Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 mẹo giúp trẻ tự ngủ

Bạn đã dùng rất nhiều cách để dỗ trẻ đi ngủ: bế ru, cho bú, xoa lưng nhưng sau nhiều tháng, bạn sẽ bắt đầu muốn trẻ có thể tự đi ngủ mà không cần dỗ dành. Làm thế nào để trẻ hình thành thói quen tự ngủ và làm thế nào để có thể đẩy nhanh quá trình này?

Mặc dù mỗi trẻ sẽ khác nhau, nhưng dưới đây là một số mẹo giúp trẻ hình thành thói quen tự ngủ.

Sắp xếp thời gian

Rất nhiều bậc phụ huynh bắt đầu nhận thấy trẻ có nhu cầu tự ngủ vào khoảng tháng thứ 3 và thứ 4. Vào tháng thứ 6, đa số trẻ sơ sinh đã có thể ngủ khoảng 8 tiếng hoặc nhiều hơn mà không cần bú đêm/uống sữa ban đêm. Do đó, đây là thời điểm thích hợp để luyện cho bé thói quen tự ngủ và tự ngủ lại nếu chẳng may bé tỉnh dậy giữa đêm.

Thông thường, thời điểm luyện tự ngủ tốt nhất là trước 8-9 tháng, bởi khi trẻ đủ 8-9 tháng, trẻ sẽ bắt đầu nhận ra và phải làm quen với việc phải rời xa mẹ (để mẹ đi làm) và sẽ bắt đầu có các hành vi lo lắng với việc phải rời xa này. Nếu luyện tự ngủ cho trẻ trong giai đoạn này sẽ gặp phải nhiều khó khăn hơn.

Tạo ra một thói quen trước khi đi ngủ

Có rất nhiều lợi ích của việc tạo ra các thói quen trước khi đi ngủ. Kể cả đó chỉ là những việc làm đơn giản, như đọc sách, hát một bài hát hoặc đi tắm – các thói quen trước khi đi ngủ sẽ ra tín hiệu cho cơ thể rằng đã đến giờ đi ngủ.

Thói quen trước khi đi ngủ cũng sẽ tạo ra sự nhất quán. Sự nhất quán là chìa khoá giúp trẻ biết cách để đáp ứng trong từng hoàn cảnh cụ thể. Kể cả khi trẻ chưa thể hiểu hết được những gì bố mẹ nói, nhưng trẻ hoàn toàn có thể học được từ sự nhát quán mà bố mẹ tạo ra trước khi đi ngủ.

Nếu trẻ đủ lớn, cho trẻ ôm một thứ gì đó

Do nguy cơ của hội chứng chết đột ngột ở trẻ sơ sinh, bạn không nên để trẻ dưới 1 tuổi nằm một mình với chăn, gối và đồ chơi trong nôi. Nhưng khi trẻ đã đủ lớn, bạn có thể cho trẻ ôm một món đồ chơi êm mềm hoặc một tấm chăn để giúp trẻ tự ngủ.

Nếu trẻ chưa đủ lớn để ôm thú bông trước khi đi ngủ, bạn có thể cho trẻ ngậm ti giả để tự ngủ.

Tạo ra môi trưởng ngủ yên tĩnh, đủ tối và mát mẻ

Cũng giống như người lớn, trẻ cũng cần một môi trường thoải mái và an toàn để ngủ. Khi trẻ được đưa vào trong một môi trường lý tưởng để ngủ, trẻ có thể sẽ đi ngủ nhanh hơn mà không bị phân tâm. Trẻ cũng sẽ không bị tỉnh dậy giữa đêm do tiếng ồn, bị lạnh hoặc bị nóng quá.

Ngoài ra, để dự phòng hội chứng chết độ ngột ở trẻ sơ sinh, thì môi trường hơi mát một chút sẽ tốt hơn môi trường ấm.

Hình thành thói quen ngủ đúng giờ

Cũng giống như các thói quen trước khi đi ngủ, nhất quán về giờ ngủ sẽ giúp ra tín hiệu với cơ thể về việc đi ngủ. Nhịp sinh học sẽ giúp cơ thể biết được nên buồn ngủ vào khung giờ nào và do đó, sẽ giúp trẻ cảm thấy buồn ngủ vào chính xác khung giờ mà bạn muốn.

Cân nhắc đến việc tách giờ ăn và giờ ngủ

Nếu trẻ thường buồn ngủ khi đang bú sữa hoặc bú bình thì thực ra trẻ vẫn chưa tự ngủ dược.

Trong trường hợp này, bạn nên chuyển cữ ăn trước khi ngủ của trẻ lên sớm hơn một chút để trẻ có thể học cách tự ngủ trong khi vẫn đảm bảo là đã no bụng.

Mặc dù nghe có vẻ đơn giản nhưng việc này có thể sẽ khiến trẻ khóc lóc vì trẻ sẽ cần một cách khác để tự “ru ngủ” bản thân. Trong những lần đầu tiên, bạn có thể sẽ cần phải đứng cạnh nôi của trẻ, dỗ dành trẻ một chút hoặc xoa lưng cho trẻ để trẻ làm quen với việc đi ngủ mà không được bú sữa hoặc không có mẹ ở bên.

