Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những yếu tố nguy cơ gây COPD

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính COPD khi phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm có thể tránh được các tổn thương phổi, các vấn đề hô hấp, thậm chí là suy tim. Vậy các yếu tố nguy cơ của bệnh là gì?

Những yếu tố nguy cơ gây COPD

Theo Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ, CDC, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ 4 ở Mỹ. Căn bệnh này giết chết hơn 120.000 người Mỹ mỗi năm, tức là cứ 4 phút lại có 1 người chết vì COPD, và con số này đang ngày càng gia tăng.

Tính đến năm 2011, có khoảng 12 triệu người Mỹ được chẩn đoán COPD. Con số đó hiện nay có thể là 16 triệu người và 12 triệu người khác bị bệnh mà chưa được biết đến.

COPD tiến triển từ từ và nặng dần theo thời gian. Ở giai đoạn sớm, bệnh có thể không gây ra triệu chứng nào. Nếu bệnh được phát hiện và điều trị ở giai đoạn này có thể tránh được các tổn thương phổi, các vấn đề hô hấp, thậm chí là suy tim. Bước đầu tiên là cần phát hiện các yếu tố nguy cơ gây phát triển bệnh.

 Hút thuốc lá

Yếu tố nguy cơ chính của COPD là hút thuốc, nó gây ra khoảng 90% các trường hợp tử vong do COPD. Những người hút thuốc có nguy cơ chết vì bệnh tăng gấp 13 lần so với những người không hút thuốc.
Tiếp xúc với thuốc lá thời gian dài đặc biệt nguy hiểm. Nếu bạn hút thuốc lá càng nhiều năm và số lượng càng nhiều thì nguy cơ của bạn càng cao. Hút thuốc lá thụ động cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Ô nhiễm không khí

Tiếp xúc với không khí ô nhiễm trong thời gian dài cũng làm tăng nguy cơ mắc COPD. Ô nhiễm không khí trong nhà bao gồm khói thải ra từ quá trình nấu ăn, sưởi ấm, ví dụ như bếp củi thông khí kém, bếp than. Chất lượng không khí trong nhà đóng vai trò quan trọng trong tiến triển của bệnh COPD ở các nước phát triển.
Nhưng ô nhiễm không khí ở đô thị ví dụ như giao thông và ô nhiễm liên quan đến đốt cháy gây ra những nguy cơ sức khỏe lớn trên toàn thế giới.

Các chất hóa học và khói bụi liên quan đến nghề nghiệp

Tiếp xúc với khói bụi và các chất hóa học công nghiệp kéo dài có thể gây kích thích và gây viêm đường hô hấp và phổi, làm tăng nguy cơ mắc COPD. Những người làm nghề thường xuyên phải tiếp xúc với khói bụi và các chất độc hại như công nhân khai thác than, có nguy cơ cao phát triển bệnh. Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng những nguy cơ liên quan đến nghề nghiệp chiếm khoảng 19,2% tổng số người mắc COPD và chiếm 31,1% những người không hút thuốc lá và mắc bệnh.

Yếu tố liên quan đến gen

Ở một vài trường hợp, các yếu tố về gen có thể gây bệnh ở những người không hút thuốc và không tiếp xúc với hóa chất. Rối loại về gen gây thiếu protein α1-antitrypsin (AAT).

Tuổi

COPD hay gặp ở những người từ 40 tuổi trở lên có tiền sử hút thuốc lá. Tỉ lệ mắc bệnh gia tăng theo tuổi.

Mặc dù tuổi tác là không thể thay đổi được nhưng bạn có thể có những biện pháp để sống khỏe. Nếu bạn có những yếu tố nguy cơ của COPD, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ.

Theo khuyến cáo, bạn nên đến khám bác sĩ nếu bạn ở độ tuổi trên 45, có thành viên trong gia đình mắc bệnh hoặc đang hút thuốc lá, đã từng hút thuốc lá. Phát hiện sớm COPD là chìa khóa trong điều trị bệnh.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 5 hiểu lầm về bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính COPD

Bình luận
Tin mới
  • 22/03/2026

    3 thay đổi bất ngờ của cơ thể khi ăn dứa thường xuyên

    Không chỉ là loại trái cây giải nhiệt, dứa còn chứa những hợp chất có khả năng tác động tích cực đến hệ tiêu hóa. Dưới đây là 3 tác động bất ngờ xảy ra với cơ thể nếu bạn bổ sung dứa vào thực đơn hàng ngày.

  • 22/03/2026

    Sổ mũi và nghẹt mũi ở trẻ nhỏ: Những điều cần biết

    Phải làm gì khi trẻ thường xuyên bị nghẹt mũi hoặc sổ mũi và ảnh hưởng đến chất lượng bú, chất lượng giấc ngủ của trẻ? Cùng tìm hiểu nguyên nhân, triệu chứng và cách bạn có thể làm để giảm tình trạng nghẹt mũi, sổ mũi cho trẻ qua bài viết sau đây!

  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

Xem thêm