Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

4 hiểu lầm về dinh dưỡng cho người bệnh tiểu đường

- Nếu bạn vừa được chẩn đoán là bị tiểu đường typ 2, hoặc nếu bạn đã bị tiểu đường typ 2 trong một thời gian dài, bạn có thể sẽ rất băn khoăn về việc ăn như thế nào để kiểm soát được lượng đường máu. Mỗi người sẽ có một ý kiến khác nhau và rất nhiều ý kiến trong số đó sẽ mâu thuẫn với nhau.

4 hiểu lầm về dinh dưỡng cho người bệnh tiểu đường

Vậy, bạn phải tin ai? Và điều gì thực sự sẽ giúp bạn giữ được mức đường huyết ở giới hạn cho phép? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng khám phá 4 hiểu lầm hay gặp về dinh dưỡng cho người bệnh tiểu đường dưới đây:

#1: Nếu bị tiểu đường, bạn phải tránh ăn tất cả các loại đường

Sự thật: Nhiều đường không tốt cho chế độ ăn của bất kỳ ai cả, cho dù có bị tiểu đường hay không. Nhưng bạn bị tiểu đường không có nghĩa là bạn phải tránh ăn tất cả các loại đường và đồ ngọt. Nhóm bột đường (carbohydrate) bao gồm nhóm đường tinh chế (glucose) và đường hỗn hợp, đều được chuyển hóa thành glucose trong quá trình tiêu hóa. Lượng glucose này sẽ được dùng như một nguồn năng lượng cho các tế bào. Và vì tất cả các dạng carbohydrate sẽ được chuyển hóa thành glucose, do vậy, chúng sẽ làm tăng lượng đường huyết của bạn. Đường tinh chế từ bánh kẹo, đường kính làm tăng đường máu nhanh hơn đường hỗn hợp, nên được xếp là không tốt cho người bệnh tiểu đường.
Mặc dù bạn nên thận trong không ăn quá nhiều carbohydrate một lúc, nhưng thỉnh thoảng, bạn có thể ăn một chút đồ ngọt, thậm chí là cần thiết (ăn một vài chiếc bánh quy) khi có dấu hiệu hạ đường huyết. Các loại carbohydrate hỗn hợp, như ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và rau xanh, sữa ít béo là những lựa chọn tốt nhất cho tất cả mọi người vì giàu dinh dưỡng và chất xơ. Điều quan trọng là bạn phải kiểm soát được khẩu phần của mình, không làm lượng đường huyết tăng vọt.
#2: Tất cả các loại thức ăn có màu trắng đều không có lợi cho người bệnh tiểu đường
Sự thật: Khi nghĩ về thức ăn có màu trắng, bạn sẽ nghĩ đến điều gì? Bột mỳ, đường trắng và bánh mỳ trắng ư? Thế còn khoai tây trắng, bông cải trắng và hành tây thì sao? Liệu có phải tất cả các loại thức ăn có màu trắng đều không tốt cho người tiểu đường không? Hoàn toàn không phải như vậy. Đúng vậy, một số loại ngũ cốc như gạo, mỳ  xay sát kỹ quá, có màu trắng là không tốt cho người bệnh đái tháo đường, do chúng được chuyển hóa rất nhanh thành glucose và làm tăng nhanh đường huyết của bạn. Những loại rau quả, có màu trắng như bông cải trắng và hành tây lại là lựa chọn rất tốt giúp bạn kiểm soát đường huyết vì có chứa rất nhiều chất xơ, ít calo và ít carbohydrate.

Khoai lang sẽ tiêu hóa chậm hơn và làm tăng lượng glucose ít hơn, so với những loại khoai cùng họ nhưng có màu nhạt hơn. Nhưng điều đó không có nghĩa là bạn phải kiêng ăn khoai tây trắng hoàn toàn. Ăn với một lượng vừa đủ và ăn trong một bữa ăn cân đối dinh dưỡng, cùng với rau xanh, thịt nạc và chất béo tốt, bạn hoàn toàn có thể thưởng thức khoai thây trắng mà vẫn giữ được lượng đường huyết ở mức ổn định.

