Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị ứng hải sản

Dị ứng hải sản – hay chính xác hơn là dị ứng với các động vật có vỏ là phản ứng bất thường của hệ thống miễn dịch cơ thể với protein ở một số loài động vật biển. Các loài động vật biển trong danh sách này bao gồm động vật giáp xác và nhuyễn thể, chẳng hạn như tôm, cua, mực, hàu, sò và những loài khác.

Một số người bị dị ứng với tất cả các sản phẩm từ động vật có vỏ, nhưng cũng có những người khác chỉ phản ứng với một số loại nhất định. Các phản ứng gây ra các triệu chứng từ nhẹ - chẳng hạn như nổi mề đay hoặc nghẹt mũi - đến nặng và thậm chí là đe dọa tính mạng.

Triệu chứng

Triệu chứng dị ứng động vật có vỏ thường xuất hiện và tiến triển trong vòng vài phút đến một vài giờ sau khi ăn các thực phẩm từ nhóm động vật này. Chúng có thể bao gồm:

  • Nổi mề đay, ngứa hoặc chàm (viêm da dị ứng)
  • Sưng môi, mặt, lưỡi và cổ họng hoặc các bộ phận khác của cơ thể
  • Thở khò khè, nghẹt mũi hoặc khó thở
  • Đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn hoặc nôn
  • Chóng mặt, choáng váng hoặc ngất xỉu

Dị ứng có thể gây ra một số phản ứng nghiêm trọng, đe dọa tính mạng được gọi là sốc phản vệ. Phản ứng phản vệ của cơ thể dù với bất cứ nguyên nhân nào cũng đều là trường hợp cấp cứu y tế khẩn cấp, cần được điều trị ngay lập tức bằng adrenaline.

Một số dấu hiệu của sốc phản vệ bao gồm:

  • Cổ họng bị sưng hoặc như có khối u trong cổ họng (co thắt đường thở) khiến khó thở
  • Sốc, tụt huyết áp nghiêm trọng
  • Chóng mặt, choáng váng hoặc mất ý thức

Nguyên nhân

Tất cả các trường hợp dị ứng thực phẩm đều có nguyên nhân do hệ thống miễn dịch của cơ thể phản ứng quá mức đối với tác nhân. Trong dị ứng động vật có vỏ, hệ thống miễn dịch xác định nhầm một loại protein nhất định trong các loại động vật này và coi chúng là có hại đối với cơ thể, dẫn đến kích hoạt sản xuất kháng thể chống đối lại với protein của động vật đó (chất gây dị ứng). Tại lần tiếp theo khi bạn tiếp xúc với chất gây dị ứng, hệ thống miễn dịch của bạn sẽ giải phóng histamine và các chất khác gây ra các triệu chứng dị ứng của cơ thể.

Các loại động vật có vỏ

Có rất nhiều loại động vật có vỏ, và mỗi loại lại chứa các protein khác nhau:

  • Các loài giáp xác bao gồm cua, tôm hùm, tôm hùm đất, tôm tít hay tôm thương phẩm cỡ lớn
  • Các loài nhuyễn thể bao gồm mực, ốc, trai, hàu hay sò
Một số người chỉ dị ứng với một loại động vật có vỏ nhất định, và họ vẫn có thể ăn thịt từ những loại khác. Nhưng cũng có những người bị dị ứng với toàn bộ và họ nên tránh tất cả các loại động vật có vỏ.

Các yếu tố nguy cơ

Đối với dị ứng động vật có vỏ, bạn sẽ càng có nhiều nguy cơ bị dị ứng nếu tiền sử gia đình có bất kỳ tình trạng dị ứng nào tương tự. Mặc dù tình trạng dị ứng này có thể gặp ở mọi lứa tuổi, song nó phổ biến hơn ở người trưởng thành. Ở người trưởng thành, dị ứng động vật có vỏ lại phổ biến hơn ở nhóm phụ nữ nếu so với nam giới. Ở trẻ em, dị ứng động vật có vỏ phổ biến ở trẻ nam hơn so với trẻ nữ.

Các biến chứng gặp phải

Trong một số trường hợp nghiêm trọng, dị ứng động vật có vỏ có thể dẫn đến biến chứng sốc phản vệ - một phản ứng dị ứng nguy hiểm - có biểu hiện là cổ họng bị sưng (do co thắt đường thở), mạch nhanh, biểu hiện sốc và chóng mặt hoặc choáng váng. Sốc phản vệ có thể nguy hiểm đến tính mạng.

Khi bị dị ứng động vật có vỏ, nguy cơ bị sốc phản vệ sẽ tăng lên nếu:

  • Có tiền sử bị hen suyễn
  • Có phản ứng dị ứng với một lượng rất nhỏ động vật có vỏ (trạng thái cực kỳ nhạy cảm)
  • Bạn có tiền sử sốc phản vệ do thực phẩm

Dự phòng tình trạng dị ứng động vật có vỏ

Nếu bạn bị dị ứng động vật có vỏ, cách duy nhất để tránh phản ứng dị ứng là tránh ăn tất cả chúng cũng như các sản phẩm làm từ chúng. Ngay cả một lượng nhỏ cũng có thể gây ra phản ứng nghiêm trọng ở một số người nhạy cảm đặc biệt.

Bạn nên thận trọng khi đi ăn ở bên ngoài. Nếu quá nhạy cảm, khi dùng bữa tại các nhà hàng, hãy luôn kiểm tra để đảm bảo rằng chảo, dầu ăn hoặc dụng cụ dùng cho động vật có vỏ không được sử dụng để chế biến các loại thực phẩm khác, tạo ra sự lây nhiễm chéo. Thậm chí, bạn nên tránh ăn ở các nhà hàng hải sản.

Động vật có vỏ hiếm khi là một thành phần ẩn chứa bên trong các món ăn hay thực phẩm đã chế biến, nhưng nó có thể có trong một số món ăn như cá kho hoặc hương liệu hải sản mà bạn đôi khi không để ý. Đối với một số người, cần giữ khoảng cách như tránh hoàn toàn những nơi chế biến hoặc buôn bán động vật có vỏ. Những người này có thể gặp phản ứng kể cả sau khi chạm vào hoặc hít phải hơi nước từ hoạt động liên quan đến động vật có vỏ.

Tổng kết

Nếu bạn gặp phải tình trạng dị ứng với hải sản – cụ thể hơn là dị ứng với động vật có vỏ, hãy gặp bác sĩ để được hỗ trợ chi tiết. Tình trạng dị ứng vói động vật có vỏ có thể nghiêm trọng với một số người, và cần lưu ý đặc biệt để tránh khỏi các biến chứng nguy hiểm có thể gặp phải.

Tham khảo thêm thông tin tại: Dị ứng sữa bò ở trẻ em – tình trạng đáng lo ngại

 

Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

Xem thêm