Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mất ngủ khi về già

Mất ngủ là một trong những tình trạng phổ biến khi về già, là một phần của sự lão hóa. Tuy nhiên, bệnh mất ngủ ở người già có thể còn do nhiều nguyên nhân khác gây ra, chúng ta cần xem xét và tiếp cận đầy đủ các trường hợp để có thể điều trị bệnh hiệu quả nhất.

Các nguyên nhân gây bệnh

Có nhiều nguyên nhân mất ngủ trong đó phải nói tới sự thay đổi về thể chất, tinh thần cũng như bệnh tật.

Nguyên nhân do sự thay đổi sinh lý: Ở người cao tuổi, do quá trình lão hóa tự nhiên đã làm giảm hiệu quả hoạt động hệ thống kiểm soát nhịp sinh học (thức-ngủ) của cơ thể và làm giảm đi sự thích nghi của người già với những thay đổi tác động vào cơ thể con người; làm giảm khả năng duy trì những hoạt động bình thường trước những thay đổi của môi trường, gây rối loạn hoạt động của cơ thể, trong đó có giấc ngủ.

Nguyên nhân do bệnh lý: Chứng ngừng thở khi ngủ và chứng rối loạn vận động có chu kỳ khi ngủ tăng lên khi tuổi càng cao. Người già cũng hay bị đau, đặc biệt là đau cơ khớp và thường đau nhiều hơn khi gần về sáng. Các chức năng thận bị suy giảm cũng khiến người già hay đi tiểu đêm, những bệnh lý thần kinh (bệnh Parkinson, Alzheimer), các bệnh lý tâm thần (bệnh trầm cảm, rối loạn lo âu), sang chấn tâm lý (mất đi người bạn đời, bạn thân, nghỉ hưu, sự cô đơn...).

Ảnh hưởng của thuốc dùng điều trị bệnh: Người già dùng nhiều loại thuốc để điều trị bệnh. Các loại thuốc ảnh hưởng đến giấc ngủ là theophyline và caffein... làm tăng sự thức tỉnh trong đêm và giảm tổng thời gian ngủ. Những thuốc bán không cần kê đơn như thuốc ho, thuốc dị ứng, thuốc gây chán ăn có thể chứa caffein. Những người hút thuốc lá bị mất ngủ nhiều hơn những người không hút thuốc vì trong thuốc lá chứa chất nicotin, ảnh hưởng đến giấc ngủ. Một số thói quen không tốt có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ như uống rượu, hay ngủ ngày hoặc hay nằm trên giường đọc sách hoặc xem tivi làm giảm chất lượng giấc ngủ về đêm.

mat ngu

Tránh nằm trên giường đọc sách, xem tivi trước khi đi ngủ.

Biểu hiện của mất ngủ

Biểu hiện của mất ngủ ở người già thường là cảm giác mệt mỏi, khó khăn trong việc tập trung vào công việc, giảm trí nhớ, không có cảm giác thoải mái, không thể ngủ được, phải mất nhiều thời gian mới có thể đi vào giấc ngủ, thường xuyên thức dậy vào buổi đêm, không thể ngủ trở lại sau khi thức giấc, buồn ngủ vào ban ngày nhưng không ngủ được, đau đầu vào buổi sáng. Mất ngủ kéo dài sẽ làm cơ thể và tinh thần luôn mệt mỏi, lo lắng, tâm lý không ổn định và không kiềm chế được cảm xúc. Những ảnh hưởng to lớn của mất ngủ đến sức khỏe có thể là những bệnh lý nghiêm trọng hơn đe dọa tính mạng con người...

Điều trị mất ngủ như thế nào?

Biện pháp không dùng thuốc

Người cao tuổi nên học cách thư giãn để có cảm giác thư thái cả về thể chất lẫn tinh thần. Tạo một môi trường thư giãn và yên tĩnh khi đi ngủ, bao gồm các điều kiện tối ưu về ánh sáng, tiếng ồn, nhiệt độ... Phòng ngủ không nên dùng cho các công việc khác. Tránh tối đa môi trường phòng ngủ không thoải mái, tránh uống cà phê, rượu hoặc hút thuốc lá; không nên ăn hoặc uống quá nhiều trong vòng 3 giờ trước khi đi ngủ; ban đêm, không nên nhìn vào đồng hồ; tránh căng thẳng hoặc xúc cảm trước khi đi ngủ; nên tắm nước ấm trước khi đi ngủ để làm tăng nhiệt độ cơ thể, giúp giấc ngủ bắt đầu dễ dàng hơn.

