Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cách giảm biến chứng thần kinh cho người bệnh đái tháo đường

Biến chứng thần kinh do đái tháo đường là tình trạng dây thần kinh bị tổn thương do đường huyết thường xuyên ở mức cao. Theo đó, biến chứng này có thể ảnh hưởng tới các dây thần kinh trên toàn cơ thể, nhưng rõ rệt nhất vẫn là ở chi trên và chi dưới.

Biến chứng thần kinh do đái tháo đường thường được chia thành 2 dạng chính

Nhìn chung, biến chứng thần kinh do bệnh đái tháo đường thường được chia thành 2 dạng chính: Biến chứng thần kinh ngoại biên và biến chứng thần kinh tự chủ. Do đó, việc điều trị, kiểm soát biến chứng thần kinh cho người bệnh đái tháo đường sẽ phải đáp ứng đủ cho cả 2 dạng này.

Biểu hiện của biến chứng thần kinh do đái tháo đường

Tùy theo cơ quan bị tổn thương mà biến chứng thần kinh đái tháo đường có thể biểu hiện khá khác nhau:

Biến chứng thần kinh ngoại biên

Đây là dạng biến chứng thần kinh thường gặp nhất, ảnh hưởng đến các dây thần kinh ngoại biên ở tay, chân, thần kinh sọ não. Theo đó, các triệu chứng thường bắt đầu xuất hiện đối xứng từ 2 chi dưới và bàn chân, sau đó mới tới 2 chi trên và bàn tay.

Người bệnh bị biến chứng thần kinh ngoại biên thường gặp phải các triệu chứng như:

- Tê bì, giảm khả năng cảm nhận cảm giác đau, nóng/lạnh, đặc biệt là ở bàn chân.

- Cảm thấy châm chích, bỏng rát.

- Cảm giác đau buốt (thường nghiêm trọng hơn về đêm).

- Đau khi bước đi.

- Yếu cơ, đi lại khó khăn.

- Triệu chứng nặng: Loét chân, nhiễm trùng, biến dạng bàn chân, đau xương khớp.

Tê bì, châm chích tay chân… là những biến chứng thần kinh ngoại biên thường gặp.
 

Biến chứng thần kinh tự chủ

Có thể thay đổi tùy vào cơ quan bị tổn thương:

- Ở mắt: Đồng tử mất phản xạ với ánh sáng/bóng tối.

- Ở hệ tiêu hóa: Dạ dày co thắt chậm lại, do đó người bệnh thường hay thấy đầy bụng sau khi ăn. Ngoài ra, tổn thương thần kinh tự chủ ở hệ tiêu hóa còn có thể khiến người bệnh đái tháo đường hay thấy buồn nôn/nôn mửa, rối loạn tiêu hóa, ăn không ngon miệng.

- Hệ tim mạch: Nhịp tim nhanh khi nghỉ ngơi, hạ huyết áp tư thế (khi thay đổi tư thế từ nằm sang ngồi hoặc đứng, khiến người bệnh cảm thấy chóng mặt, choáng váng, ngất xỉu).

- Hệ tiết niệu: Ứ đọng nước tiểu trong bàng quang, lâu ngày có thể dẫn đến nhiễm trùng đường tiểu. Bệnh nhân cũng có thể đi tiểu nhiều lần, khó nhịn tiểu.

- Hệ sinh dục: Nam giới mắc đái tháo đường có thể bị rối loạn cương dương, nữ giới có thể bị khô âm đạo.

Tổn thương thần kinh tự chủ còn khiến cơ thể mất khả năng báo động khi bị hạ đường huyết (ví dụ như cảm giác đói, đổ mồ hôi, lo sợ, tim đập nhanh). Điều này khiến người bệnh không xử trí kịp thời, dễ đi thẳng vào hôn mê khi bị hạ đường huyết.

Làm sao giảm biến chứng thần kinh cho người bệnh đái tháo đường?

Hiện vẫn chưa có thuốc chữa khỏi hoàn toàn biến chứng thần kinh do đái tháo đường. Tuy nhiên, vẫn có cách điều trị, giảm biến chứng thần kinh mà cụ thể là tập trung vào các hướng điều trị dưới đây:

Điều trị làm chậm tiến triển của bệnh

- Kiểm soát đường huyết tích cực. Cụ thể, người bệnh cần hướng tới mục tiêu chỉ số đường huyết khi đói/trước khi ăn từ 70 - 130mg/dl; Chỉ số đường huyết sau ăn 2 giờ < 180mg/dl; HbA1C < 7%.

- Chăm sóc bàn chân để tránh tình trạng biến dạng bàn chân, các vết loét gây đoạn chi.

- Kiểm soát huyết áp.

- Có chế độ ăn uống, tập thể dục phù hợp để duy trì cân nặng ổn định.

- Không hút thuốc lá, uống rượu bia.

Điều trị giảm đau

- Dùng thuốc giảm đau như thuốc chống động kinh, thuốc chống trầm cảm, miếng dán có tẩm lidocaine…

- Dùng kem thoa có chứa capsaicin, bổ sung alpha-lipoic acid, châm cứu, kích hoạt thần kinh bằng điện xuyên da… để giảm đau tạm thời do biến chứng thần kinh ngoại biên.

Điều trị phục hồi chức năng và ngăn ngừa biến chứng

Biến chứng thần kinh do đái tháo đường thường gây khó chịu, làm giảm chất lượng sống của người bệnh. Do đó, bạn nên đi khám sức khỏe định kỳ để được theo dõi, điều trị phục hồi chức năng tại các cơ sở chữa bệnh chuyên khoa.

