Những yếu tố nguy cơ gây COPD

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính COPD khi phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm có thể tránh được các tổn thương phổi, các vấn đề hô hấp, thậm chí là suy tim. Vậy các yếu tố nguy cơ của bệnh là gì?

Theo Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ, CDC, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ 4 ở Mỹ. Căn bệnh này giết chết hơn 120.000 người Mỹ mỗi năm, tức là cứ 4 phút lại có 1 người chết vì COPD, và con số này đang ngày càng gia tăng.

Tính đến năm 2011, có khoảng 12 triệu người Mỹ được chẩn đoán COPD. Con số đó hiện nay có thể là 16 triệu người và 12 triệu người khác bị bệnh mà chưa được biết đến.

COPD tiến triển từ từ và nặng dần theo thời gian. Ở giai đoạn sớm, bệnh có thể không gây ra triệu chứng nào. Nếu bệnh được phát hiện và điều trị ở giai đoạn này có thể tránh được các tổn thương phổi, các vấn đề hô hấp, thậm chí là suy tim. Bước đầu tiên là cần phát hiện các yếu tố nguy cơ gây phát triển bệnh.

Hút thuốc lá

Yếu tố nguy cơ chính của COPD là hút thuốc, nó gây ra khoảng 90% các trường hợp tử vong do COPD. Những người hút thuốc có nguy cơ chết vì bệnh tăng gấp 13 lần so với những người không hút thuốc.

Tiếp xúc với thuốc lá thời gian dài đặc biệt nguy hiểm. Nếu bạn hút thuốc lá càng nhiều năm và số lượng càng nhiều thì nguy cơ của bạn càng cao. Hút thuốc lá thụ động cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Ô nhiễm không khí

Tiếp xúc với không khí ô nhiễm trong thời gian dài cũng làm tăng nguy cơ mắc COPD. Ô nhiễm không khí trong nhà bao gồm khói thải ra từ quá trình nấu ăn, sưởi ấm, ví dụ như bếp củi thông khí kém, bếp than. Chất lượng không khí trong nhà đóng vai trò quan trọng trong tiến triển của bệnh COPD ở các nước phát triển.

Nhưng ô nhiễm không khí ở đô thị ví dụ như giao thông và ô nhiễm liên quan đến đốt cháy gây ra những nguy cơ sức khỏe lớn trên toàn thế giới.

Các chất hóa học và khói bụi liên quan đến nghề nghiệp

Tiếp xúc với khói bụi và các chất hóa học công nghiệp kéo dài có thể gây kích thích và gây viêm đường hô hấp và phổi, làm tăng nguy cơ mắc COPD. Những người làm nghề thường xuyên phải tiếp xúc với khói bụi và các chất độc hại như công nhân khai thác than, có nguy cơ cao phát triển bệnh. Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng những nguy cơ liên quan đến nghề nghiệp chiếm khoảng 19,2% tổng số người mắc COPD và chiếm 31,1% những người không hút thuốc lá và mắc bệnh.

Yếu tố liên quan đến gen

Ở một vài trường hợp, các yếu tố về gen có thể gây bệnh ở những người không hút thuốc và không tiếp xúc với hóa chất. Rối loại về gen gây thiếu protein α1-antitrypsin (AAT).

Tuổi

COPD hay gặp ở những người từ 40 tuổi trở lên có tiền sử hút thuốc lá. Tỉ lệ mắc bệnh gia tăng theo tuổi.

Mặc dù tuổi tác là không thể thay đổi được nhưng bạn có thể có những biện pháp để sống khỏe. Nếu bạn có những yếu tố nguy cơ của COPD, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ.

Theo khuyến cáo, bạn nên đến khám bác sĩ nếu bạn ở độ tuổi trên 45, có thành viên trong gia đình mắc bệnh hoặc đang hút thuốc lá, đã từng hút thuốc lá. Phát hiện sớm COPD là chìa khóa trong điều trị bệnh.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 5 hiểu lầm về bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính COPD

Viện y học ứng dụng Việt Nam

Theo Healthline

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

23/04/2026

Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.
23/04/2026

Tại sao mùa hè là thời điểm vàng để trẻ phát triển chiều cao?

Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một năm học tập vất vả mà còn là cơ hội tuyệt vời để trẻ phát triển chiều cao một cách tốt nhất. Đây là lúc trẻ có nhiều thời gian tự do hơn để xây dựng những thói quen lành mạnh về ăn uống, vận động, ngủ nghỉ và tiếp xúc với ánh nắng. Tất cả những yếu tố này đều góp phần quan trọng giúp hormone tăng trưởng hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xương và sụn khớp phát triển tối ưu. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin khoa học và thực tế để cha mẹ hiểu rõ hơn tại sao mùa hè lại là thời điểm vàng cho sự tăng trưởng chiều cao của trẻ.
22/04/2026

4 chế độ ăn kiêng điển hình làm da khô

Da khô là một trong những vấn đề da liễu phổ biến mà nhiều người gặp phải. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến vẻ ngoài mà còn có thể gây ra cảm giác khó chịu, ngứa ngáy và thậm chí là tổn thương cho da. Một trong những nguyên nhân tiềm ẩn làm khô da là chế độ ăn uống không hợp lý.
22/04/2026

Mỗi người cần ngủ bao nhiêu giờ?

Đối với nhiều người, sẽ luôn có một cảm giác bạn luôn thiểu ngủ nhưng không biết chính xác mình cần ngủ bao nhiêu là đủ? Giấc ngủ không phải là một sự xa xỉ, đó là nhu cầu sinh học thiết yếu. Ngủ đủ giấc có thể tạo nên sự khác biệt giữa một ngày trần đầy năng lượng và một ngày mệt mỏi rã rời.
21/04/2026

4 bài tập giúp cải thiện mỡ bụng hiệu quả nhất

Để giảm mỡ bụng không thể tập trung vào một bài tập mà cần phối hợp bài tập toàn thân để tăng tiêu hao năng lượng, duy trì khối cơ và cải thiện chuyển hóa.
21/04/2026

8 loại thực phẩm thường ngày có thể chứa vi nhựa

Vi nhựa có nhiều kích thước, hình dạng, màu sắc và thành phần polymer khác nhau, kèm các phụ gia hóa học; sự đa dạng này khiến việc phát hiện và đánh giá tác động sức khỏe của vi nhựa trở nên phức tạp. Hiện chưa có định nghĩa chuẩn toàn cầu cho vi nhựa và nano nhựa, cũng như chưa có phương pháp tiêu chuẩn để định lượng chính xác trong thực phẩm.
20/04/2026

3 cách tự làm mặt nạ từ chanh giúp làn da sáng mịn tức thì

Chanh là một trong những nguyên liệu tự nhiên quen thuộc nhất trong gian bếp của mọi gia đình, đồng thời cũng là thành phần làm đẹp hữu hiệu nhờ chứa lượng lớn vitamin C và các acid tự nhiên.
20/04/2026

Phòng và điều trị chấy rận

Chấy rận do ký sinh trùng trên da gây ra, gồm 3 loại là chấy, rận và rận mu. Tuy không gây hiểm, nhưng bệnh rất dễ lây truyền, đồng thời gây cảm giác vô cùng khó chịu cho bệnh nhân. Hiểu rõ bệnh sẽ giúp người đọc cách phòng ngừa và điều trị kịp thời.