Cần phải đi ngủ và thức dậy đúng giờ; tránh ngủ ngày quá nhiều; tập thể thao hằng ngày nhưng không nên tập trước giờ đi ngủ; chỉ nằm trên giường khi ngủ, tránh nằm trên giường đọc sách, xem tivi...; mặc quần áo phải thoải mái, rộng rãi khi đi ngủ. Nếu bạn nằm trên giường 30 phút mà chưa ngủ được thì hãy ra khỏi giường và có những hoạt động nhẹ nhàng ví dụ như nghe nhạc, đọc sách nhưng tránh tiếp xúc với ánh sáng chói.

Biện pháp dùng thuốc

Việc sử dụng thuốc điều trị mất ngủ cần phải được đi khám và có sự kê đơn của bác sĩ chuyên khoa tâm thần. Nên sử dụng các loại thảo dược tự nhiên có tác dụng dưỡng tâm an thần được ông cha ta sử dụng lâu đời dùng để chữa mất ngủ.

Người bị mất ngủ có thể phải dùng thuốc trong các trường hợp nguyên nhân gây mất ngủ là do bệnh khác; Mất ngủ kéo dài không rõ nguyên nhân. Những người này được dùng thuốc gây ngủ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Các giai đoạn của giấc ngủ

BS. Trịnh Thị Bích Huyền - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 12/04/2021

    5 nguyên nhân khiến kinh nguyệt không đều

    Kinh nguyệt bất thường là nỗi lo của hầu hết các chị em phụ nữ.

  • 12/04/2021

    5 lợi ích của việc dùng chỉ nha khoa

    Thường xuyên dùng chỉ nha khoa đóng một vai trò rất quan trọng trong việc giữ gìn vệ sinh răng miệng. Khi bạn không dùng chỉ nha khoa, mảng bám cũng có thể tích tụ giữa các răng và dọc theo đường lợi. Theo thời gian, việc này có thể làm tăng nguy cơ ung thư và bệnh về nướu (lợi).

  • 11/04/2021

    Cơ thể thay đổi thế nào khi chạy 5 km mỗi ngày

    45 phút hay 5 km chạy bộ vào buổi sáng hoặc sau giờ làm việc giúp cơ thể tăng cường trao đổi chất, ngủ ngon, cải thiện hệ tim mạch.

  • 11/04/2021

    Cách tạo động lực để duy trì thói quen chạy bộ

    Đặt mục tiêu mới, tìm hiểu về những trang bị mới và tham gia một giải chạy ảo là những cách giúp các runner duy trì việc chạy bộ đều đặn từ 30 phút mỗi ngày.

  • 11/04/2021

    Bệnh bạch cầu (máu trắng) ở trẻ em

    Bệnh bạch cầu (hay còn gọi là bệnh máu trắng hay leukemia) là dạng ung thư phổ biến nhất ở trẻ em. Tại Mỹ, trung bình có 3718 trẻ được chẩn đoán mắc bệnh bạch cầu mỗi năm, trong giai đoạn từ 2012-2016. Tuy nhiên, một điều may mắn là tỷ lệ sống sau khi bị bệnh ở trẻ em đang tăng lên đáng kể trong những năm vừa qua. Đa số các ca bệnh bạch cầu ở trẻ em đều chỉ là cấp tính.

  • 11/04/2021

    5 vitamin làm đẹp da vô cùng hiệu quả

    Vitamin là một nhóm chất hữu cơ mà cơ thể không thể tự tổng hợp được. Mặc dù nhu cầu vitamin hàng ngày rất thấp (thường dưới 100 mg) nhưng vitamin rất cần thiết đối với nhiều chức phận quan trọng của cơ thể, đặc biệt là công dụng làm đẹp da vô cùng hiệu quả.

  • 11/04/2021

    Ăn mặn khát nước và sự cần thiết của bổ sung nước sau khi ăn mặn?

    Dân gian có câu: ăn mặn khát nước. Vậy vì sao chúng ta lại có xu hướng khát nước sau khi ăn mặn? Điều này có đúng hay không? Những thực phẩm nào có thể gây khát nước sau khi ăn?

  • 11/04/2021

    Cách xử trí ngộ độc thực phẩm

    Ngộ độc thực phẩm (NĐTP) là vấn đề thường gặp, nhiều trường hợp nhẹ thì rối loạn tiêu hóa, nặng thì dẫn đến tử vong. Vậy nguyên nhân chính của ngộ độc thực phẩm là gì? Cách xử trí khi gặp tình trạng ngộ độc thực phẩm tại nhà như thế nào?

Xem thêm