Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về bệnh mạch máu não

Bệnh mạch máu não là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu của đột quỵ. Thông thường, bệnh mạch máu não cùng với các yếu tố nguy cơ đột quỵ khác có thể dẫn đến đột quỵ.

Những điều cần biết về bệnh mạch máu não

Bệnh mạch máu não là gì?

Bệnh mạch máu não là bệnh của các mạch máu trong não, đặc biệt là các động mạch trong não. Các động mạch trong não sẽ vận chuyển máu và cung cấp chất dinh dưỡng quan trọng cũng như cung cấp oxy cho mô não. Bệnh mạch máu não phát triển theo thời gian vì các mạch máu trong não dễ bị tổn thương do tăng huyết áp, cholesterol cao, tiểu đường, bệnh mạch máu di truyền hoặc hút thuốc.

Tổn thương đến lớp nội mô của mạch máu khiến chúng trở nên hẹp, cứng và đôi khi có hình dạng không đều. Thông thường, các mạch máu không bị tổn thương được mô tả là có chứng xơ vữa động mạch, thường kết hợp với tích tụ cholesterol.

Bệnh mạch não gây đột quỵ như thế nào?

Khi các mạch máu trong não phát triển bệnh mạch máu não, chúng sẽ có khuynh hướng tạo cục máu đông nhiều hơn. Một cục máu đông có thể bắt đầu hình thành trong động mạch khi động mạch hẹp hoặc bị biến dạng bên trong. Khi cục máu đông phát triển bên trong mạch máu, nó được gọi là huyết khối. Một cục huyết khối di chuyển và đi qua các mạch máu đến vị trí khác trong cơ thể sẽ gây tắc mạch. Huyết khối có thể bị mắc kẹt trong các mạch máu hẹp trong não, đặc biệt là những mạch máu đã bị tổn thương do bệnh mạch não, gây ra sự gián đoạn cung cấp máu, gọi là thiếu máu cục bộ.

Những bất thường do bệnh mạch não gây ra sẽ khiến các mạch máu dễ bị rách, tăng nguy cơ xuất huyết, chảy máu. Khi tình trạng xuất huyết xảy ra, tổn thương mô não do chảy máu cũng như tổn thương mô não gây ra do thiếu máu cục bộ sẽ xảy ra đồng thời.

Thông thường, nguyên nhân gây ra bệnh mạch não dài hạn sẽ dẫn đến đột quỵ đột ngột. Huyết khối do một cục máu đông chạy từ tim hoặc động mạch cảnh vào não là nguyên nhân phổ biến gây đột quỵ. Nguyên nhân cũng có thể là do tình trạng tăng huyết áp đột ngột. Các nguyên nhân khác có thể gây ra bệnh mạch não gây đột quỵ đột ngột bao gồm co thắt mạch máu, thường là do thuốc, điều trị hoặc sự thay đổi đột ngột của huyết áp.

Khi bệnh mạch não phát triển, thông thường, người bệnh cũng sẽ mắc bệnh tim mạch và các bệnh về mạch máu trên cơ thể. Nguyên nhân của bệnh mạch não là tương tự như nguyên nhân gây bệnh của các mạch máu khác. Một số người có xu hướng mắc bệnh mạch máu ở vị trí cụ thể trên cơ thể hơn các mạch máu ở các vị trí khác.

Cũng có một số bệnh di truyền sẽ dễ gây bệnh mạch máu tại não hơn là bệnh mạch máu tại các vị trí khác.

Hậu quả của bệnh mạch não

Sự xuất hiện của bệnh mạch não não lan rộng có thể gây đột quỵ nhỏ, thầm lặng theo thời gian. Bởi vì não thường có khả năng tự sửa chữa một số tình trạng tổn thương, nhiều người bị các cơn đột quỵ nhỏ và không bị các triệu chứng bởi vì các vùng não khác sẽ bù lại bằng cách làm việc gấp đôi.

Bệnh mạch máu não và chứng sa sút trí tuệ

Bệnh mạch máu não có thể góp phần dẫn đến các triệu chứng của chứng mất trí. Một số người bị bệnh mạch não nặng không thể hiện các triệu chứng điển hình liên quan đến các cơn đột qụy chẳng hạn như yếu liệt, khó nói hoặc mất thị lực, thay vào đó là họ sẽ biểu hiện bằng chứng sa sút trí tuệ. Điều này là do sự khó khăn của não trong việc tích hợp những suy nghĩ và ký ức qua nhiều cơn đột quỵ nhỏ theo thời gian.

Làm thế nào để biết bạn bị bệnh mạch não?

Thông thường, những người có nhiều cơn đột quỵ thầm lặng do bệnh mạch não sẽ rất ngạc nhiên khi họ biết rằng kết quả chụp MRI não hoặc chụp CT não của họ cho thấy họ bị đột quỵ trước đó.

