Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Alzheimer, mất trí và mãn kinh - Phần 1

Bạn bước vào tuổi mãn kinh và thỉnh thoảng bạn quên mất tên một người thân hoặc không nhớ ra đã để chìa khóa ở đâu? Nếu có, đó chính là biểu hiện của suy giảm trí nhớ, và điều này không chỉ xảy ra với riêng bạn. Đa số những phụ nữ trung niên đều sẽ trải qua tình trạng suy giảm trí nhớ, đặc biệt là trước hoặc trong quá trình mãn kinh.

Alzheimer, mất trí và mãn kinh - Phần 1

Ít nhất một nửa số người Mỹ trên 65 tuổi nói rằng hiện tại họ hay quên hơn khi họ còn trẻ. Suy giảm trí nhớ là một trong những biểu hiện của quá trình lão hóa bình thường, nhưng đôi khi, đó có thể là dấu hiệu của chứng mất trí hoặc bệnh Alzheimer.

Chứng mất trí là một thuật ngữ thông dụng để chỉ việc mất trí có ảnh hưởng đến các hoạt động hàng ngày. Bệnh Alzheimer là dạng mất trí phổ biến nhất, đặc trưng bởi các vấn đề về trí nhớ và phối hợp hoạt động nghiêm trọng, thậm chí có thể dẫn đến tử vong. Cũng như việc mất trí thông thường và các dạng mất trí khác, bệnh Alzheimer có thể gây ra những thay đổi bên trong não bộ. Theo Tổ chức Alzheimer của Mỹ, bệnh Alzheimer chiếm khoảng 60-80% số ca mất trí. Đó là một căn bệnh tiến triển, nghĩa là bệnh sẽ diễn biến xấu đi theo thời gian.

Các dạng mất trí khác bao gồm bệnh Parkinson và bệnh Huntington.

Hiểu được sự khác biệt giữa việc hay quên thông thường và chứng bệnh mất trí nguy hiểm này không phải dễ.

Vì sao lão hóa lại gây nên chứng hay quên?

Khi con người già đi, rất nhiều sự thay đổi sẽ ảnh hưởng đến chức năng của các phần khác nhau của cơ thể, bao gồm cả não bộ. Những thay đổi về mặt hóa học và sinh lý trong não bộ có thể làm bạn cảm thấy khó khăn hơn khi phải học một kỹ năng mới, khi phải nhớ một thông tin chính xác.

Một thay đổi đáng kể khác của cơ thể và có thể gây ra việc hay quên trong thời kỳ mãn kinh là sự suy giảm hoocmôn. Estrogen là một hoocmôn có thể ảnh hưởng đến trí nhớ, giúp bạn điều chỉnh nồng độ của các loại hoocmôn khác, ví dụ như cortisol, và có ảnh hưởng đến việc các chất hóa học trong não làm việc như thế nào.

Tiền mãn kinh và mãn kinh khiến lượng estrogen của cơ thể giảm đi, do vậy, estrogen sẽ không kiểm soát được lượng cortisol một cách chính xác. Điều này gây ra những sai sót hay gặp trong não bộ, ví dụ như việc hay quên ngắn hạn. Suy giảm estrogen cũng có thể gây ra lo âu, trầm cảm, mất ngủ, từ đó dẫn đến các vấn đề về trí nhớ.

Làm thế nào để cải thiện trí nhớ?

Hay quên có thể là một phần bình thường của tuổi già, nhưng đôi khi, việc này sẽ khiến cuộc sống của bạn gặp rắc rối. Nếu các vấn đề về trí nhớ của bạn làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bạn, có thể bạn sẽ muốn trao đổi về liệu pháp thay thế hoocmôn với bác sỹ.

Mục tiêu của liệu pháp thay thế hoocmôn là cung cấp một giải pháp ngắn hạn để làm chậm một số thay đổi của cơ thể trong quá trình mãn kinh. Dùng estrogen liều thấp, hoặc đôi khi là dùng phối hợp estrogen với các loại hoocmôn khác như progesteron có thể làm giảm cường độ của các triệu chứng mãn kinh phổ biến, ví dụ như:
  • Hay quên
  • Bốc hỏa
  • Vã mồ hôi vào ban đêm
  • Thay đổi cảm xúc