Đảm bảo rằng tất cả nhu cầu của trẻ đều đã được đáp ứng trước khi đi ngủ

Khi trẻ đã quá mệt mỏi, sẽ rất khó để trẻ uống nốt chỗ sữa trong bình hoặc không quấy khóc khi thay đổi môi trường. Vì nhiều lý do khác nhau, khi trẻ đã quá mệt, khả năng kiểm soát cảm xúc và tự ngủ của trẻ sẽ giảm đi (cũng giống như người lớn thường sẽ cảm thấy mất kiểm soát khi quá mệt mỏi).

Bằng cách dự đoán trước các nhu cầu của trẻ, trẻ sẽ được chuẩn bị đầy đủ trước khi đi ngủ và nhiều khả năng sẽ tự ngủ được. Nếu trẻ cảm thấy vui vẻ trước khi đi ngủ, thì việc trẻ tự ngủ mà không cần hỗ trợ sẽ diễn ra dễ dàng hơn.

Cố gắng để trẻ ngủ trong nôi thay vì ở các vị trí khác.

Lý tưởng nhất là trẻ nên buồn ngủ ở trong nôi và tự ngủ trong nôi. Nếu trẻ cảm thấy buồn ngủ khi đang được bế trên tay và sau đó bạn đặt trẻ vào nôi, trẻ có thể sẽ bị đánh thức vì thay đổi môi trường. Trẻ có thể sẽ trở nên cáu gắt và sẽ khó tự ngủ hơn. Kể cả những trẻ rất nhỏ cũng sẽ hình thành thói quen này. Do vậy, nếu trẻ được học rằng mình buồn ngủ và sẽ ngủ trong nôi thì sẽ tự ngủ dễ hơn. Bạn nên đặt trẻ vào nôi khi trẻ đã bắt đầu buồn ngủ, nhưng chưa ngủ hẳn. Việc này sẽ giúp trẻ có thời gian điều chỉnh và thích nghi với môi trường ở trong nôi khi trẻ bắt đầu ngủ.

Điều quan trọng nhất, nên hình thành thói quen ngủ an toàn

Mặc dù trẻ hoàn toàn có thể buồn ngủ ở một tư thế không an toàn hoặc ở một vị trí không an toàn, nhưng trẻ không nên ngủ một mình mà không có người lớn ở nơi không an toàn 100%. Nếu bạn muốn trẻ tự ngủ khi không có người lớn thì bạn nên đảm bảo rằng trẻ ngủ ở một vị trí an toàn và trong một tư thế an toàn. Nôi rung, ghế ô tô hoặc các vị trí khác không phải các vị trí an toàn và trẻ không nên ngủ tại các vị trí này một mình mà không có sự giám sát của người lớn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Trẻ ngủ càng nhiều thì càng cao? - Phần 2

Bình luận
Tin mới
  • 14/04/2026

    Tránh sai lầm phổ biến khi bố mẹ hướng dẫn con ôn thi học kỳ tiểu học

    Kỳ thi học kỳ ở bậc tiểu học là cơ hội để trẻ rèn luyện kỹ năng tự học và quản lý thời gian, nhưng cũng mang lại áp lực không nhỏ từ lịch học và kỳ vọng gia đình. Nếu thiếu sự hỗ trợ đúng cách, học sinh dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự tự tin và niềm yêu thích học tập. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp phụ huynh nhận diện những sai lầm phổ biến để xây dựng phương pháp đồng hành hiệu quả

  • 14/04/2026

    6 thói quen hằng ngày giúp 'đốt mỡ' thừa hiệu quả

    Duy trì các thói quen lành mạnh mỗi ngày như ăn đủ protein, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn và kiểm soát căng thẳng giúp điều hòa chuyển hóa, tăng hiệu quả sử dụng năng lượng và hỗ trợ giảm mỡ bền vững.

  • 14/04/2026

    Khó ngủ, mất ngủ nên ăn uống thế nào?

    Khó ngủ, mất ngủ hoặc ngủ không sâu giấc thường liên quan đến thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hàng ngày. Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể giúp cơ thể điều chỉnh nhịp sinh học, cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.

  • 13/04/2026

    Lý do nên bỏ muối vào nước luộc trứng

    Nhiều người nghĩ là cho chút muối khi luộc trứng giúp dễ bóc vỏ hơn. Thực tế, nhúm muối nhỏ là một mẹo khoa học giúp luộc trứng hoàn hảo hơn cả.

  • 13/04/2026

    Bố mẹ nên làm gì để giúp con ôn thi học kỳ tiểu học hiệu quả

    Mỗi khi mùa thi học kỳ đến gần, không khí trong nhiều gia đình lại trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Với các bạn nhỏ tiểu học, lứa tuổi còn ham vui, dễ xao nhãng và chưa có kỹ năng tập trung kéo dài, kỳ thi không chỉ là thử thách với con mà còn là một cuộc chiến tâm lý đối với cả bố mẹ. Hiểu được những nỗi lo đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin để việc ôn thi học kỳ trở nên nhẹ nhàng hơn. Thay vì áp lực điểm số, sự đồng hành đúng cách của phụ huynh sẽ giúp trẻ vừa nắm vững kiến thức, vừa hình thành được thói quen tự học bền vững.

  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

  • 11/04/2026

    Mối liên quan giữa giấc ngủ và tăng trưởng ở trẻ từ 5 – 8 tuổi

    Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.

Xem thêm