Trong các tình huống này, kết của chụp phim sẽ mô tả bệnh mạch nhỏ, đột quỵ hay bệnh chất trắng. Theo thời gian, nếu nhiều cơn đột quỵ nhỏ xảy ra, dần dần khi đạt đến ngưỡng, các triệu chứng sẽ trở nên rõ rang hơn. Tại thời điểm này, các triệu chứng có thể đột nhiên trở nên rõ ràng nếu khả năng bù đắp của não bị “quá tải”.

Thông thường không có xét nghiệm sàng lọc để tìm ra bệnh mạch não, mặc dù đôi khi nó có thể được phát hiện trên các nghiên cứu chụp não. Nếu kết quả chụp CT não hoặc chụp MRI não cho thấy bạn không có bệnh mạch nào thì không có nghĩa là bạn không bị bệnh.

Kiểm soát các yếu tố nguy cơ gây ra sự phát triển của bệnh mạch não là cách tốt nhất để hồi phục và để ngăn ngừa bệnh  trở nên tồi tệ hơn. Hầu hết các bệnh mạch não có thể được cải thiện ít nhất bằng cách giảm lượng cholesterol, kiểm soát huyết áp và bệnh tiểu đường, cai thuốc lá. Ngoài ra, có thể sẽ cần phải sử dụng thêm một số loạit huốc kê đơn và thay đổi lối sống, ví dụ như tập thể thao hàng ngày và có chế độ dinh dưỡng lành mạnh.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: 11 điều cần biết về bại não

Bình luận
Tin mới
  • 16/05/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi ăn cà tím?

    Cà tím thuộc họ cà, có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, hấp dẫn và cung cấp các chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe. Vậy nếu thường xuyên ăn cà tím, điều gì sẽ xảy ra với cơ thể?

  • 16/05/2026

    Sức khỏe tinh thần của phụ nữ mang thai: Vượt qua lo âu, trầm cảm

    Mang thai là một hành trình thiêng liêng nhưng đầy thử thách, khiến phụ nữ phải đối mặt với những thay đổi lớn về thể chất và tâm lý, có thể dẫn đến căng thẳng, lo âu và trầm cảm thai kỳ.

  • 15/05/2026

    3 cách dùng nha đam chăm sóc, bảo vệ da mùa hè

    Nha đam giúp làm dịu da, cấp ẩm, hỗ trợ phục hồi sau nắng và góp phần giảm kích ứng do tia UV. Bạn có thể kết hợp nha đam với một số nguyên liệu phù hợp để tạo hỗn hợp chăm sóc da dùng hằng ngày trong mùa hè.

  • 15/05/2026

    6 cách đơn giản giúp giảm căng thẳng, lo âu trong mùa thi

    Khi kỳ thi đến gần, học sinh thường phải dồn toàn bộ sự tập trung cho việc ôn luyện nên cảm giác áp lực, mệt mỏi là điều khó tránh. Áp dụng những cách dưới đây sẽ giúp bạn cân bằng tinh thần và giảm bớt lo âu hiệu quả. Dưới đây là 6 phương pháp đơn giản nhưng hữu ích để hạn chế stress trong mùa thi:

  • 14/05/2026

    3 thời điểm uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe

    Nước dừa là thức uống tự nhiên ngon, mát, bổ và giàu điện giải nhưng thời điểm nào uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe thì không phải ai cũng biết.

  • 14/05/2026

    Nguyên nhân gây ra đốm trắng trên móng tay và cách phòng ngừa

    Đôi khi quan sát kỹ móng tay, bạn nhận thấy một vài đốm trắng xuất hiện. Có lẽ bạn đã nghe nói rằng những đốm trắng này là dấu hiệu của tình trạng thiếu vitamin hoặc khoáng chất. Nhưng thiếu dinh dưỡng không phải là tất cả, còn nhiều nguyên nhân khác có thể dây nên các đốm trắng. Mặc dù chúng thường vô hại, do các hoạt động hàng ngày hoặc chấn thương nhỏ gây ra nhưng có một số điều bạn nên biết.

  • 13/05/2026

    Uống matcha mỗi ngày có giúp giảm cân nhanh hơn?

    Matcha được biết đến như thức uống hỗ trợ giảm cân nhờ giàu chất chống oxy hóa và khả năng tăng chuyển hóa. Tuy nhiên, hiệu quả giảm cân nhanh hay chậm còn phụ thuộc vào cách dùng hợp lý và lối sống tổng thể.

  • 13/05/2026

    Nicotine tồn tại trong cơ thể bạn bao lâu?

    Nicotine tồn tại trong máu khoảng một đến ba ngày, mặc dù phần lớn thường được đào thải trong vòng một ngày. Tuy nhiên, cotinine (chất chuyển hóa của nicotine) có thể tồn tại trong cơ thể trong vài ngày .

Xem thêm