Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

3 kỹ thuật nấu ăn có thể làm tăng lượng độc tố trong thực phẩm

Việc có kỹ năng nấu nướng tốt có thể sẽ khiến bạn phạm phải những sai lầm mà bạn không hề để ý. Những kỹ thuật nấu nướng dưới đây – là những kỹ thuật rất phổ biến và được chúng ta sử dụng rất nhiều hàng ngày có thể gây độc cho sức khoẻ. Hãy đọc thêm bài viết này để biết cách tránh hoặc ít nhất là giảm tần xuất sử dụng các kỹ thuật này.

Nướng thành than

Thịt sống và chưa nấu chín kỹ có thể gây ra các nguy cơ về sức khoẻ, nhưng thịt nấu chín quá kỹ cũng có thể gây độc. Nấu thức ăn ở nhiệt độ quá cao, khoảng 150 độ C có thể biến thực phẩm thành than. Than có thể làm sản sinh ra các chất hoá học và sản phẩm phụ có liên quan đến ung thư.

Heterocyclic amines (HCA) và các hydrocarbon thơm đa vòng (PAH) là 2 chất hoá học hình thành khi thịt được nấu chín ở nhiệt độ cao, như khi nướng hoặc rán. Những chất này có thể gây thay đổi về DNA và có thể làm tăng nguy cơ ung thư.

HCA hình thành khi các acid amin và creatine (có trong thịt và các cơ) phản ứng với nhiệt độ cao. Hàm lượng HCA trong các loại thực phẩm khác không cao so với hàm lượng HCA trong thịt khi nấu ở nhiệt độ cao. PAH hình thành khi mỡ và nước thịt chảy trực tiếp xuống lửa hoặc xuống các bề mặt nấu nướng và biến thành khói. Lượng khói này có chứa PAH, và có thể ngấm vào bề mặt các thực phẩm mà bạn đang nấu nướng. Ngoài việc chiên rán sâu và nướng, hun khói thực phẩm cũng có thể tạo ra PAH.

Nếu bạn là người thích ăn món thịt nướng và không thể từ bỏ món ăn này, thì hãy nấu nướng dưới nhiệt độ cao một cách gián tiếp. Bằng cách này, thì thịt bò, cá, thịt lợn, thịt gà sẽ được nấu chín mà sẽ giảm tối đa việc tiếp xúc với khói. Nếu bạn nướng thịt trực tiếp trên lửa và có vài vết cháy đen, hãy cắt các phần bị cháy và bỏ đi trước khi ăn. Trong khi nướng, thường xuyên lật và giở miếng thịt để dự phòng việc cháy thành than và nấu không chín.

Chiên rán sâu

Kỹ thuật chiên rán này có hại cho sức khỏ không chi là do việc chiên rán sâu sẽ tăng thêm lượng calo trong món ăn mà còn do việc chiên rán sâu sẽ tạo ra các chất hoá học có hại khi chiên rán ở nhiệt độ cao, đặc biệt là khi chiên rán khoai tây.

Acrylamide là một chất hoá học sử dụng chủ yếu trong các ngành công nghiệp, ví dụ như sử dụng để xử lý nước thải và làm giáy. Acrylamide được tìm thấy với một lượng lớn trong khói thuốc lá. Acrylamide cũng được tạo ra khi một số loại thực phẩm giàu tinh bột được nấu nướng ở nhiệt độ cao, ví dụ như khi chiên rán sâu. Chất hoá học này không được tìm thấy trong các thực phẩm tươi sống, theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ mà được sản xuất ra như một sản phẩm phụ của việc chiên rán.

Nghiên cứu về ảnh hưởng của acrylamide lên cơ thể cho ra những kết quả không rõ ràng. Với mô hình trên chuột, phơi nhiễm với chất hoá học này sẽ làm tăng nguy cơ nhiều loại ung thư. Trên người, các nghiên cứu không cho thấy các bằng chứng thống nhất về việc làm tăng nguy cơ ung thư. Một số nghiên cứu gợi ý rằng nấu nướng ở nhiệt độ cao sẽ làm tăng nguy cơ ung thư tiền liệt tuyến, ung thư buồng trứng và ung thư nội mạc tử cung. Do đó, việc chiên rán sâu cũng có liên quan đến các vấn đề về sức khoẻ, ví dụ như bệnh tim mạch và tiểu đường.

