Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bệnh trong mùa nắng nóng: Nhìn xa để ngừa gần

Khi nói đến các bệnh xảy ra trong mùa nắng nóng, người ta thường nghĩ đến các vấn đề như cảm nắng, say nắng, mất nước, kiệt sức... Đây là những vấn đề phổ biến, thường gặp, nhưng chỉ là một phần nhỏ của vấn đề. Riêng đối tượng người cao tuổi (NCT) còn có nguy cơ gặp phải nhiều vấn đề sức khỏe khác trong mùa nắng nóng.

Hầu hết NCT có sức đề kháng ngày một suy giảm, chức năng của các cơ quan bị sa sút, phản xạ thần kinh kém nhạy bén, trong khi đó mùa nắng nóng có rất nhiều bệnh phát sinh, rất dễ lâm bệnh. Những ngày nắng nóng, ra mồ hôi nhiều, cơ thể rất dễ bị mất nước, chất điện giải; trong khi khả năng tự điều chỉnh của NCT rất khó khăn.

Sự mất nước, chất điện giải liên tục trong nhiều giờ, nhiều ngày sẽ ảnh hưởng rất lớn đến hệ tim mạch. Trường hợp nhẹ, có thể làm cho cơ thể NCT luôn trong tình trạng mệt mỏi, bủn rủn tay chân, chóng quên, hay cáu gắt; nặng hơn có thể ngất xỉu, trụy tim mạch. Với NCT còn phải lao động, nhất là lao động nặng nhọc dưới trời nắng nóng khi tắm sông, ao hồ, biển, lúc nắng nóng có thể bị say nắng, sốc nhiệt. Trong những ngày qua, số bệnh nhân vào Bệnh viện Lão khoa Trung ương cấp cứu tăng trên 150% so với tuần trước.

Cảm lạnh mùa nắng nóng

Nắng nóng kéo dài, NCT có thể bị cảm lạnh (khi tắm nước lạnh, tắm sông, ao, hồ, biển vào chiều tối, hoặc đang ngoài trời nóng vào phòng máy lạnh hay nằm ngủ trong phòng máy lạnh với nhiệt độ thấp và uống nước có đá… rất dễ bị viêm đường hô hấp. Nếu nhẹ thì viêm mũi họng, nặng hơn là viêm phế quản, phổi hoặc bệnh hen suyễn tái xuất hiện, đặc biệt là hen ác tính, hoặc cơn cấp của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính… Nếu tiền sử có tăng huyết áp, có thể bị đột tử.

Đặc biệt ở khu vực miền Nam, diễn tiến thời tiết trong ngày có nhiều biến đổi bất thường, đang nắng nóng và bất chợt chuyển sang trạng thái mưa dầm, mưa dai dẳng. Nếu không có biện pháp che chắn, chuẩn bị phù hợp NCT, rất dễ mắc các bệnh như viêm phổi, cảm lạnh…

Bệnh về đường tiêu hóa

Nắng nóng kéo dài, NCT có thể bị rối loạn tiêu hóa, ngộ độc thực phẩm do ăn uống không đảm bảo vệ sinh (uống nước chưa đun sôi, nước đá không vô khuẩn hoặc ăn rau sống hoặc ăn tiết canh, nem chua, nem chạo…). Trong khi đó,  vào mùa nắng nóng thực phẩm rất dễ bị ôi thiu, do nhiễm vi sinh vật gây bệnh; nắng nóng là điều kiện thuận lợi cho chúng phát triển.

Nắng nóng kéo dài dẫn đến tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước ngọt, thiếu nước sạch ở một số địa phương, tiềm ẩn nguy cơ xuất hiện các bệnh như nhiễm ký sinh trùng (giun, sán…), ngộ độc, tiêu chảy… nếu sử dụng nguồn nước không đảm bảo vệ sinh trong sinh hoạt hằng ngày.

Mặc dầu nắng nóng kéo dài nhưng hầu hết NCT ngại uống nước, ngại ăn canh, rau, ngại ăn trái cây… làm cho NCT dễ mắc bệnh táo bón. Một số người quan niệm, để hạn chế nắng nóng cần uống bia lạnh nhằm mục đích giải khát. Trường hợp người có bệnh về tim mạch, dạ dày, bệnh phổi, bệnh viêm họng hạt, uống bia lạnh sẽ làm cho bệnh càng gia tăng, thậm chí gây nguy hiểm.

Bệnh lý tim mạch

Nhiệt độ tăng quá cao do nắng nóng có thể làm gia tăng bệnh tăng huyết áp, tai biến mạch máu não (đột quỵ).  Không nên có quan niệm rằng, bệnh huyết áp hoặc tai biến mạch máu não chỉ xảy ra vào mùa lạnh. NCT nếu có bệnh tăng huyết áp mà bị lạnh đột ngột, rất có thể xảy ra các biến chứng nguy hiểm, nếu nhẹ, huyết áp tăng đột ngột gây hoa mắt chóng mặt, buồn nôn, nôn, nhức đầu (rối loạn tuần hoàn não), loạn nhịp tim. Nếu nặng, có thể xuất huyết não, đột quỵ. Với những NCT có xơ vữa động mạch, tiền sử co thắt động mạch vành tim, thì càng nguy hiểm hơn.

Cần lưu ý là bệnh đột quỵ ở NCT xảy ra vào mùa nắng chiếm một tỷ lệ đáng kể do nhiệt độ ngoài trời tăng đột biến. Thêm vào đó là chế độ sinh hoạt, ăn uống không phù hợp, nhất là ở những người có sẵn bệnh tim mạch, bệnh tăng huyết áp.