Liệu pháp thay thế hoocmôn cũng có thể làm xương chắc khỏe hơn. Tuy nhiên, Estrogen không được coi là giải pháp lâu dài để điều trị các vấn đề thông thường về trí nhớ do tuổi già, bởi estrogen có thể sẽ làm tăng nguy cơ phát triển một số bệnh khác như:

  • Chứng mất trí
  • Bệnh tim
  • Đột quỵ
  • Hình thành cục máu đông
  • Ung thư vú

Thêm vào đó, liệu pháp thay thế hoocmôn không nên dùng với phụ nữ có tiền sử:

  • Mắc một số loại ung thư, ví dụ như ung thư vú và ung thư buồng trứng
  • Tiền sử có cục máu đông
  • Đột quỵ

Do vậy, hãy hỏi ý kiến bác sỹ về việc liệu pháp thay thế hoocmôn có thích hợp với bạn không. Không tự ý dùng bất cứ một liệu pháp thay thế hoocmôn nào, kể cả các thực phẩm chức năng bổ sung hoocmôn khi chưa được sự cho phép của bác sỹ.

(...) còn tiếp

Mời các bạn đón đọc bài viết "Alzheimer, mất trí và mãn kinh - Phần 2" tại vienyhocungdung.vn

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những lời khuyên khoa học giúp bạn chống lại chứng sa sút trí tuệ

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline/Alzheimer.org
Bình luận
Tin mới
  • 17/01/2018

    Thực phẩm bổ sung và thảo dược tốt nhất đối với bệnh xơ vữa động mạch

    Xơ vữa động mạch là bệnh có khả năng chữa trị nếu có một liệu trình phù hợp. Để chữa trị và ngăn ngữa bệnh tái phát ngoài việc dùng thuốc đặc hiệu thì người mắc xơ vữa động mạch có thể sử dụng một số thực phẩm chức năng và thảo dược để hỗ trợ điều trị bệnh hiệu quả hơn.

  • 17/01/2018

    Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mùa lạnh cho cộng đồng và người lao động

    Để tuyên truyền, hướng dẫn và bảo vệ sức khỏe người dân trong mùa lạnh, Cục Quản lý môi trường y tế - Bộ Y tế, đã xây dựng "Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mùa lạnh cho cộng đồng và người lao động", giúp người dân có những kiến thức cơ bản, chủ động và thực hiện các biện pháp phòng tránh một số vấn đề sức khỏe thường gặp trong mùa lạnh.

  • 17/01/2018

    Nấm, có tốt cho sức khỏe hay không?

    Từ hàng ngàn năm nay, nấm là một món ăn quen thuộc của con người. Nấm không chỉ là một thực phẩm mà chúng còn được coi là một vị thuốc.

  • 17/01/2018

    10 thương hiệu mỹ phẩm không chứa độc tố được đông đảo chị em tin yêu

    Dưới đây là 10 thương hiệu mỹ phẩm an toàn, không chứa độc tố được nhiều người tin dùng và được các "ngôi sao" Instagram hàng đầu tích cực "lăng xê":

  • 17/01/2018

    Tìm hiểu về bệnh viêm amidan

    Viêm amidan là một bệnh khá phổ biến, có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi. Vậy viêm amidan là gì và dấu hiệu viêm amidan bao gồm những triệu chứng nào?

  • 16/01/2018

    Đối phó với việc tăng cân sau khi cai thuốc lá

    Chúc mừng bạn đã cai thuốc lá thành công. Và bây giờ sẽ là vấn đề được quan tâm nhiều nhất của những người bỏ thuốc là việc tăng cân. Sau khi bỏ thuốc, bạn có thể tiếp tục đi trên con đường tiến đến lối sống khỏe mạnh bằng cách kiểm soát và duy trì cân nặng hợp lý.

  • 16/01/2018

    Bệnh gì gây đau đớn nhiều nhất?

    Hầu hết các bệnh lý dù nặng hay nhẹ đều gây ra cảm giác đau. Tuy nhiên theo các chuyên gia sức khỏe, 10 tình trạng sức khỏe dưới đây thường gây đau dữ dội nhất và gây nhiều phiền toái cho bệnh nhân.

  • 16/01/2018

    Thói quen đơn giản giúp con có tư duy phản biện

    Những đứa trẻ có tư duy phản biện tốt sẽ phát triển kỹ năng như học giỏi với khả năng ghi nhớ tốt, đi đầu trong cách tìm và giải quyết vấn đề, có chỉ số IQ cao.

Xem thêm