Biện pháp này có thể được áp dụng với các trường hợp loét chân và bệnh lý bàn chân, rối loạn cương dương, bàng quang thần kinh (ứ đọng nước tiểu, nhiễm trùng tiểu), rối loạn nhu động dạ dày...

Sử dụng giải pháp hỗ trợ giảm biến chứng thần kinh do đái tháo đường

Tại các quốc gia châu  Âu, nhiều thập niên trở về trước đã sử dụng alpha lipoic acid (ALA) - chất chống oxy hóa có khả năng bảo vệ và khôi phục tế bào thần kinh bị tổn thương.

Tại Việt Nam, ALA được kết hợp với một số thảo dược khác như nhàu, câu kỷ tử, mạch môn, hoài sơn đã tạo nên mạng lưới chống oxy hóa dày đặc, giúp dọn dẹp những “rác thải” là những gốc tự do sinh ra trong quá trình chuyển hóa, từ đó giúp bảo vệ các tế bào thần kinh, ngăn ngừa sự tấn công của các gốc tự do gây tổn thương các tế bào này. Ngoài ra, sự kết hợp này cũng giúp cơ thể phục hồi chức năng tuyến tụy, từ đó duy trì ổn định đường huyết hiệu quả.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bệnh đái tháo đường bao lâu thì biến chứng, làm sao để phòng ngừa?

Vi Bùi - Theo Healthplus
Bình luận
Tin mới
  • 14/05/2026

    3 thời điểm uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe

    Nước dừa là thức uống tự nhiên ngon, mát, bổ và giàu điện giải nhưng thời điểm nào uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe thì không phải ai cũng biết.

  • 14/05/2026

    Nguyên nhân gây ra đốm trắng trên móng tay và cách phòng ngừa

    Đôi khi quan sát kỹ móng tay, bạn nhận thấy một vài đốm trắng xuất hiện. Có lẽ bạn đã nghe nói rằng những đốm trắng này là dấu hiệu của tình trạng thiếu vitamin hoặc khoáng chất. Nhưng thiếu dinh dưỡng không phải là tất cả, còn nhiều nguyên nhân khác có thể dây nên các đốm trắng. Mặc dù chúng thường vô hại, do các hoạt động hàng ngày hoặc chấn thương nhỏ gây ra nhưng có một số điều bạn nên biết.

  • 13/05/2026

    Uống matcha mỗi ngày có giúp giảm cân nhanh hơn?

    Matcha được biết đến như thức uống hỗ trợ giảm cân nhờ giàu chất chống oxy hóa và khả năng tăng chuyển hóa. Tuy nhiên, hiệu quả giảm cân nhanh hay chậm còn phụ thuộc vào cách dùng hợp lý và lối sống tổng thể.

  • 13/05/2026

    Nicotine tồn tại trong cơ thể bạn bao lâu?

    Nicotine tồn tại trong máu khoảng một đến ba ngày, mặc dù phần lớn thường được đào thải trong vòng một ngày. Tuy nhiên, cotinine (chất chuyển hóa của nicotine) có thể tồn tại trong cơ thể trong vài ngày .

  • 12/05/2026

    Cơ chế hiệp đồng của hệ vi khoáng và vitamin trong quá trình phát triển chiều cao ở trẻ em

    Tăng trưởng chiều cao là một quá trình phức tạp được điều biến bởi di truyền, nội tiết và dinh dưỡng. Trong đó, các vi chất dinh dưỡng đóng vai trò cốt yếu vào việc hình thành mật độ xương và kéo dài xương chi.

  • 12/05/2026

    Từ nghiên cứu đến giải pháp bổ sung vi chất cho trẻ em

    Chiều cao không chỉ là một chỉ số phát triển thể chất mà còn phản ánh tình trạng dinh dưỡng, sức khỏe và tiềm năng phát triển lâu dài của trẻ. Trong bối cảnh Việt Nam vẫn còn đối mặt với tình trạng suy dinh dưỡng thấp còi ở một bộ phận trẻ em, việc tìm kiếm các giải pháp dinh dưỡng phù hợp nhằm cải thiện tầm vóc đang trở thành một trong những ưu tiên quan trọng.

  • 12/05/2026

    Vai trò then chốt của giấc ngủ đối với trí nhớ và hiệu suất thi cử

    Trong bối cảnh áp lực thi cử ngày càng gia tăng, quan niệm hy sinh giấc ngủ để học tập thâu đêm vẫn còn khá phổ biến ở nhiều học sinh và phụ huynh. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của khoa học đây là một chiến lược phản tác dụng bởi não bộ cần thời gian nghỉ ngơi để xử lý và củng cố thông tin một cách trọn vẹn. Để giúp các sĩ tử hiểu rõ cơ chế này, Viện Y học ứng dụng Việt nam sẽ chia sẻ thông tin về vai trò của giấc ngủ đối với trí nhớ, giúp bạn không chỉ bảo vệ sức khỏe mà còn tối ưu hóa năng lực ghi nhớ và hiệu suất tư duy trong giai đoạn quan trọng.

  • 11/05/2026

    Yoga cho người mới bắt đầu: 5 tư thế đơn giản giúp thư giãn và tăng cường linh hoạt

    Yoga là phương pháp luyện tập kết hợp vận động, kiểm soát hơi thở và thiền định, mang lại lợi ích lớn cho cả sức khỏe thể chất và tinh thần. Đặc biệt, yoga cho người mới bắt đầu là lựa chọn lý tưởng để giảm căng thẳng, tăng sự linh hoạt và cải thiện sức khỏe.

Xem thêm