#3: Cách duy nhất để làm giảm lượng glucose và giảm cân là tuân thủ chế độ ăn low carb hoặc no carb (chế độ ăn ít hoặc không có đường/carbohydrate)

Sự thật: Nếu bạn là người mới mắc tiểu đường, bạn sẽ thấy rằng, tất cả mọi người xung quanh đều khuyên bạn kiêng ăn tất cả những loại thức ăn có chứa carbohydrate. Nhưng vì carbohydrate có trong hầu hết các loại thực phẩm, từ trái cây cho đến bánh mỳ, sữa và thậm chí cả rau xanh, nên có thể bạn sẽ có cảm giác như bạn chẳng thể ăn được bất cứ thứ gì cả.
Nhưng, tin tốt là, thật ra bạn vẫn có thể ăn một số hoa quả ngọt, tuy nhiên không nên ăn nhiều. Kiểm soát bệnh tiểu đường nghĩa là giữ lượng đường huyết trong giới hạn cho phép. Lượng glucose quá cao có thể làm tổn thương cơ thể bạn, nhưng nếu lượng glucose quá thấp thì cũng rất nguy hiểm. Ăn carbohydrate như một phần của bữa ăn dinh dưỡng và cân đối có thể giúp giữ đường huyết của bạn ở mức ổn định. Thay vì tránh ăn carbohydrate, bạn hãy tập trung vào việc chọn loại carbohydrate tốt cho sức khỏe. Các bữa ăn có chứa carbohydrate nên được ăn cách xa nhau, và ăn cùng với thịt nạc, và chất béo tốt cho sức khỏe. Một chế độ ăn cân đối không chỉ giúp bạn đạt được mức đường huyết ở giới hạn cho phép mà còn có thể cải thiện sức khỏe nói chung của bạn.

#4: Các loại thức ăn không có đường sẽ không ảnh hưởng gì đến lượng đường huyết

Sự thật: Không có đường không có nghĩa là không có carbohydrate. Rất nhiều nhà sản xuất gắn mác sản phẩm của mình là “không đường”, nhưng thực ra, họ đã thay thế đường thông thường bằng đường có năng lượng thấp (sugar alcohols) vì loại đường này có ít calo và ít ảnh hưởng đến đường huyết hơn so với đường thông thường. Nhưng đường có năng lượng thấp vẫn sẽ làm tăng đường huyết của bạn nếu bạn tiêu thụ với một lượng lớn. Ngoài ra, có một số loại thực phẩm không chứa đường, nhưng lại rất giàu carbohydrate từ các nguồn khác, như bột mỳ hay các loại hạt ngũ cốc. Do vậy, việc đọc kỹ nhãn thực phẩm là vô cùng quan trọng. Đặc biệt, bạn nên chú ý đến tổng lượng carbohydrate  của sản phẩm, chứ không nên chỉ chú ý vào lượng đường. Nếu bạn chỉ chú ý đến những loại thực phẩm “không đường”, thì rất có thể, bạn vẫn sẽ làm lượng đường huyết của mình tăng cao mà không rõ nguyên nhân.

Bạn thấy đấy, có rất nhiều hiểu lầm về chế độ dinh dưỡng của người bệnh tiểu đường. Nhưng kiểm soát lượng đường huyết không phức tạp đến vậy. Một chế độ ăn cân đối, giàu dinh dưỡng từ thực phẩm tươi ngon và hạn chế ăn các loại thực phẩm chế biến sẵn và đường thông thường, là chế độ ăn mà tất cả chúng ta nên tuân thủ, cho dù có bị tiểu đường hay không, và chế độ ăn này cũng có thể giúp giữ lượng đường huyết của bạn ở ngưỡng cho phép.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tìm hiểu hai loại hooc môn quan trọng đối với bệnh tiểu đường

Ts.Bs.Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

Xem thêm