Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tiểu đường có làm tăng nguy cơ bị sỏi thận?

Bệnh tiểu đường ngày càng phổ biến và có thể gây ra nhiều biến chứng phức tạp, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống. Một số ý kiến cho rằng triểu đường có thể làm tăng nguy cơ mắc sỏi thận, điều này có đúng không?

Mối liên quan giữa tiểu đường và sỏi thận

Tiểu đường (đái tháo đường) là bệnh lí mà cơ thể không sản xuất đủ insulin hoặc không thể sử dụng một cách thích hợp. Insulin là một hóc-môn quan trong trong việc điều hòa đường máu. Nồng độ đường máu cao có thể gây ra những vấn đề ở bất cứ cơ quan nào trên cơ thể, trong đó có thận.

Nếu bạn bị tiểu đường typ II, nước tiểu của bạn có thể có pH rất thấp (tính axit), làm tăng nguy cơ phát triển sỏi thận.

Sỏi thận

Sỏi thận hình thành khi bạn có nồng độ cao một số chất trong nước tiểu. Thông thường sỏi thận có cấu trúc từ canxi oxalat. Một số khác có thành phần là struvite, acid uric hoặc cystin.

Sỏi có thể di chuyển từ thận xuống niệu quản (ống dẫn nước tiểu từ thận xuống bàng quang). Những viên sỏi nhỏ có thể tự đi ra ngoài theo nước tiểu mà chỉ gây đau rất ít hoặc không gây đau. Những viên sỏi lớn hơn có thể gây đau nhiều, thậm chí làm tắc nghẽn ống dẫn nước tiểu, chảy máu hoặc nhiễm trùng.

Những triệu chứng khác có thể gặp bao gồm:

  • Đau lưng hoặc đau bụng
  • Buồn nôn
  • Nôn

Nếu bạn xuất hiện bất kì triệu chứng nào kể trên, bạn nên đến bác sĩ để được kiểm tra và điều trị nếu cần.

Các yếu tố nguy cơ

Bên cạnh tiểu đường, các yếu tố nguy cơ khác của sỏi thận bao gồm:

  • Béo phì
  • Chế độ ăn giàu đạm động vật
  • Tiền sử gia đình bị sỏi thận
  • Các bệnh lí ảnh hưởng đến thận
  • Các bệnh lí làm tăng lượng canxi và một số acid trong cơ thể
  • Các rối loạn về đường tiết niệu hoặc viêm ruột mạn tính

Một số thuốc cũng có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận như:

  • Thuốc lợi tiểu
  • Thuốc kháng acid có chứa canxi
  • Các sản phẩm bổ sung có thành phần canxi
  • Các thuốc chống động kinh có chứa topiramat (Topamax, Qudexy XR)
  • Thuốc điều trị HIV như indinavir (Crixivan)

Đôi khi không xác định được nguyên nhân gây ra sỏi thận.

Điều trị

Sỏi thận nhỏ không phải lúc nào cần điều trị. Việc uống nhiều nước sẽ giúp sỏi tự đi ra ngoài theo nước tiểu. Để biết cơ thể có được cung cấp đủ nước hay không, bạn có thể quan sát màu sắc nước tiểu: nước tiểu sẫm màu khi uống ít nước, còn nước tiểu trong suốt hoặc nhạt màu có nghĩa là bạn đủ nước.

Các thuốc giảm đau không kê đơn có thể giúp giảm đau do sỏi nhỏ. Nếu không, bác sĩ có thể kê cho bạn một loại thuốc mạnh hơn. Trong một số trường hợp, bạn có thể được uống thuốc chẹn anpha để có thể đái ra sỏi nhanh hơn.

Sỏi thận lớn có thể cần thuốc giảm đau mạnh và can thiệp nhiều hơn. Chúng có thể gây chảy máu, nhiễm trùng đường tiết niệu, hoặc thậm chí phá hủy thận của bạn.

Một phương pháp điều trị thường được sử dụng là tán sỏi ngoài cơ thể, dùng sóng cao tần để phá vỡ sỏi thận. Nếu viên sỏi nằm trong niệu quản của bạn, bác sĩ có thể tán sỏi qua nội soi. Trong trường hợp sỏi của bạn quá lớn thì phẫu thuật có thể được thực hiện để lấy sỏi ra ngoài.

Làm thế nào để giảm nguy cơ sỏi thận?

Nếu bạn đã từng bị sỏi thận thì bạn sẽ có nguy cơ cao bị lần thứ hai. Bạn có thể giảm nguy cơ này bằng cách duy trì chế độ ăn uống hợp lí và kiểm soát cân nặng. Điều quan trọng là cần uống nhiều nước. Bạn nên uống 2 lít nước, tương đương 8 cốc nước mỗi ngày.

Nếu bạn đã từng bị sỏi thận và muốn phòng ngừa sự phát triển thêm của sỏi, bạn cần tìm được nguyên nhân để có biện pháp hiệu quả nhất. Bác sĩ có thể sẽ cần làm xét nghiệm phân tích thần phần nước tiểu hoặc sỏi của bạn.

