc đứng dậy đột ngột. Đây có thể chỉ là vấn đề tạm thời do các cơ vùng chậu (cơ xung quanh bàng quang) sẽ giãn ra khi mang thai và chuẩn bị cho giai đoạn chuyển dạ.

Bạn có thể cải thiện tình trạng tiểu không tự chủ bằng cách tập luyện các bài tập cho vùng chậu, như bài tập Kegel.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thay đổi của cơ thể khi mang thai

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

  • 14/03/2026

    Các vận động viên thể thao có uống nước ngọt tăng lực không?

    Trong thế giới thể thao hiện đại, từ những tay đua trên các chặng đua rực lửa, những trận bóng đá đỉnh cao cho đến các giải đấu Thể thao điện tử (Esports) triệu đô, hình ảnh các hãng đồ uống tăng lực khổng lồ hay xuất hiện trên mọi phương diện. Chúng ta thường thấy các vận động viên hàng đầu cầm trên tay những lon nước đặc trưng, uống một ngụm đầy sảng khoái trước ống kính truyền hình. Tuy nhiên, đằng sau những chiến dịch truyền hình và hình ảnh đầy năng lượng đó là một sự thật mà không phải ai cũng biết.

  • 13/03/2026

    Lý do phụ nữ sau 30 tuổi nên ăn đu đủ chín

    Sau tuổi 30, khi hệ nội tiết bắt đầu có những dấu hiệu 'lỗi nhịp', đu đủ chín không chỉ là món tráng miệng ngọt ngào mà còn là giải pháp tự nhiên giúp chị em cân bằng nội tiết từ sâu bên trong.

Xem thêm