Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ngộ độc Botulism nguy hiểm ở trẻ em

Ngộ độc Botulism là bệnh ngộ độc thực phẩm mang tính chất cấp tính rất nặng, nó phá hủy thần kinh trung ương và gây tử vong cao.

Ngộ độc Botulism nguy hiểm ở trẻ em

Ngộ độc Botulism gây ra bởi một loại vi khuẩn có tên là Clostridium botulinum. Loại vi khuẩn này tồn tại trong thực phẩm không được bảo quản một cách hợp lý và sinh ra độc tố gây ngộ độc cho con người khi ăn phải loại thực phẩm này.

Ngộ độc thịt ở trẻ em xảy ra chủ yếu ở đối tượng trẻ dưới 6 tháng tuổi. Trẻ khi ăn phải thực phẩm bị nhiễm bào tử C. botulinum, vi khuẩn sẽ xâm nhập và phát triển trong ruột đồng thời sản sinh ra các độc tố gây ngộ độc cho cơ thể.

Nguồn gây nhiễm vi khuẩn rất đa dạng, chúng có thể tồn tại trong đất, trong bụi lơ lửng trong không khí hoặc nhiễm vào thực phẩm. Mật ong cũng là nơi sinh sống ưa thích của các bào tử vi khuẩn, do vậy không nên sử dụng mật ong cho trẻ dưới 12 tháng tuổi.

Một dạng bệnh khác có tên là nhiễm trùng Botulism xảy ra khi trẻ bị nhiễm vi khuẩn C. botulism vào vết thương. Trong một số trường hợp, bào tử sẽ phát triển tại vết nhiễm trùng, tạo ra độc tố rồi xâm nhập vào máu.

Dấu hiệu và triệu chứng

Những người bị ngộ độc botulism từ thực phẩm có các triệu chứng diễn biến rất nhanh.

Khởi đầu, người bệnh thường cảm thấy mệt mỏi, mất trương lực cơ lan dần khắp cơ thể. Ngoài ra có thể xuất hiện các triệu chứng như:

  • Nhìn mờ, nhìn đôi
  • Khô miệng
  • Sụp mí mắt
  • Khó nuốt và khó khăn khi nói

Các nội độc tố vi khuẩn có thể gây tê liệt thân thể, cánh tay, chân và hệ hô hấp. Các triệu chứng thường khởi phát sớm sau khi ăn thức ăn bị nhiễm độc, trong vòng từ 12 – 48 giờ.

Các triệu chứng ngộ độc ở trẻ sơ sinh có thể từ nhẹ cho tới nghiêm trọng, thường là:

  • Táo bón
  • Tiếng khóc nghe yếu ớt
  • Mất biểu hiện trên khuôn mặt
  • Giảm phản xạ nôn
  • Ăn chậm
  • Toàn thân trở nên yếu ớt

Thời gian ủ bệnh ở trẻ sơ sinh là từ 3 – 30 ngày sau khi tiếp xúc với bào tử vi khuẩn.

Chẩn đoán

Bác sỹ thường chẩn đoán trẻ bị ngộ độc vi khuẩn C. botulinum dựa trên xét nghiệm tìm độc tố trong phân, dạ dày hoặc thực phẩm trẻ đã ăn. Để chẩn đoán nhiễm C. botulinum tại vết thương, mẫu sinh thiết da sẽ được kiểm tra tại phòng xét nghiệm.

Điều trị

Hầu hết các biện pháp điều trị ngộ độc botulism đều là hỗ trợ phục hồi chức năng. Trẻ em cần được nhập viện để theo dõi và điều trị. Trong thời gian này, trẻ sẽ được chăm sóc về dinh dưỡng đặc biệt, thông và làm sạch đường dẫn khí và theo dõi các vấn đề về hô hấp.

Trong một số trường hợp đặc biệt, bác sỹ có thể tiêm cho trẻ một mũi kháng độc tố có tác dụng chống lại nội độc tố vi khuẩn trong máu. Biện pháp này có thể giúp làm giảm các triệu chứng khi được thực hiện sớm đối với các bệnh nhiễm trùng.

Các thuốc kháng sinh không phải lúc nào cũng có hiệu quả trong tất cả các trường hợp bị ngộ độc botulism, tuy nhiên chúng có thể được sử dụng để tránh nhiễm trùng nặng trong trường hợp nhiễm vi khuẩn tại vết thương. 

Trường hợp bệnh diễn biến nặng, trẻ có thể phải thở máy và cung cấp dinh dưỡng qua ống thông hoặc truyền tĩnh mạch.