Sỏi thận có cấu tạo từ canxi oxalat không có nghĩa là bạn nên tránh sử dụng canxi. Quá ít canxi có thể làm tăng nồng độ oxalat. Cách tốt nhất là bạn nên tận dụng nguồn canxi từ thực phẩm và cần có lượng vitamin D phù hợp để cơ thể có thể hấp thu tốt canxi.

Quá nhiều natri có thể làm tăng lượng canxi trong nước tiểu. Vì vậy, bạn nên cắt giảm lượng muối trong chế độ ăn.

Ăn quá nhiều protein động vật có thể làm tăng acid uric và gây sỏi thận. Bạn có thể hạn chế nguy cơ này bằng cách ăn ít thịt đỏ.

Một số loại thức ăn có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận mà bạn nên hạn chế như sô-cô-la, trà và sô-đa.

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: 9 hiểu lầm về bệnh tiểu đường thường gặp - Phần 1

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 05/08/2020

    Cách khắc phục chứng khó ngủ

    Thời gian gần đây ôn thi nên cháu thường xuyên bị khó ngủ, ngủ không say và thường thức dậy sớm. Tuần đầu cháu nghĩ rằng do đi xa xuống tỉnh lạ nhà, nhưng đã qua 4 tuần mà vẫn khó ngủ nên ban ngày cháu rất mệt mỏi, không tập trung nghe giảng. Xin bác sĩ cho lời khuyên để khắc phục hiện tượng này?

  • 05/08/2020

    Trị rụng tóc không khó nhờ tác dụng của trái chuối

    Ngày càng có nhiều nguyên liệu tự nhiên được phát hiện có khả năng nuôi dưỡng da đầu, làm mái tóc bóng mượt, chắc khỏe thậm chí là trị rụng tóc hiệu quả. Chuối là một trong số những nguyên liệu tự nhiên đó rất hữu ích cho việc chăm sóc mái tóc.

  • 05/08/2020

    4 cách giảm đau nhức khi tập thể dục không cần dùng thuốc

    Đau nhức cơ thể hay còn gọi là đau nhức cơ bắp khởi phát chậm (DOMS) là tình trạng thường gặp ở những người mới tập thể dục hoặc tăng cường độ tập. Tình trạng này là dấu hiệu cho thấy cơ thể bạn đang có những biến chuyển tốt. Tuy nhiên, nếu cơn đau kéo dài không dứt thì đó có thể là dấu hiệu của tình trạng chấn thương cần lưu ý.

  • 05/08/2020

    Các loại rau củ có chỉ số GI thấp tốt cho người bệnh đái tháo đường

    Người bệnh đái tháo đường thường được khuyên nên ăn nhiều rau củ, trái cây để kiểm soát bệnh tốt hơn. Tuy nhiên, người bệnh nên cẩn thận vì trên thực tế, vẫn có một số loại rau củ có chỉ số GI (chỉ số đường huyết của thực phẩm) khá cao cần phân biệt để tránh.

  • 05/08/2020

    Làm thế nào để khắc phục táo bón sau sinh?

    Táo bón là hiện tượng hậu sản thường thấy và có thể kéo dài trong quá trình cho con bú. Một số biện pháp sau sẽ giúp cải thiện tình trạng táo bón ở các bà mẹ sau sinh.

  • 05/08/2020

    “Giàu ăn thịt, ít tiền ăn cơm”

    Glucid là 1 trong 3 chất sinh năng lượng quan trọng, cung cấp năng lượng chính cho cơ thể để duy trì sự sống và hoạt động thể lực. Trước đây, khẩu phần ăn có nguồn gốc thực vật chiếm khoảng 80% tổng năng lượng. Hiện nay, khẩu phần ăn thay đổi theo chiều hướng giảm lương thực và tăng dần các thức ăn nguồn gốc động vật, hoa quả. Tuy nhiên, quá nhiều hay quá ít glucid cũng khiến cơ thể không đảm bảo sức khỏe...

  • 05/08/2020

    Chăm sóc trẻ mắc tay chân miệng đúng cách

    Bệnh tay chân miệng (TCM) là bệnh chủ yếu xảy ra ở trẻ nhỏ dưới 5 tuổi và có khả năng lây lan nhanh, dễ thành dịch. Dưới đây là một số kiến thức cơ bản về triệu chứng cũng như cách phòng và chăm sóc trẻ bị bệnh TCM tại nhà để bạn đọc tham khảo.

  • 05/08/2020

    COVID-19: Cập nhật mới nhất ngày 5/8/2020

    COVID-19, bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus corona được phát hiện lần đầu tiên tại thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc vào tháng 12/2019. Đến nay, 215 quốc gia/ vùng lãnh thổ (trong đó có 2 tàu du lịch) trên toàn cầu ghi nhận trường hợp mắc.

Xem thêm