Mùa nắng nóng kéo dài có thể làm gia tăng tỷ lệ mắc các bệnh do muỗi đốt (bệnh sốt rét, bệnh sốt xuất huyết) ở NCT, bởi họ ngại nằm màn, đặc biệt là NCT đang có khả năng lao động, khi nghỉ ngơi quên nằm màn, nhất là vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa. Mùa nắng nóng, thỉnh thoảng có mưa làm gia tăng sự sinh sản của các loài muỗi, trong khi bệnh sốt xuất huyết ở nước ta luôn rình rập.

Người cao tuổi nên uống đủ nước và vận động, tập luyện hợp lý

Biện pháp phòng ngừa

- Hạn chế ra ngoài trong các giai đoạn nắng nóng cao điểm trong ngày (10h sáng đến 16h chiều). Đội nón rộng vành, che ô dù, mặc thoáng mát.

- Uống đủ nước: nên mang theo nước khi ra ngoài, có thể cho một chút muối vào nước để cân bằng điện giải.

- Sử dụng điều hòa một cách lành mạnh, không để nhiệt độ quá thấp, không ngồi trực tiếp trước quạt, máy lạnh khi vừa từ môi trường nắng nóng bên ngoài về.

- Không tắm khuya, tắm nhiều lần trong ngày, tắm ở các nước lạnh ở các ao hồ, sông suối… để phòng ngừa tình trạng cảm lạnh, viêm phổi.

- ăn chín, uống chín không sử dụng thực phẩm ôi thiu, nguồn nước không hợp vệ sinh.

- Có chế độ lao động, vận động, tập luyện hợp lý tránh thời điểm nắng nóng cao điểm.

- Xây dựng môi trường sống lành mạnh để hạn chế sự sinh sôi của các đối tượng trung gian truyền bệnh, ngủ mùng kể cả ban ngày để phòng bệnh sốt xuất huyết.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Bảo vệ sức khỏe trong mùa nắng nóng

PGS.TS.BS BÙI KHẮC HẬU - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 08/08/2020

    Những loại thức ăn tốt cho thai phụ

    Chế độ dinh dưỡng của phụ nữ trong thời kỳ mang thai có vai trò rất quan trọng, nó là yếu tố quyết định đối với sự phát triển của thai nhi. Phụ nữ có thai cần ăn uống đầy đủ trong suốt thời kỳ mang thai cũng như sau khi sinh con để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng cho cả mẹ và con.

  • 08/08/2020

    Thực phẩm vừa làm trắng răng, vừa chống hôi miệng cực kỳ hiệu quả

    Có nhiều cách khác nhau để bạn có thể đẩy lùi chứng hôi miệng và giúp cho hàm răng trắng sáng, khỏe mạnh. Một trong những cách hiệu quả là thông qua việc kết hợp các thực phẩm sau đây vào chế độ ăn uống hàng ngày.

  • 08/08/2020

    Vắc-xin phòng COVID - 19 của Moderna có hiệu quả bảo vệ tốt trên khỉ

    Hãng Moderna, Mỹ mới cho biết, vắc-xin COVID-19 mRNA-1273 đang thử nghiệm của công ty này đã tạo ra đáp ứng miễn dịch mạnh mẽ và bảo vệ chống nhiễm trùng ở phổi và mũi, cũng như ngăn ngừa bệnh phổi trong nghiên cứu với các loài linh trưởng.

  • 08/08/2020

    Nguyên nhân khiến bạn hay bị chuột rút, run tay chân không kiểm soát

    Thường xuyên bị chuột rút, run tay chân không kiểm soát có thể ảnh hưởng xấu tới chất lượng cuộc sống của bạn. Hiểu nguyên nhân của các tình trạng này có thể giúp bạn khắc phục vấn đề hiệu quả hơn.

  • 07/08/2020

    Viêm khớp vảy nến: nên ăn và kiêng những thực phẩm nào?

    Nếu không được điều trị kịp thời, viêm khớp vảy nến có thể phá hủy khớp, dẫn đến mất chức năng vận động. Người bệnh nên thực hiện chế độ ăn uống hợp lý, kết hợp với chỉ dẫn của bác sỹ để ngăn ngừa hiện tượng biến dạng do viêm khớp vảy nến.

  • 07/08/2020

    Làm thế nào để có giấc ngủ ngon ở tuổi mãn kinh?

    Ở tuổi trung niên, phụ nữ thường mất ngủ do những thay đổi về nội tiết tố, trong đó có hormone quyết định giấc ngủ melatonin. Để điều trị chứng mất ngủ thời kỳ mãn kinh, chị em có thể thử một số biện pháp sau.

  • 07/08/2020

    Bà bầu ăn măng tây có tốt không?

    Như bạn đã biết, măng tây là loại thực phẩm chứa ít calo nhưng rất giàu chất dinh dưỡng, đặc biệt là folate, vitamin và chất chống oxy hóa. Những dưỡng chất này cực kỳ hữu ích đối với sức khỏe của bà bầu và sự phát triển của thai nhi.

  • 07/08/2020

    Mách bạn 7 cách dùng bột yến mạch để trị mụn đầu trắng

    Bột yến mạch là nguyên liệu khá quen thuộc trong lĩnh vực làm đẹp, đặc biệt là chăm sóc da. Tuy nhiên không có nhiều người biết bột yến mạch đặc biệt hiệu quả trong việc điều trị mụn đầu trắng.

Xem thêm