Tiên lượng bệnh

Hầu hết trẻ em đều có thể hồi phục hoàn toàn sau khi bị ngộ độc botulism nếu được điều trị kịp thời, thông thường sẽ mất khoảng vài tuần cho tới vài tháng.

Trong trường hợp bệnh không được điều trị, các triệu chứng của ngộ độc thực phẩm sẽ diễn tiến đến một giai đoạn nặng khiến cho các cơ hô hấp bị tê liệt dẫn đến tử vong do suy hô hấp.

Phòng ngộ độc botulism

Hiệp hội nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyến cáo các bậc cha mẹ không nên sử dụng mật ong cho trẻ dưới 12 tháng tuổi.

Để phòng tránh ngộ độc botulism, việc chế biến thức ăn nên tuân thủ theo các hướng dẫn sau:

  • Luộc, nấu thức ăn trong khoảng 10 phút đủ để loại bỏ nội độc tố vi khuẩn.
  • Không cho trẻ ăn những loại thực phẩm sắp có dấu hiệu hỏng.
  • Loại bỏ những hộp thức ăn bị phồng lên do chúng có thể chứa khí sinh ra bởi C.botulinum.

Hiện tại chưa có vaccine đặc hiệu phòng ngộ độc botulism, do vậy biện pháp chủ yếu là phòng bệnh. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ảnh hưởng của đồ ăn nhanh lên cơ thể

Bình luận
Tin mới
  • 18/06/2018

    Chảy nước mắt: Những lưu ý cần thiết

    Nhìn chung, chảy nước mắt không phải là vấn đề gì đáng lo ngại cả. Việc sử dụng một vài loại thuốc không cần kê đơn sẽ giúp bạn giảm được tình trạng này.

  • 18/06/2018

    Các vấn đề của tuổi dậy thì

    Tuổi dậy thì là giai đoạn cơ thể có rất nhiều thay đổi về cả thể chất lẫn tâm sinh lý. Đây cũng chính là thời điểm các bậc phụ huynh cần chú ý quan tâm chăm sóc trẻ nhiều hơn.

  • 18/06/2018

    Hiểm họa từ việc tự trộn dung dịch để truyền, điện di làm trắng da

    Theo bác sĩ Phương Thảo, với những lợi ích không rõ ràng, nguy cơ gây hại, người tiêu dùng nên suy nghĩ cẩn thận trước khi tiến hành tiêm, truyền hay điện di làm trắng da.

  • 18/06/2018

    Tác dụng tốt cho sức khỏe của Rutin

    Người ta nói rằng ăn một quả táo mỗi ngày sẽ giúp bạn không phải đi khám bác sỹ, đó là do táo rất giàu các chất dinh dưỡng và thành phần tốt cho sức khỏe. Một trong số đó là rutin – một biflavonoid với đặc tính chống oxy hóa mạnh.

  • 18/06/2018

    Cách dùng Ipad, Iphone, TV không hại mắt

    Hiện nay TV, iPad là các thiết bị phố biến trong mỗi gia đình. Đây được coi là những thiết bị giải trí phong phú, vì vậy cả người lớn lẫn trẻ em đều yêu thích. Bên cạnh đó cũng không thể phủ nhận vai trò giáo dục, tra cứu thông tin, chỉ dẫn, cứu hộ…của chúng. Với giới bác sĩ ipad và smartphone có vai trò to lớn trong tra cứu, hội chẩn, liên lạc. Tuy nhiên, sử dụng những thiết bị này như thế nào để không ảnh hưởng đến sức khỏe, đặc biệt là các vấn đề về mắt thì không phải ai cũng biết...

  • 18/06/2018

    Sữa mẹ được sản xuất như thế nào?

    Để có thể tăng cường nguồn sữa mẹ một cách hiệu quả, chúng ta cần hiểu sữa mẹ được sản xuất như thế nào. Trong đa số trường hợp, quá trình này tuân thủ nguyên tắc ‘không dùng là mất’. Bé càng bú thường xuyên và hiệu quả bao nhiêu thì cơ thể càng tạo ra nhiều sữa bấy nhiêu.

  • 18/06/2018

    Những điều cơ bản về dậy thì ở con trai

    Dậy thì của con trai thường ít được quan tâm hơn so với con gái. Hãy cùng khám phá thêm những kiên thức về dậy thì của trẻ trai

  • 18/06/2018

    Trị bệnh xương khớp ở người cao tuổi: Các khuyến cáo mới

    Người cao tuổi hay mắc các bệnh về xương khớp. Phổ biến nhất là loãng xương và thoái hóa khớp. Việc điều trị kịp thời sẽ giúp bệnh nhân giảm đau đớn, cải thiện vận động...

Xem thêm