Mặc dù bạn có thể thở phào vì các nghiên cứu không chỉ ra được mối liên quan giữa acrylamide và ung thư nhưng tốt nhất, bạn nên đảm bảo an toàn, đặc biệt là nếu bạn có tiền sử gia đình bị ung thư. Hạn chế tiếp xúc với hoá chất này bằng cách cắt giảm lượng thực phẩm chiên rán. Nếu bạn không thể từ bỏ các món chiên rán, hãy nướng hoặc nấu trong nồi chiên không dầu và chỉ chiên rán sâu khi thực sự cần thiết.

Làm nóng sai loại dầu

Dầu ôliu nguyên chất (extra virgin) là một loại dầu đặc biệt. Các món cần sử dụng chảo, khi chế biến thức ăn hoặc khi phối trộn đều không nên sử dụng loại dầu này. Trong những năm gần đây có rất nhiều hiểu lầm cho rằng làm nóng dầu ôliu nguyên chất sẽ tạo ra các chất độc, nhưng thực chất không phải như vậy. Tuy nhiên, điều này lại đúng với các loại dầu phổ biến khác.

Các loại dầu có chứa hàm lượng chất béo không bão hoà đa cao (dầu ngô, dầu hướng dương, và dầu đậu nành) có thể bị phá huỷ và sản xuất ra các chất độc có hại ở nhiệt độ cao. Các chất này bao gồm lipid peroxide có thể phá huỷ các tế bào khoẻ mạnh, acrolein và aldehyde – đã được chứng minh có thể làm tăng nguy cơ một số loại ung thư.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sử dụng bát đĩa làm từ Melamine có an toàn hay không?

Bình luận
Tin mới
  • 12/06/2026

    Lý do nên ăn bữa sáng giàu chất xơ

    Chất xơ cần thiết cho sức khỏe tiêu hóa và phòng ngừa bệnh tật. Theo một nghiên cứu mới cho thấy việc phân bổ thời điểm nạp chất xơ trong ngày có thể tối ưu hóa lợi ích mà nó mang lại cho cơ thể.

  • 12/06/2026

    Quản lý bệnh tiểu đường khi bạn đi du lịch

    Việc đi du lịch khi bạn đang mắc tiểu đường có thể đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, nhưng điều đó không nên ngăn cản việc bạn tận hưởng các chuyến đi. Hãy làm theo những hướng dẫn sau đây và cùng tạo nên những kỷ niệm đẹp với mỗi chuyến đi!

  • 11/06/2026

    Lý do bạn không nên bỏ phí lõi dứa

    Khi ăn dứa, đa số mọi người thường có thói quen gọt bỏ phần lõi vì nó cứng, ít ngọt và đôi khi gây cảm giác rát lưỡi. Thực ra là chúng ta đang vô tình lãng phí phần rất giá trị của quả dứa.

  • 11/06/2026

    Hành trình xây dựng lối sống lành mạnh để kéo dài tuổi thọ

    Lối sống và thói quen hằng ngày là nhân tố then chốt quyết định tuổi thọ của con người. Từ việc ưu tiên thực phẩm thực vật, duy trì vận động đến việc chăm sóc sức khỏe tinh thần và giấc ngủ, những thay đổi nhỏ ngay từ hôm nay chính là chìa khóa vàng giúp bạn mở ra một tương lai khỏe mạnh và trường thọ.

  • 10/06/2026

    Một ngày nên ăn bao nhiêu khoai lang để giảm cân hiệu quả?

    Khoai lang là thực phẩm phổ biến trong nhiều thực đơn ăn kiêng giảm cân. Tuy nhiên, không phải cứ ăn thay cơm là sẽ gầy. Việc ăn sai liều lượng hoặc sai thời điểm có thể khiến nỗ lực giảm cân thất bại.

  • 10/06/2026

    Thải độc đại tràng (Colon Detox): Liệu có thực sự tốt cho sức khỏe?

    Nhiều người tin rằng việc làm sạch đại tràng giúp cơ thể "tống khứ" độc tố và cải thiện sức khỏe toàn diện. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học, phương pháp này tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn là lợi ích nếu không có chỉ định y khoa.

  • 09/06/2026

    5 bài thuốc từ vỏ quýt khô hỗ trợ sức khỏe

    Vỏ quýt khô là dược liệu quen thuộc hỗ trợ tiêu hóa, giảm đờm... Tuy nhiên, khi kết hợp đúng cách với các vị thuốc khác, có thể giúp cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp trong giai đoạn giao mùa.

  • 09/06/2026

    Làm thế nào để xem World Cup tại nhà thoải mái hơn?

    Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 sẽ chính thức khởi tranh vào ngày 11/6/2026. Với người hâm mộ bóng đá, đây là khoảng thời gian kéo dài hàng tháng với những trận cầu liên tục, các buổi xem đêm khuya và nhiều giờ liền ngồi trước màn hình TV.

Xem thêm